دوگانه انسان و مکان در آثار علاء مشذوب

دوگانه انسان و مکان در آثار علاء مشذوب

ده رمان منتشر کرد و دستنوشته‌های دیگری برجای گذاشت
چهارشنبه, 6 فوریه, 2019 - 10:30
بغداد: لفته سعید

اندیشه‌های روایی نویسنده فقید دکتر علاء مشذوب که شنبه گذشته به دست چند فرد مسلح در شهر کربلا کشته شد، در دو تم مهم و اصلی تمرکز می‌یابند؛ انسان و مکان…

این دوگانه بر بیشتر کتاب‌هایش سایه افکنده حتی آنهایی که دربارهٔ ادبیات سفرنامه‌ای نوشته شده و داستان‌های کوتاهش. همه برای تولید آن وضعیتی است که می‌خواهد… البته نه با لحن ایدئولوژیک بلکه با قدرت جان بخشیدن به کلمات. همه اینها در ده رمانی که منتشر کرده و آثاری که دست‌نوشته‌شان را دیده‌ام وجود دارند و من به عنوان همکارش دیده‌ام. تم اول این دوگانه، انسان است، نه انسان سرکوب شده یا فقیر یا کسی که فقط به دنبال قوت روزانه خود می‌گردد، بلکه انسانی به حاشیه رانده شده با هر جایگاهی که در جامعه داشته باشد… 

او تلاش می‌کند تم داستانی را درهمه رمان‌هایش گسترش بدهد تا برابری باشد برای مسئله انسان مرتبط به اندیشه شاخه شاخه شده و پراکنده در جهان واقعیت یا واقعیتی که از حکایت اثر می‌پذیرد یا حکایتی که از دل واقعیت بیرون کشیده شده باشد… 

دغدغه او انسانی است که دنبال صیغه‌ای می‌گردد تا حضورش را بر زمین اعلام کند، زمینی که مکان درآن نقشی اساسی در جست‌وجوی تاریخمندی انسان و ریشه‌ها و حافظه و خاطراتش بازی می‌کند.

مکان، تم دوم این دوگانه بسیاری از کتاب‌های مشذوب را تشکیل می‌دهد… منطقه بالایی که افکارش در آن ساکن‌انند. شخصیت‌هایش را در مربع‌هایی می‌گذارد که نشان دهنده کشاکش در روند شکل‌گیری روایی رمان است… مکان حیز چیزهایی است که در آن جای می‌گیرند، پس تلاش می‌کند به آن اهمیت بیشتری بدهد تا با تم اول (انسان) موازی و نزدیک باشد. همه تم‌های دیگر به مرتبه دوم برمی‌گردند از جمله مرگ و زندگی و ایمان و … چون همه اینها به آن دو تم مرتبط‌اند و نگاهی کلی به سبک نوشته‌هایش را نشان می‌دهند…

کشاکش دوگانه با قدرت تمام در رمان «آدم سامی مور» وجود دارد جایی که عملیات حفاری در سومر و در منطقه «تل العبید» شهر ناصره در جریان است. 

در رمان «بابل سامی مور» مکان تمدن بابل باستانی است، جایی که حفاری ادامه دارد… همان مسئله‌ای که بر دستنوشته رمان «آشور سامی مور» منطبق می‌شود، درست مانند انتقال مکانی از منطقه آشور در استان نینوا برای جست‌وجوی ریشه‌ها و کیفیت تلاش انسان برای مسابقه گذاشتن با مکان برای فهم جزئیات نبرد تاریخی…


پیشنهاد ما

چند رسانه‌ای