ریاض میزبان نشست عربی اسلامی اروپایی در مورد جنگ غزه

بنا به دعوت سعودی و نروژ 

جلسه مشورتی یکشنبه کمیته وزیران که پس از نشست مشترک سران عرب و اسلامی تشکیل شد (الشرق الاوسط)
جلسه مشورتی یکشنبه کمیته وزیران که پس از نشست مشترک سران عرب و اسلامی تشکیل شد (الشرق الاوسط)
TT

ریاض میزبان نشست عربی اسلامی اروپایی در مورد جنگ غزه

جلسه مشورتی یکشنبه کمیته وزیران که پس از نشست مشترک سران عرب و اسلامی تشکیل شد (الشرق الاوسط)
جلسه مشورتی یکشنبه کمیته وزیران که پس از نشست مشترک سران عرب و اسلامی تشکیل شد (الشرق الاوسط)

برخی منابع عربی به «الشرق الاوسط» گفتند همزمان با نشست ویژه مجمع جهانی اقتصاد که اینک در ریاض برگزار می شود دست اندرکاران در حال سازماندهی نشست وزیران خارجه برخی از کشورهای عربی و اسلامی و اروپایی در مورد جنگ غزه هستند.
نشست وزیران خارجه در مورد جنگ در غزه بنا به دعوت سعودی و نروژ برگزار می شود و شرکت کنندگان در مورد برخی از مسائل و آخرین تحولات جنگ در غزه و شرایط انسانی و مساله فلسطین و راهکار دو کشوری و به رسمیت شناختن کشور مستقل فلسطین گفتگو می کنند. بناست که برخی از وزیران کمیته مشترک وزیران کشورهای عربی و اسلامی و نیز بعضی از کشورهای اتحادیه اروپا در جلسه مزبور شرکت کنند.
این جلسه و دیدار و گفتگو بین وزیران خارجه در ریاض همزمان شده با نشست مجمع جهانی اقتصاد که این جلسه هم با حضور سران و رهبران و شخصیت های برجسته و روسای شرکت ها و موسسات بین المللی در پایتخت سعودی در حال برگزاری است.

نشست مجمع جهانی اقتصاد در ریاض (رویترز)

برخی از اعضای کمیته مشترک وزیران عرب و اسلامی که پس از نشست مشترک سران عرب و اسلامی تشکیل شد روز یکشنبه در ریاض دیدار و در مورد تلاش های کنونی و آتی برای پایان جنگ در غزه و فشار برای آغاز روند سیاسی فراگیر گفتگو کردند.
وزیران خارجه عرب و اسلامی شنبه (۲۷ آوریل) در نشست شش جانبه دیگری به ریاست شاهزاده فیصل بن فرحان وزیر خارجه سعودی درباره ادامه اقدامات غیر قانونی اسرائیل در کرانه باختری و قدس شرقی اشغالی هشدار دادند و گفتند اقداماتی همچون گسترش شهرک های یهودی نشین و مصادره زمین فلسطینیان و عملیات نظامی علیه فلسطینیان و تعدی و حمله شهرک نشینان به فلسطینیان و عدم برخورداری مسلمان و مسیحیان از آزادی عبادت راهکار دو کشوری را به بن بست می کشاند.
وزیران خارجه ضمن تاکید بر لزوم پایان جنگ در نوار غزه و رسیدن به توافق آتش بس فوری و پایدار و تضمین حمایت از غیر نظامیان با توجه به قانون انسانی بین المللی و برداشتن تمامی محدودیت ها در مسیر ورود کمک های بشردوستانه به غزه حمایت خود را از تلاش های جاری برای به رسمیت شناختن کشور مستقل فلسطین در جامعه جهانی اعلام کردند.

وزیران خارجه گروه شش جانبه عربی در نشست مشورتی شنبه در ریاض (واس)

وزیران خارجه عرب خواستار اتخا‍ذ گام های برگشت ناپذیر برای اجرای راهکار دو کشوری و به رسمیت شناختن کشور فلسطین در مرزهای ۴ ژوئن ۱۹۶۷ به پایتختی قدس شرقی با توجه به قطعنامه های بین المللی مربوطه شدند و تاکید کردند نوار غزه بخش جدایی ناپذیر از سرزمین اشغالی فلسطین بوده و هر گونه تلاش برای کوچ اجباری مردم فلسطین به خارج از سرزمین خود و هر گونه حمله نظامی به شهر فلسطینی رفح به طور قاطع مردود است.
یک منبع عربی گفت که چندین نشست و جلسه دیگر به ریاست سعودی در حال برگزاری است مثل دیدار کمیته شش جانبه عربی با حضور آنتونی بلینکن وزیر خارجه آمریکا که سومین جلسه بین این مقامات در کمتر از ۳ ماه گذشته است. وزیران خارجه شورای همکاری خلیج و وزیر خارجه آمریکا نیز دیدار خواهند کرد. جلسه دیگری نیز بین وزیران کمیته شش جانبه عربی و برخی از کشورهای اروپایی برگزار خواهد شد.



حضور محمد بن سلمان نقش پیشروانه سعودی در سیاست بین‌الملل را توسعه بخشید

ولیعهد سعودی شاهزاده محمد بن سلمان در حال استقبال از ولادیمیر پوتین، رئیس‌جمهور روسیه در ریاض، دسامبر ۲۰۲۳ (واس)
ولیعهد سعودی شاهزاده محمد بن سلمان در حال استقبال از ولادیمیر پوتین، رئیس‌جمهور روسیه در ریاض، دسامبر ۲۰۲۳ (واس)
TT

حضور محمد بن سلمان نقش پیشروانه سعودی در سیاست بین‌الملل را توسعه بخشید

ولیعهد سعودی شاهزاده محمد بن سلمان در حال استقبال از ولادیمیر پوتین، رئیس‌جمهور روسیه در ریاض، دسامبر ۲۰۲۳ (واس)
ولیعهد سعودی شاهزاده محمد بن سلمان در حال استقبال از ولادیمیر پوتین، رئیس‌جمهور روسیه در ریاض، دسامبر ۲۰۲۳ (واس)

از زمان صدور فرمان ملک سلمان بن عبدالعزیز، خادم حرمین شریفین، در ژوئن ۲۰۱۷ (۲۶ رمضان ۱۴۳۸ هجری قمری) مبنی بر انتخاب شاهزاده محمد بن سلمان به عنوان ولیعهد «برای حفظ موجودیت دولت و آینده آن، و تضمین تداوم آن بر پایه‌های خدمت به دین، سپس کشور و مردم، و تحقق خیر برای ملت وفادارش»، پادشاهی عربی سعودی وارد مرحله‌ای جدید با آرزوهای گسترده شد.

هشت سال پس از آن، تحولات اقتصادی و اجتماعی کشور شتاب گرفت و نقش منطقه‌ای و بین‌المللی آن گسترده‌تر و تاثیرگذارتر شد. سعودی به بازیگری پیشرو در عرصه سیاسی تبدیل شد که نه تنها مورد اعتماد بازیگران بین‌المللی و منطقه‌ای، بلکه حتی متحدان در زمان اختلافات شدیدشان است.

تقویت ثبات بین‌المللی

ولیعهد سعودی از همان ابتدا رهبری تقویت گشایش سعودی به جهان را در ابعاد اقتصادی، فرهنگی و به‌ویژه سیاسی برعهده گرفت. این گشایش سیاسی در سال‌های اخیر به مناطقی بی‌سابقه در تاریخ سعودی و خاورمیانه، مانند کشورهای کارائیب و آسه‌آن، گسترش یافت تا همکاری‌ها در زمینه‌های اقتصاد، سرمایه‌گذاری، تجارت و گردشگری تقویت شود.

ولیعهد سعودی شاهزاده محمد بن سلمان در حال استقبال از ولودیمیر زلنسکی، رئیس‌جمهور اوکراین، در دیدار قبلی وی به سعودی (رویترز)

سیاست خارجی سعودی نقش خود را به عنوان حامی صلح، توسعه و ثبات گسترش داد. در حالی که دومین سالگرد «توافق پکن» بین سعودی و ایران نزدیک می‌شود، ریاض به ابتکار شاهزاده محمد بن سلمان، ولیعهد و نخستوزیر، میزبان مذاکرات آمریکا-اوکراین برای حل بحران بود. این نقش‌آفرینی به لطف روابط متوازن سعودی با تمام طرف‌ها ممکن شد. نشست‌های اخیر در الدرعیه و جده بین آمریکا و روسیه و همچنین آمریکا و اوکراین نشان داد که سیاست خارجی سعودی مورد اعتماد متحدان و رقبا است. این نقش شامل میانجیگری در بحران روسیه-اوکراین، ارائه کمک‌های بشردوستانه، و میانجیگری برای آزادی اسرا بوده است.

ولیعهد سعودی در یک اقدام بشردوستانه، موفق به آزادی ۱۰ اسیر با ملیت‌های مختلف از نیروهای اوکراینی شد که پس از انتقال به سعودی، به کشورهایشان بازگردانده شدند. ولادیمیر پوتین، رئیس‌جمهور روسیه، نیز از تلاش‌های شاهزاده محمد بن سلمان در میانجیگری برای تبادل اسرا بین آمریکا و روسیه در سال گذشته تقدیر کرد.

پرونده فلسطین و عادی‌سازی

مسئله فلسطین پس از دهه‌ها شاهد تحرکی بی‌سابقه بوده است. سعودی در ماهها و سال‌های اخیر بسیاری از کشورها را به رسمیت شناختن دولت فلسطین ترغیب کرده است، به طوری که تعداد این کشورها به ۱۴۹ مورد (بر اساس آمار وزارت خارجه فلسطین) رسیده است. شاهزاده محمد بن سلمان شرط سعودی برای عادی‌سازی با اسرائیل را «تحقق دولت فلسطینی» اعلام کرده است.

سعودی میزبان دو اجلاس پیاپی از کشورهای عربی و اسلامی در ریاض برای هماهنگی مواضع و فشار بر جامعه بین‌المللی بوده است. همچنین ریاض نخستین نشست ائتلاف بین‌المللی برای اجرای راه‌حل دو دولتی را برگزار کرد.

ولیعهد سعودی شاهزاده محمد بن سلمان در حال استقبال از بیعت‌کنندگان در قصر الصفا در مکه (واس)

بسیاری از ناظران معتقدند سیاست‌های ریاض تحت رهبری شاهزاده محمد بن سلمان در سال‌های اخیر با تمرکز بر پرونده‌های پیچیده و گردآوری تمام طرف‌ها به میز مذاکره، از شدت بحران‌های جهانی کاسته است. این رویکرد، صلح را از مسیر گفت‌وگو ممکن ساخته است.

مقصد راه‌حل‌های صلح آمیز

مذاکرات آمریکا-اوکراین در جده در ماه جاری به پیشنهاد آتش‌بس فوری ۳۰ روزه و گام‌هایی به سوی صلح پایدار در اوکراین انجامید. این نتیجه پس از سه هفته مذاکرات آمریکا-روسیه، اولین گفت‌وگوها از آغاز جنگ اوکراین، حاصل شد. دو طرف بر تشکیل گروه‌های سطح بالا برای پایان دادن به جنگ و بازگشایی کانال‌های دیپلماتیک توافق کردند.

در زمینه یمن، سعودی با ارائه «ابتکار پایان بحران یمن» و حمایت از آتش‌بس، نقش میانجیگری خود را تقویت کرد که به نقشه راه سازمان ملل برای یمن منجر شد.

حل اختلاف تاریخی اتیوپی و اریتره از طریق «توافقنامه جده برای صلح» در سپتامبر ۲۰۱۸ تحت حمایت پادشاه سلمان، جایگاه سعودی را به عنوان پایگاهی برای صلح تقویت کرد. عمر گله، رئیس‌جمهور جیبوتی، این نقش را ستود.

در سودان، سعودی با انجام عملیات تاریخی تخلیه افراد گرفتار پس از جنگ داخلی ۲۰۲۳ و میزبانی «مذاکرات جده» بین طرف‌های درگیر، نقش بشردوستانه و صلح آفرین خود را نشان داد.

واشنگتن و پکن در ریاض

در دهه گذشته، سعودی تنها کشور خاورمیانی بوده که توانسته در میانه تنش‌های جهانی—از جنگ اوکراین تا مناقشات تجاری و جنگ غزه—زعمای آمریکا، چین و روسیه را در فاصله کوتاهی میزبانی کند. این جایگاه، سعودی را به بازیگری کلیدی در تاثیرگذاری بر سیاست‌های بین‌المللی تبدیل کرده است، امری که با حجم و سطح سفرها و نشست‌های بین‌المللی در ریاض، به‌ویژه پس از جنگ غزه، مشهود است.

ولیعهد سعودی در حال استقبال از رئیس‌جمهور چین در یکی از دیدارهای اخیر به سعودی (واس)

نقش سعودی در جهان عرب و اسلام

سعودی تحت رهبری شاهزاده محمد بن سلمان، در هشت سال گذشته میزبان ۷ اجلاس مهم عربی و اسلامی از جمله «اجلاس اضطراری مکه» (۲۰۱۹)، «اجلاس عربی-چینی» (۲۰۲۲)، و «اجلاس مشترک عربی-اسلامی» (۲۰۲۳) بوده است. همچنین ۱۲ دوره از ۴۵ دوره اجلاس شورای همکاری خلیج در سعودی برگزار شده است.

سعودی میزبان رویدادهای بین‌المللی بزرگی مانند «اجلاس گروه ۲۰» در ۲۰۲۰ (به صورت مجازی)، «اجلاس سعودی-آفریقا» (۲۰۲۳)، و «اجلاس سعودی-کارائیب» (۲۰۲۳) بوده است.