محمد بن سلمان: فرصتی برای تقویت منافع با آمریکا یا کاهش آنها وجود دارد

وی تأکید کرد که ایرانی‌ها «همسایگان ما» هستند و گفت‌وگوها با آنها ادامه دارد.. و اسرائیل پس از حل برخی مسائل «متحد بالقوه» است

ولیعهد سعودی شاهزاده محمد بن سلمان
ولیعهد سعودی شاهزاده محمد بن سلمان
TT

محمد بن سلمان: فرصتی برای تقویت منافع با آمریکا یا کاهش آنها وجود دارد

ولیعهد سعودی شاهزاده محمد بن سلمان
ولیعهد سعودی شاهزاده محمد بن سلمان

شاهزاده محمد بن سلمان ولیعهد سعودی تأکید کرد که کشورش «منافع زیادی با واشینگتن دارد… و ما فرصت بسیار خوبی برای ارتقای همه این منافع داریم و همچنین فرصت خوبی برای کاهش آنها در چندین زمینه داریم». وی افزود: «منافع مشخص است و این به شما (آمریکایی‌ها) بستگی دارد که بخواهید در سعودی برنده شوید یا ببازید».
شاهزاده محمد بن سلمان در گفت و گو با مجله آمریکایی «آتلانتیک» که امروز (پنجشنبه) منتشر شد، تأکید کرد: «اما هیچ‌کس حق دخالت در امور داخلی ما را ندارد. این امر به ما سعودی‌ها مربوط می‌شود و هیچ‌کس نمی‌تواند در این مورد کاری انجام دهد».
او در پاسخ به سؤالی در مورد روابط رو به رشد کشورهای خلیج با اسرائیل گفت: «امیدواریم مشکل بین اسرائیلی‌ها و فلسطینی‌ها حل شود. ما اسرائیل را دشمن نمی‌دانیم، بلکه به عنوان یک متحد بالقوه در بسیاری از منافع که می‌توانیم با هم دنبال کنیم، اما قبل از رسیدن به آن باید برخی مسائل حل و فصل شود».
ولیعهد سعودی اظهار کرد: «ایرانی‌ها همسایه‌های ما هستند و ما نمی‌توانیم از آنها خلاص شویم و آنها نمی‌توانند از ما خلاص شوند، پس بهتر است مسائل را حل کنیم و به دنبال راه‌هایی باشیم که بتوانیم همزیستی کنیم. ظرف ۴ ماه مذاکراتی را انجام داده‌ایم و به جزئیات بحث ادامه می‌دهیم و امیدوارم به موضع خوبی برای دو کشور برسیم».
 وی اضافه کرد: «هر کشوری در جهان که بمب هسته‌ای داشته باشد خطرناک تلقی می‌شود، چه ایران یا هر کشور دیگری… ما نمی‌خواهیم شاهد یک توافق هسته‌ای ضعیف باشیم، زیرا در نهایت به همان نتیجه خواهد رسید».
وی در رابطه با روابط کشورهای خلیجی گفت: «کشورهای شورای همکاری خلیج مانند یک کشور هستند… توافق بین ما این است که هیچ کشوری نباید اقدام سیاسی، امنیتی یا اقتصادی انجام دهد که به سایر کشورهای شورای همکاری خلیج آسیب برساند و همه کشورهای شورای همکاری خلیج به آن متعهد هستند».
شاهزاده محمد بن سلمان توضیح داد که «اسلام ما را راهنمایی کرده‌است که به همه فرهنگ‌ها و مذاهب بدون توجه به آنها احترام بگذاریم… و تندروها ـ سنی و شیعه ـ دین اسلام را ربودند و بر اساس منافع خود آن را تحریف کردند و مشکل، نبود کسی است که با آنها بحث جدی کند و با آنها بجنگد».
وی معتقد است که اخوان المسلمین «نقش بزرگ و کلانی در ایجاد افراط گرایی» ایفا می‌کند. به طوری که «اسامه بن لادن و الظواهری از اخوان بودند و رهبر (داعش) نیز از (اخوان) بود».
وی افزود: «سعودی دارای فرقه‌های سنی و شیعه است و در فرقه اهل سنت چهار فرقه و شیعیان نیز دارای فرقه‌های مختلف هستند و در تعدادی از مراجع قانونی نمایندگی دارند… هیچ‌کس نمی‌تواند یکی از این مکاتب فکری را ترویج کند تا آن را تنها راه اصیل دین در سعودی قرار دهد».
ولیعهد سعودی گفت: «بسیاری هستند که می‌خواهند چشم‌انداز ۲۰۳۰ شکست بخورد… اما آن‌ها نمی‌توانند به این پروژه آسیب بزنند، و هرگز شکست نخواهد خورد، و هیچ فردی در این سیاره وجود ندارد که قدرت شکست آن را داشته باشد».
وی اظهار کرد: «سعودی یکی از سریع‌ترین کشورهای در حال رشد جهان است و به زودی به سریع‌ترین کشور در حال رشد جهان تبدیل خواهد شد… ما دو تا از ده صندوق بزرگ جهان را داریم و بین سه آبدره قرار داریم که تقریباً ۲۷ درصد تجارت جهانی از آن‌ها عبور می‌کند».

متن کامل این مصاحبه را در ادامه می‌خوانید:

* من از سال ۲۰۱۹ به کشورتان سفر کرده‌ام. و هر بار که وارد می‌شوم، تغییر، مدرنیته بیشتر، پیشرفت بیشتر را می‌بینم، ما به سال ۲۰۳۰ میلادی نزدیک می‌شویم. این کشور شبیه به دبی و همچنین کمی شبیه به آمریکا شده‌است. آیا فکر می‌کنید سعودی از تغییر می‌کند و شبیه بقیه دنیا می‌شود؟

- ما به دنبال این نیستیم که مانند دبی یا آمریکا باشیم، بلکه بر اساس مبانی اقتصادی و فرهنگی خود و بالاتر از آن مردم سعودی و تاریخ خود به دنبال توسعه هستیم. ما سعی می‌کنیم در این راه توسعه پیدا کنیم؛ بنابراین، ما نمی‌خواهیم پروژه‌های کپی شده از جاهای دیگر ارائه دهیم، بلکه می‌خواهیم چیز جدیدی به جهان اضافه کنیم. بسیاری از پروژه‌هایی که در پادشاهی اجرا می‌شود منحصر به فرد هستند، آنها پروژه‌هایی با هویت سعودی هستند، اگر به عنوان مثال العلا را در نظر بگیریم، فقط در سعودی وجود دارد، هیچ مدلی مانند آن در این سیاره وجود ندارد. اگر پروژه الدرعیه را نیز به عنوان مثال در نظر بگیریم، این بزرگترین پروژه فرهنگی در جهان است و در نوع خود بی نظیر است. این پروژه همچنین یک پروژه میراث فرهنگی با هویت نجدی است. اگر مثلاً پروژه جده قدیم را ببینیم، یک پروژه توسعه بر اساس میراث حجازی است و این نیز منحصر به فرد است و اگر مثلاً نیوم و The Line، شهر اصلی نیوم را در نظر بگیریم، نشان دهنده آن است که پروژه ای منحصر به فرد در نوع خود که توسط سعودی ساخته و پرداخته شده‌است. این کپی برداری از هیچ پروژه دیگری در هیچ منطقه ای از جهان نیست. بلکه نشان دهنده یک سیر تکاملی و یافتن راه حل‌هایی است که هیچ‌کس دیگری قادر به یافتن آن نبوده‌است. به عنوان مثال، پروژه القدیه در ریاض را در نظر می‌گیریم که بزرگترین پروژه تفریحی/فرهنگی/ورزشی در جهان است که مساحتی در حدود ۳۰۰ کیلومتر مربع دارد که از مساحت بسیاری از کشورهای جهان بزرگ‌تر است. این پروژه همچنین شامل پروژه‌های عظیمی مانند: شهربازی، پروژه‌های فرهنگی، پروژه‌های ورزشی، پروژه‌های املاک و مستغلات می‌شود و همه این پروژه‌ها به گونه‌ای اجرا شده که شهرهای دیگر شاهد آن نبوده‌اند، مانند: اورلاندو، و نه هیچ جای دیگری در جهان؛ بنابراین ما تکرار می‌کنیم که ما پروژه‌ها را کپی نمی‌کنیم، بلکه سعی می‌کنیم خلاق باشیم. ما تلاش می‌کنیم از پولی که در صندوق سرمایه‌گذاری عمومی داریم، پولی که در بودجه دولت داریم به روشی خلاقانه استفاده کنیم که به فرهنگ ما و خلاقیت سعودی بستگی دارد.
 یک نمونه از پروژه کپی برداری شده به من بگویید؟.. نه نیست.

* آیا می‌توانید کشور را به حدی مدرن کنید که هویت اسلامی سعودی آسیب پذیرتر شود؟

- همه کشورهای دنیا مبتنی بر اعتقادات هستند، مثلاً آمریکا بر پایه این باورها استوار است: دموکراسی، آزادی، اقتصاد آزاد و غیره و مردم بر اساس این اعتقادات متحد هستند؛ بنابراین اگر این سؤال را بپرسم: آیا همه دموکراسی‌ها خوب هستند؟ آیا همه دموکراسی‌ها امکان‌پذیر هستند؟ البته که نه. حکومت ما بر اساس اسلام، فرهنگ قبیله ای، فرهنگ منطقه ای، فرهنگ روستایی، فرهنگ عربی، فرهنگ سعودی و اعتقادات آن است و این روحیه ماست و اگر از شر آن خلاص شویم، به این معنی است که کشور سقوط خواهد کرد. مهم‌ترین سؤال این است: چگونه می‌توانیم سعودی را در مسیر درست و نه مسیر اشتباه قرار دهیم؟ همین سؤال پیش روی آمریکاست: چگونه می‌توان دموکراسی، بازار آزاد و آزادی را در مسیر درست قرار داد؟ از آنجا که این چیزها ممکن است مسیر اشتباهی را طی کنند، بنابراین ما اهمیت اعتقادات خود را دست کم نخواهیم گرفت، زیرا آنها نشان دهنده روح ما هستند، مسجد الحرام در سعودی است و هیچ‌کس نمی‌تواند آن را حذف کند. پس بی شک مسئولیتی همیشگی در قبال مسجد الحرام داریم.

* اما فکر می‌کنم شما هم قبول دارید که روش کنونی ترویج اسلام میانه‌رو بسیار متفاوت از آن چیزی است که از کسی که در سال ۱۹۸۳ میلادی پست شما را داشته می‌دیدیم.

- اصطلاح «اسلام میانه‌رو» ممکن است افراط گرایان و تروریست‌ها را خوشحال کند، زیرا اگر از این اصطلاح استفاده کنیم خبر خوبی برای آنهاست. اگر بگوییم «اسلام معتدل»، ممکن است نشان دهد که سعودی و سایر کشورها در حال تغییر اسلام به چیزی جدید هستند.
ما به تعالیم واقعی اسلام که پیامبر (ص) و چهار خلیفه راشد با آن زندگی می‌کردند، برمی گردیم. جوامع آنها باز و صلح آمیز بود و مسیحیان و یهودیان در آن جوامع زندگی می‌کردند و این آموزه‌ها به ما دستور می‌داد که بدون توجه به تفاوت‌ها به همه فرهنگ‌ها و مذاهب احترام بگذاریم. و این آموزه‌ها بی‌نقص بودند، و ما به ریشه‌ها بازمی‌گردیم، به واقعیت. اتفاقی که افتاد این است که افراطیون دین اسلام را ربودند و آن را بر اساس منافع خود تحریف کردند، زیرا تلاش می‌کنند مردم اسلام را به شیوه خود ببینند و مشکل این است که کسی نیست که به‌طور جدی با آنها بحث کند و با آنها بجنگد؛ بنابراین، آنها این فرصت را پیدا کردند که این دیدگاه‌های افراطی را که منجر به تشکیل افراطی‌ترین گروه‌های تروریستی در جهان سنی و شیعه می‌شود، منتشر کنند.

* افرادی در مؤسسات مذهبی در اینجا ذکر کرده‌اند که این افراط گرایی اغلب نتیجه نفوذ اخوان المسلمین در دهه شصت و هفتاد قرن گذشته بود. اما همچنین واضح است که در آن زمان نفوذ سعودی زیاد بود، زیرا محافظه کاری سعودی واقعی است. پس شما می‌گویید: ما داریم از نفوذ خارجی اخوان خلاص می‌شویم و این یک چیز است، اما رفتار شما با عنصر افراط گرایی سعودی چطور؟

- اخوان المسلمین نقش بزرگ و عظیمی در ایجاد همه این افراط گرایی ایفا می‌کند و برخی از آنها را پلی می‌دانند که شما را به سمت افراط گرایی سوق می‌دهد و وقتی با آنها صحبت می‌کنید به نظر نمی‌رسد که تندرو هستند، اما شما به افراط گرایی می‌برند، برای مثال: اسامه بن لادن و الظواهری از اخوان المسلمین و رهبر داعش از اخوان المسلمین بودند، بنابراین اخوان المسلمین وسیله و عنصر قدرتمندی در ایجاد افراط گرایی در دهه‌های گذشته‌است. اما موضوع فقط به اخوان المسلمین محدود نمی‌شود، بلکه آمیزه ای از اتفاقات است، نه تنها از جهان اسلام، بلکه حتی از آمریکا که با جنگ در عراق به تندروها فرصت داد. همچنین برخی از افراطیون در سعودی هستند که از اخوان المسلمین نیستند و در آن نقش داشته‌اند، به ویژه پس از انقلاب ایران در سال ۱۹۷۹ و تلاش برای تصرف مسجد الحرام در مکه.
در مورد شیخ محمد بن عبدالوهاب، او مانند سایر واعظان است و پیام آور نیست، بلکه فقط یک واعظ بوده‌است و در میان بسیاری از کسانی که از سیاستمداران و سربازان حکومت اول سعودی کار می‌کردند. مشکل شبه جزیره العرب در آن زمان این بود که افرادی که قادر به خواندن و نوشتن بودند فقط شاگردان محمد بن عبدالوهاب بودند و تاریخ از دیدگاه آنها نوشته می‌شد و سوء استفاده بسیاری از تندروها از آن شد. اما من مطمئن هستم که اگر شیخ محمد بن عبدالوهاب، شیخ عبدالعزیز بن باز و سایر شیوخ در حال حاضر حضور داشته باشند، آنها جزو اولین افرادی خواهند بود که با این گروه‌های تروریستی تندرو مبارزه می‌کنند و حقیقت ماجرا این است که داعش از یک شخصیت مذهبی سعودی به عنوان نمونه استفاده نمی‌کند، اما وقتی این شخصیت می‌میرد، عناصر داعش بدون توجه به شرایط زمانی و مکانی که در آن منتشر شده‌اند، شروع به تحریف آرا آن از متن و سیاق خود می‌کنند.
شیخ محمد بن عبدالوهاب سعودی نیست، سعودی دارای فرقه‌های سنی و شیعه است و در فرقه سنی چهار فرقه و شیعه نیز فرقه‌های مختلفی دارد که در تعدادی از هیئت‌های شرعی نمایندگی می‌شود و شخص نمی‌تواند یکی از این مکاتب فکری را تبلیغ کند تا آن را تنها راه دیدن دین در سعودی قرار دهد. گاهی ممکن است قبلاً اتفاق افتاده باشد. به دلیل اتفاقاتی که قبلاً به شما گفتم، به ویژه در دهه هشتاد و نود، و سپس در اوایل قرن بیست و یکم، اما امروز همان‌طور که قبلاً گفتم آن را در مسیر درستی قرار می‌دهیم. ما به پایه و اساس اسلام ناب برمی گردیم تا مطمئن شویم که روح سعودی که بر اساس اسلام، فرهنگ، قبیله، روستا یا منطقه استوار است، در راستای خدمت به حکومت، خدمت به مردم، خدمت به منطقه و خدمت به کل جهان است و ما را به سمت رشد اقتصادی سوق می‌دهد و این همان چیزی است که در پنج سال گذشته اتفاق افتاد. پس امروز نمی‌گویم ممکن است (به اسلام ناب برگردیم). و شاید اگر این مصاحبه را در سال ۲۰۱۶ انجام می‌دادیم، ممکن بود بگویید: ولیعهد سعودی فرضیاتی را مطرح می‌کند، اما ما این کار را انجام دادیم و شما اکنون می‌توانید آن را با چشمان خود در سعودی ببینید، فقط بیایید و وضعیت را بررسی کنید. به ویدیوهای شش یا هفت سال پیش سعودی نگاه کنید، ما کارهای زیادی انجام داده‌ایم و هنوز کارهایی برای انجام دادن باقی مانده‌است و برای انجام آن تلاش خواهیم کرد.

* در واشنگتن، زمانی که ما برای اولین بار ملاقات کردیم، دربارهٔ قوانین سرپرستی و سرعت تغییر صحبت می‌کردیم، و شما ویدیویی را در تلفن خود به من نشان دادید که در آن گروهی از مردان در یک عروسی با اسلحه خود شلیک می‌کنند، نمی‌دانم آن را به خاطر دارید یا خیر.

- بله، من آن را به یاد دارم.

* و شما گفتید، «می‌بینید، من باید با سرعت مناسب کار کنم و نمی‌توانم خیلی سریع این کار را انجام دهم، زیرا این مردها سرعت خاصی می‌خواهند». بنابراین سؤال من این است: سه سال بعد، آیا احساس می‌کنید اکنون سریع تر کار می‌کنید؟ آیا احساس می‌کنید مخالفت زیادی از سوی روحانیون و بزرگان قبایل دارید؟

- فکر کنم آن ویدیو را زمانی به شما نشان دادم که از من سؤالی دربارهٔ دموکراسی در سعودی پرسیدی.

* آره

- سعودی یک کشور سلطنتی است که بر اساس این الگو تأسیس شده‌است و من به شما گفتم که در این سلطنت یک سیستم پیچیده وجود دارد که از سیستم‌های قبیله ای شیوخ قبایل، رؤسای مراکز و.. تشکیل شده‌است. و من می‌خواستم نمونه‌ای از اینکه سلطنت در سعودی چگونه است را به شما نشان دهم.

* می‌گویید: نمی‌توانید با سرعت حرکت کنید؟

- نه، من می‌گویم که نمی‌توانم سعودی را از یک نظام سلطنتی به نظام دیگری تغییر دهم، زیرا موضوع مربوط به سلطنتی است که سیصد سال است که وجود دارد. این نظام‌های قبیله‌ای و شهری که تعداد آنها به ۱۰۰۰ نفر می‌رسد، در سال‌های گذشته به این شکل زندگی کرده‌اند و بخشی از تداوم پادشاهی سعودی بوده‌اند.
 در میان خاندان سلطنتی بیش از پنج هزار نفر از اعضای خاندان آل سعود وجود دارند. اعضای شورای بیعت من را برای حفظ منافع سلطنتی انتخاب کردند و تغییر این موضوع خیانت به اعضای خاندان آل سعود تلقی می‌شود. و همچنین خیانت به قبایل و مراکز و کودتایی علیه آنهاست و همه این مولفه‌ها به ایجاد تغییر در سعودی کمک می‌کند، بنابراین فکر نمی‌کنم آن‌ها سرعت تغییر را کاهش دهند، بلکه ابزارهایی هستند که به من کمک می‌کنند بیشتر انجام دهم.

* آخرین بار به ما گفتید که چگونه به مردم سعودی گوش می‌دهید، خواسته‌های آنها و منافع آنها را در ایجاد تغییر می‌دانید؛ بنابراین به نظر می‌رسد که هنوز کاملاً به خط پایان نرسیده‌اید، تغییری را که می‌خواهید انجام دهید تکمیل نکرده‌اید، چقدر نزدیک هستید؟ خط پایان تا چه حد با آنچه که قصد انجامش را داشتید متفاوت است؟

- اگر به شما بگویم: خط پایان را می‌بینم، یعنی من رهبر بدی هستم، خط پایان چیز دوری است. تنها کاری که باید انجام دهید این است که بدوید، به دویدن با سرعت بالاتر ادامه دهید، خطوط پایان بیشتری ایجاد کنید و به دویدن ادامه دهید.

* اما آیا محدودیتی وجود دارد؟ آیا می‌توانم همان کارهایی را که به صورت قانونی در ایالات متحده انجام می‌دهم، اینجا انجام دهم؟ یا محدودیتی وجود خواهد داشت. چون کشور اسلامی است؟

- از نظر اجتماعی؟

* مثلاً بله.

- در اسلام چیزهایی هست که بر مسلمانان حرام است و خداوند مجازات آنها را مشخص کرده‌است و امور دیگری هم هست که خداوند برای آنها مجازاتی تعیین نکرده‌است و حساب و کتاب این امور بین آنها و خداوند است. اما اگر شما یک خارجی هستید، تعالیم اسلام را نمی‌توان در مورد شما اعمال کرد. اگر شما یک خارجی هستید که در سعودی زندگی می‌کنید یا به آنجا سفر می‌کنید، حق دارید هر کاری که می‌خواهید انجام دهید، بر اساس اعتقاداتتان، هر عقیده‌ای که باشد، اما باید طبق مقررات باشد، و این همان چیزی است که در زمان رسول خدا (ص) و زمان خلفای چهارگانه راشدین اتفاق افتاد. آنها قوانین اجتماعی را برای غیرمسلمانان، صرف نظر از اینکه شهروند باشند یا به کشورشان سفر کنند، اعمال نمی‌کردند.

* دانش کامل شما از شریعت اسلام واقعاً در میان حاکمان سعودی منحصر به فرد است، و موضع‌گیری که شما اتخاذ می‌کنید بسیار مدرن است، اما در میان دانشمندان مسلمان نیز غیر معمول است؛ بنابراین، آیا در آینده باید از خود حاکمان سعودی انتظار داشته باشیم که به مسائل حقوق اسلامی علاقه شخصی داشته باشند؟ در گذشته علمای دینی بر این رشته مسلط بودند.

- در شریعت اسلام، رئیس نهاد اسلامی، ولی امر، یعنی حاکم است؛ بنابراین، تصمیم نهایی در مورد فتوا از مفتی نیست، بلکه از جانب ملک است و با این کار، مفتی و کمیته فتوا به ملک توصیه می‌کنند. اما در آموزه‌های اسلامی حاکم تصمیم‌گیر نهایی است و بر این اساس با آن بیعت شده و فصل الخطاب را ملک پادشاهی عربی سعودی می‌زند. آنها می‌دانند که می‌توانند بحث کنند، شما باید بحث کنید و باید توضیح دهید و باید به ادله از معارف اسلام و از زمان رسول و از زمان خلفا تکیه کنید و باید در قرآن تدبر کنید. و تا زمانی که هدف خود را روشن نکنید، باید در حدیث تأمل کنید. سپس باید مطمئن باشید که مردم برای این فتوا آماده هستند و به آن ایمان دارند و سپس ملک تصمیم می‌گیرد. اما اگر از قدرت به عنوان پادشاه استفاده کنید و بدون گذراندن مراحل این روند تصمیم بگیرید، می‌تواند شوک در کف خیابان ایجاد کند و برای مردم شوک ایجاد کند.

* شنیدم که مثلاً دربارهٔ اهمیت حدیث متواتر صحبت می‌کنید و این سطح از بحث شریعت چیزی نیست که ما معمولاً از ولیعهد یا پادشاه بشنویم؟

- این منشأ اصلی تفرقه در جهان اسلام، بین مسلمانان افراطی و بقیه مسلمانان است، ده‌ها هزار حدیث وجود دارد که اکثریت قریب به اتفاق آنها ثابت نشده‌است و بسیاری از مردم از آنها به عنوان وسیله ای برای توجیه اقدامات خود استفاده می‌کنند؛ مثلاً القاعده و داعش برای اثبات حرف خود از احادیث بسیار ضعیفی استفاده می‌کنند که صحت آنها ثابت نشده‌است؛ بنابراین خداوند در قرآن به ما می‌فرماید که از تعالیم رسول خدا (ص) پیروی کنید و مردم قرآن را می‌نوشتند و احادیث رسول را می‌نوشتند و پیامبر دستور داد که در آغاز اسلام احادیث را مکتوب نکنند
تا حدیث با قرآن آمیخته نشود؛ بنابراین باید دقت کنیم که مبنا درست است و وقتی احادیث رسول را استنباط می‌کنیم باید بسیار مراقب باشیم و احادیث از سه جنبه شناسایی شده‌است.
اولاً: متواتر، و این بدان معناست که بسیاری از مردم از رسول خدا (ص) شنیده‌اند، و افراد کمی از این چند نفر شنیده‌اند و افراد کمی از آن عده اندک شنیده‌اند. این مستند شده‌است و این احادیث بسیار قوی است و ما باید به آنها عمل کنیم و تعداد آنها حدود ۱۰۰ است.
ثانیاً: آنچه را که احادیث آحاد می‌گوییم، که یک نفر از رسول الله شنیده‌است، و دیگری از شخص اول شنیده‌است، تا اینکه به کسانی که آنها را مستند کرده‌اند، می‌رسیم، یا چند نفر از رسول الله شنیدند، پس اگر یک مسند باشد آن را خبر الواحد می‌گوییم و به آن الآحاد می‌گویند. باید بررسی کنیم که آیا با آموزه‌های قرآن سازگار است یا با معارف متواتر و در راستای مصلحت مردم است و بر این اساس استفاده می‌شود یا خیر.
ثالثاً: آنچه به آن خبر گفته می‌شود، همان چیزی است که شخصی از رسول الله شنیده‌است و در میان طبقات سند، نام‌های مجهول وجود دارد. و در اینجا ده‌ها هزار حدیث وجود دارد که هرگز از آنها استفاده نکنید مگر در یک مورد: اگر دو راه دارید که هر دو بسیار خوب هستند، می‌توانید در این مورد از حدیث استفاده کنید، به شرطی که به نفع مردم باشد.
این چیزی است که ما در تلاش برای شناسایی و انتشار آن هستیم. برای آموزش جهان اسلام در مورد نحوه استفاده از حدیث و این تفاوت بزرگی ایجاد می‌کند و زمان می‌برد و ما در مراحل پایانی هستیم و من فکر می‌کنم شاید دو سال بعد بتوانیم آن را استخراج کنیم، این فقط مستند کردن حدیث است؛ زیرا وقتی مردم کتاب‌های مختلف را می‌خوانند، طرز فکر یا دانشی برای ارتباط با آنها ندارند. ما به سادگی می‌گوییم: این ثابت شده‌است.

* سؤال من این است که چون شما می‌توانید با این سهولت و آگاهی در این مورد صحبت کنید، چرا به مفتی نیاز دارید؟ شما می‌توانید آن را خودتان انجام دهید.

- چون وظیفه مفتی این است که به سؤالات روزمره مردم پاسخ دهد، مثلاً: اگر در ماه رمضان در روز غذا بخورد و بخواهد بداند چه کار می‌کند، گناه کرده یا نه، می‌خواهد با یک نفر تماس بگیرد تا جواب بدهد. که پس این وظیفه مفتی است. این امر مستلزم مقررات است و شما باید از سوی حکومت دستوری داشته باشید، بنابراین هدف ریاست کل پژوهش‌های علمی و افتا پاسخگویی به سوالات مردم در مورد نیازهایشان است.

* آیا می‌توانم به آنچه قبلاً گفتم برگردم؟ قضاوت در مورد نافرمانی انسان بر عهده خداست، اما سعودی اغلب از مجازات اعدام استفاده می‌کند و مورد انتقادهای زیادی قرار می‌گیرد. شما جزای قطع دست و سایر مجازات‌های شرعی را هم دارید، آیا همه اینها به این معنی است که می‌خواهید از شر این مجازات‌ها خلاص شوید؟

- در مورد مجازات اعدام به جز یک دسته از آن خلاص شدیم و این مقوله در قرآن آمده‌است و ما هیچ کاری نمی‌توانیم در مورد آن انجام دهیم، حتی اگر بخواهیم کاری انجام دهیم؛ زیرا صریحاً به آن اشاره شده: اگر کسی دیگری را بکشد، خانواده مقتول پس از مراجعه به دادگاه حق دارند قتل او را مطالبه کنند، مگر اینکه او را عفو کنند. یا اگر کسی جان افراد زیادی را تهدید کند یعنی باید اعدام شود و این در قرآن آمده‌است، خواه ناخواه من قدرت تغییر آن را ندارم.

* اما می‌توان محیطی را ایجاد کرد که تحمل بیشتری را تشویق کند.

- ما همین کار را می‌کنیم و اگر وقت داشتید می‌توانیم شما را به تمام استان‌ها ببریم و اگر به ساختمان استانداری بروید مدیریتی پیدا می‌کنید که فقط روی این موضوع کار می‌کند. اگر حکم اعدام وجود داشته باشد، فردای آن روز اجرا نمی‌شود، بلکه بعد از شش ماه یا حتی یک سال اجرا می‌شود. برای اینکه به خانواده ای که یکی از اعضای خود را از دست داده‌است فرصتی برای آرامش و تفکر داده شود، درصد بالایی از اعدام‌ها بر اساس این نوع سازش‌ها لغو می‌شود؛ بنابراین ما تمام تلاش خود را در این زمینه انجام می‌دهیم و بیشتر در این زمینه انجام خواهیم داد و مجازات انضباطی شلاق نیز در پادشاهی عربی سعودی به‌طور کامل لغو شده‌است. دیگر هیچ مجازاتی برای شلاق وجود ندارد، ۱۰۰ درصد لغو شده‌است و تنها مشکلی که ما سعی در حل آن داریم این است که مطمئن شویم مجازاتی جز قانون وجود ندارد و این چیزی است که ما روی آن کار می‌کنیم؛ بنابراین، چند مجازات اندک شماری وجود دارد که به قاضی ارجاع داده می‌شود و این همان چیزی است که ما در مورد آن بحث می‌کنیم و سعی می‌کنیم در دو یا سه سال آینده جلوی آن را بگیریم.

* موضوع مرتبط، همان‌طور که می‌دانید، سازمان سیا می‌گوید: بر اساس اعتقاد آنها و مطالعه آنها در مورد پرونده، شما دستور قتل یا دستگیری خاشقجی را صادر کرده‌اید، پاسخ شما به این نتیجه‌گیری چیست؟

- دیدن کسی که به ناحق کشته می‌شود دردناک است، بنابراین حتی اگر شخصی بیش از هر کس دیگری در جهان مستحق مجازات اعدام باشد، او باید تابع دستگاه قضایی باشد و حق دفاع از خود را داشته باشد، اتفاقی که افتاده دردناک است. امیدواریم این اتفاق برای یک شهروند سعودی یا برای هیچ شهروندی در کل جهان رخ ندهد و این یک شکست بزرگ در سیستم بود و ما تمام تلاش خود را برای اصلاح سیستم انجام دادیم و اطمینان حاصل کنیم که چنین چیزی از نو رخ نمی‌دهد. ما همچنین اقداماتی مشابه آنچه که هر دولت عادل انجام می‌دهد انجام دادیم، و آن افراد را به تحقیقات و سپس به دادگاه ارجاع دادیم. پس از آن، دادگاه مجازات‌های مختلفی را برای آنها تعیین کرد و آنها با آن مجازات‌هایی مواجه شدند. این همان اتفاقی بود که آمریکایی‌ها در عراق، افغانستان یا گوانتانامو مرتکب اشتباه شدند. شما قدم‌های درستی برداشتید و ما هم همین‌طور.

* اما شما می‌گویید: در این موضوع به شما ربطی ندارد؟

- چرا باید آن کار را انجام بدهم؟ روشن است.

* ما قبلاً در این مورد صحبت کرده بودیم و شما در مورد کل این ماجرا، جنجال‌هایی که در مورد آن وجود داشت، چیزی گفتید و واقعاً شما را ناراحت کرده‌است.

- البته خیلی به من آسیب زد و از نظر «احساسی» هم به سعودی لطمه زد.

 * از نظر «احساسات»؟

- ما را مقصر دانستند. من عصبانیت را به خصوص در میان روزنامه نگاران درک می‌کنم و احساسات آنها را می‌پذیرم، اما ما در اینجا احساس و درد داریم، احساس می‌کنیم که با ما رفتار درستی نشده‌است. من شخصاً احساس می‌کنم که قوانین حقوق بشر در مورد من اعمال نمی‌شود، زیرا ماده ۱۱ اعلامیه جهانی حقوق بشر بیان می‌کند که هر کس تا زمانی که گناهش ثابت نشود بی گناه است. من این حق را نداشتم، پس چگونه بدون تعامل با من طبق ماده ۱۱ اعلامیه حقوق بشر، در مورد حقوق بشر با من صحبت می‌کنید؟ این غیر منطقی است و احساس دردناکی است که با ما این گونه رفتار می‌شود، اما در عین حال آن احساسات را درک می‌کنیم، اما بزرگ‌ترین سؤال برای من این است: در آن سال تقریباً هفتاد روزنامه‌نگار در سراسر جهان کشته شدند. می‌توانید آنها را برای من نام ببرید؟ نه؛ بنابراین بسیار متشکرم، و آیا واقعاً احساس می‌کنید که یک همکار روزنامه‌نگار هستید؟ یا علیه ما و علیه من طراحی شده‌است؟ اگر واقعاً شبیه یک همکار روزنامه‌نگار است، پس نام هفتاد خبرنگاری را که در آن سال کشته شدند، به من بدهید.

* پس فکر می‌کنید چرا این موضوع اینقدر مورد توجه قرار گرفته‌است؟

- چون افراد زیادی هستند که می‌خواهند مطمئن شوند پروژه من، پروژه امروز سعودی، چشم‌انداز ۲۰۳۰، شکست می‌خورد، اما نمی‌توانند آن را لمس کنند و هرگز شکست نخواهد خورد. هیچ‌کس در این سیاره قدرت این را ندارد که آن را پایین بیاورد، شما می‌توانید آن را تا ۵٪ کاهش دهید، این بیشترین کاری است که می‌توانید انجام دهید، اما بیشتر از این، هیچ‌کس نمی‌تواند کاری انجام دهد. من نمی‌خواهم به کسی اتهام بزنم، گروه‌های بسیار کمی وجود دارند که هر کسی با دانش خوب بتواند بین آن گروه‌ها در غرب و گروه‌هایی در خاورمیانه که علاقه دارند شکست ما را ببینند شناسایی کند.

* فکر می‌کنید خاشقجی با استدلال‌های اخوان‌المسلمین علیه برنامه‌های شما بحث می‌کرد؟

- من هرگز در عمرم یک مقاله کامل از خاشقجی را نخوانده‌ام، چه در یک روزنامه سعودی و چه در یک روزنامه آمریکایی. آنچه می‌خوانم خلاصه روزانه من است، اگر مطلب مهمی در رسانه‌های داخلی، رسانه‌های منطقه ای و رسانه‌های بین‌المللی وجود داشته باشد.

* پس هیچ وقت اذیتت نکرد؟

- من هرگز یک مقاله کامل از او نخواندم.

* مطمئنی که دیگر چنین اتفاقی نخواهد افتاد؟

- من تمام تلاشم را می‌کنم تا مطمئن شوم که حکمرانی و رویه‌های درستی داریم تا مطمئن شویم چنین چیزهایی هرگز تکرار نمی‌شوند، و به آن پایبند هستم.

* به عنوان مثال، اگر گروه دیگری پیدا شد، آیا باید نگران کنترل شما باشیم؟

- امیدوارم نه، و سعی می‌کنم هر کاری از دستم برمی‌آید انجام دهم تا دیگر این کار اتفاق ندهد، می‌دانی، ما زجر کشیدیم و این یک اشتباه بزرگ بود. ما می‌خواهیم مطمئن شویم که سیستم ما بالغ است و هیچ اتفاقی مانند این نمی‌تواند دوباره رخ دهد.

* هفته‌ها قبل از قتل خاشقجی یک بار او را ملاقات کردم و از او پرسیدم: «واقعاً چه می‌خواهی؟ آیا می‌خواهی خانواده آل سعود را سرنگون کنی؟» و پاسخ او به من این بود: نه، به نظر من آل سعود باید برای همیشه بر سعودی حکومت کند. و وقتی کسی با تداوم حکومت آل سعود کشته شد به نظرم رسید، اگر او را دشمن می‌دانند، پس حتماً افراد زیادی هم دشمن محسوب می‌شوند، به نظر می‌رسد فضای ترس عمومی در این کشور وجود دارد؟

- من فکر نمی‌کنم. و اگر برای استدلال - خدای ناکرده - فرض کنیم که جریان دیگری به این صورت پیش می‌آید، برای هیچ‌کسی این‌طور نمی‌شود.
پس چرا خاشقجی؟ اشتباه بزرگی بود، ما به این نوع عملیات اعتقادی نداریم، ما به هیچ عملیاتی خارج از چارچوب قانون اعتقاد نداریم و معتقدیم که اگر کسی مرتکب جرمی شد، یا هر کسی که خطری برای سعودی برای جهان باشد، اقداماتی را بر اساس قوانین سعودی، بین‌المللی و قوانین سایر کشورها انجام خواهیم داد. این همان کاری است که در گذشته انجام داده‌ایم و در آینده نیز انجام خواهیم داد.

* از جمله مواردی، قتل خاشقجی به روابط با ایالات متحده آسیب زد، آیا می‌خواهید جو بایدن چیزی در مورد شما بداند که ممکن است دربارهٔ شما نداند؟

- صراحتاً؟

* آره.

- برایم مهم نیست.

* منظورت چیست؟

- اینکه این امر به او بستگی دارد که به منافع آمریکا فکر کند، پس بگذارید این کار را بکند.

* منافع آمریکا در پادشاهی عربی چیست؟

- من آمریکایی نیستم، بنابراین نمی‌دانم که آیا حق دارم در مورد منافع آمریکا صحبت کنم یا نه، اما معتقدم هر کشوری در جهان منافع اساسی دارد: اقتصادی، سیاسی، امنیتی، این مبنای اصلی است که سیاست خارجی هر کشوری بر آن استوار است. چگونه می‌توانم اقتصاد کشورم را تقویت کنم؟ و چگونه می‌توانم امنیت آن را افزایش دهم؟ و چگونه می‌توانم روابط اقتصادی و سیاسی آنها را تقویت کنم، برای اطمینان از امنیت کشورم، برای اطمینان از اینکه کشور من رشد می‌کند، سرمایه‌گذاری و فرصت‌های تجاری بیشتری دارد، بنابراین من فکر می‌کنم اینها منافع آمریکاست که مستلزم انجام آن چیزی است که قبلاً ذکر کردم.
سعودی عضو گروه ۲۰ است، می‌توانید رتبه ما را در ۵ سال پیش ببینید، ما نزدیک به ۲۰ بودیم. امروز ما در آستانه رسیدن به رتبه هفدهم در بین کشورهای G20 هستیم و آرزو داریم تا سال ۲۰۲۱ به رتبه بالاتر از پانزدهم تا سال ۲۰۳۰ برسیم. به عنوان مثال، هدف ما رشد ۵٫۹ درصدی تولید ناخالص داخلی بود و ما فکر می‌کنیم که در سال ۲۰۲۱ میلادی ۵٫۶ درصد را عملی کردیم، و این قطعاً ما را در میان سریع‌ترین کشورهای در حال رشد جهان قرار می‌دهد و در سال آینده، کل اقتصاد حدود ۷ درصد رشد خواهد کرد.
سعودی کشور کوچکی نیست، زیرا در میان کشورهای گروه ۲۰ قرار دارد و سریع‌ترین کشور در حال رشد در جهان است که ما را به شگفتی وامی‌دارد. پتانسیل جهانی کجاست؟ در سعودی است، و اگر بخواهید آن را از دست بدهید، مردم دیگری در شرق هستند که بسیار خوشحال خواهند شد، و در عین حال شما سعی می‌کنید آنها را دفع کنید، من نمی‌توانم آن را درک کنم.

* منظورتان کدام افراد است؟ منظور شما از «دفع آنها» چیست؟

- در همین حد از من بپذیرید.

* نه، بیایید دربارهٔ این موضوع بحث کنیم. آیا با چین به گونه ای راحت هستید که در گذشته با آن راحت نبودید؟

- ما با آمریکا رابطه طولانی و تاریخی داریم و برای ما در سعودی هدفمان حفظ و تقویت آن است. ما منافع سیاسی، منافع اقتصادی، منافع امنیتی، منافع دفاعی، منافع تجاری داریم و منافع زیادی داریم. ما فرصت بسیار خوبی برای ترویج همه این منافع داریم و همچنین فرصت بسیار خوبی برای کاهش آنها در چندین زمینه داریم و اگر از ما در سعودی بخواهید، می‌خواهیم آنها را در همه زمینه‌ها تبلیغ کنیم.
هیچ‌کس حق دخالت در امور داخلی ما را ندارد، این موضوع مربوط به ما سعودی هاست و هیچ‌کس نمی‌تواند در این مورد کاری انجام دهد و اگر فکر می‌کنید در مورد مسائل اجتماعی دیدگاه خاصی دارید و آنها قوی هستند، بدون اینکه به ما فشار بیاورید پیروز خواهید شد، بگذارید مثالی بزنم، ما ۶۰ یا ۷۰ سال پیش برده داری را لغو نکردیم. چون به ما فشار وارد شد. بلکه چون نفوذ خوبی از کشورهای خارجی وجود داشت، سعودی‌ها در خارج از کشور تحصیل کردند و شرکت‌های آمریکایی و اروپایی و شرکت‌های دیگر آمدند و در سعودی کار کردند و نفوذ آنها قوی بود و بر این اساس ما تصمیم گرفتیم که برده داری اشتباه و ناپایدار است، بنابراین آن را لغو کردیم.
بنابراین اعمال فشار در طول تاریخ جواب نداده و نتیجه ای هم نخواهد داشت، اگر ایده و طرز فکر درستی دارید به کاری که انجام می‌دهید ادامه دهید.
اگر کار درستی باشد مردم شما را دنبال خواهند کرد. و اگر اشتباه باشد، مردم طرز فکر خود را اتخاذ می‌کنند و شما باید آن را بپذیرید. به عنوان مثال، در سعودی، ما فرهنگ شما را در آمریکا، طرز فکر شما را قبول داریم و همه چیز را در کشور شما قبول داریم. از آنجا که این به شما بستگی دارد، و ما امیدواریم که با ما به همین شکل رفتار شود، ما با بسیاری از چیزهایی که شما به آنها اعتقاد دارید مخالفیم، اما ما به آن احترام می‌گذاریم، ما در آمریکا حق نداریم برای شما موعظه کنیم، فارغ از اینکه با شما موافق باشیم یا نه، و در مورد ما نیز همین‌طور است. من فکر نمی‌کنم که ما در پادشاهی عربستان سعودی به استاندارد اجتماعی که آرزوی آن را داریم رسیده باشیم. با این حال، ما تغییراتی را انتخاب می‌کنیم که معتقدیم - به‌عنوان سعودی‌ها - بر اساس فرهنگ و باورهایمان در سعودی احساس اطمینان می‌کنیم.

* اگر می‌توانید به موضوع چین برگردید.

- سعودی یکی از کشورهایی است که سریع‌ترین رشد را در جهان دارد و به زودی به سریع‌ترین کشور در حال رشد جهان تبدیل خواهد شد. ما دو صندوق از ده صندوق بزرگ جهان را داریم و پادشاهی یکی از بزرگترین ذخایر ارزی جهان را دارد و سعودی توانایی پاسخگویی به ۱۲ درصد از تقاضای نفت در جهان را دارد. سعودی بین سه تنگه دریایی: تنگه سوئز، تنگه باب المندب و تنگه هرمز قرار دارد و مشرف به دریای سرخ و خلیج عربی است. حدود ۲۷ درصد تجارت جهانی از آن عبور می‌کند و مجموع سرمایه‌گذاری‌های سعودی در آمریکا ۸۰۰ میلیارد دلار است و در چین تا این زمان کمتر از ۱۰۰ میلیارد دلار سرمایه‌گذاری کرده‌ایم. اما به نظر می‌رسد که در آنجا خیلی سریع رشد می‌کند، شرکت‌های آمریکایی نیز تمرکز زیادی روی پادشاهی سعودی دارند، زیرا ما بیش از ۳۰۰ هزار آمریکایی در سعودی داریم و برخی از آنها هم دو ملیتی هستند و هم در آنجا ساکن هستند و هر روز بر تعداد آنها افزوده می‌شود؛ بنابراین منافع روشن است و این به شما بستگی دارد که آیا می‌خواهید با سعودی را ببرید یا ببازید.

* اگر بپذیریم که آمریکا نمی‌تواند پادشاهی را در امور داخلی خود تحت تأثیر قرار دهد.

- در واقع، اگر بخواهید ما را در مورد چیزی تحت فشار قرار دهید که قبلاً به آن اعتقاد داریم، انجام آن را برای ما سخت‌تر می‌کنید.

* اما آمریکا به متحدان خود نگاه می‌کند و قضاوت می‌کند که آیا این متحدان در درازمدت ایمن هستند یا خیر، با توجه به اینکه آیا آنها سیاست‌هایی را دنبال می‌کنند که شبیه ایدئولوژی یا منافع آمریکا باشد. و اگر شاهد رشد سریع اقتصادی باشیم که با آزادسازی سیاسی همراه نباشد، یا با لیبرالیزاسیون سیاسی مخالف همراه باشد، خواهیم دید که بسیار شبیه چین است، بسیار شبیه روسیه، آیا باید ناراحت باشیم؟

- نه هرگز. به عنوان مثال، در سعودی، آیا توسعه اجتماعی رو به عقب است یا رو به جلو؟ فقط نگاه کنید که در پنج سال گذشته چه اتفاقی افتاده‌است، امروز چه اتفاقی می‌افتد و سال آینده چه اتفاقی خواهد افتاد. بدون شک رو به جلو است. دیدن آن به یک متخصص نیاز ندارد، فقط کافی است در اینترنت تحقیق کنید یا یک سفر کوتاه به سعودی داشته باشید و خواهید دید، با مردم صحبت کنید، از ۳۳ میلیون نفری که در سعودی زندگی می‌کنند، حدود ۲۰ میلیون نفر سعودی هستند، و آنها این را به شما خواهند گفت.
بنابراین از نظر اجتماعی ما در مسیر درستی هستیم، اما در هر صورت، مرحله نهایی ۱۰۰٪ استانداردهای اجتماعی شما به نظر نمی‌رسد، بگویید: بین ۷۰ تا ۸۰ درصد خواهد بود.
می‌توانم بگویم: آنچه امروز هستیم ۵۰ درصد است و هنوز ۲۰ تا ۳۰ درصد است که باید به آن برسیم و به ۱۰۰ درصد نمی‌رسیم. از آنجا که ما برخی از اعتقادات را در سعودی داریم که به آنها احترام می‌گذاریم.
این مربوط به من نیست، بلکه مربوط به مردم سعودی است و وظیفه من این است که به اعتقادات سعودی و اعتقاداتم به عنوان یک شهروند سعودی در میان آنها احترام بگذارم و برای آنها مبارزه کنم.

* گاهی متعجب به نظر می‌رسید که آمریکایی‌ها اعتبار بیشتری برای سعودی در زمینه زنان قائل نیستند؟

- ما این کار را برای گرفتن اعتبار انجام نمی‌دهیم، این به ما مربوط نمی‌شود و کاری که انجام می‌دهیم برای ما سعودی هاست، بنابراین اگر از منظر درستی به آن نگاه کنید، متشکرم، اما اگر زیاد اهمیت نمی‌دهید، این به شما بستگی دارد.

* سلطنت مشروطه. آیا این اتفاق ممکن است در آینده سعودی رخ دهد؟

- نه، این نوع کار نمی‌کند، سلطنت مشروطه موفق نخواهد شد، سعودی بر سلطنت مطلقه، هزاران رژیم تحت آن، از جمله شیوخ قبایل، رؤسای مراکز و… و همچنین خاندان سلطنتی سعودی که من در آن حضور دارم، تأسیس شده‌است. در این هزاران رژیم، پادشاه سعودی رهبر آنهاست و حافظ منافع آنهاست و اینها ۱۳ تا ۱۴ میلیون سعودی از حدود ۲۰ میلیون سعودی را تشکیل می‌دهند؛ بنابراین من نمی‌توانم علیه ۱۴ میلیون شهروند سعودی کودتا کنم.

* آیا تا به حال به هیچ وجه جذب افکار دموکراسی یا حتی سلطنت مشروطه شده‌اید؟

- بله حتماً. جذابیت زیاد است، دموکراسی جذاب است، سلطنت مشروطه جذاب است، اما بستگی به مکان، روش و پیشینه دارد. دموکراسی در آمریکا فوق‌العاده است، منجر به بزرگترین تولید ناخالص داخلی در جهان و یک کشور بزرگ شده‌است، و به بسیاری از چیزهای بزرگ در کل جهان منجر شده‌است.
اما بر اساس موضعی که از بیرون راندن بریتانیایی‌ها تا متحد کردن آمریکا در آن قرار داشتید، ایجاد و طراحی شد، بنابراین شما سیستم سیاسی، اعتقادات اجتماعی خود را به گونه ای طراحی کردید که از آمریکا حمایت کرد، و سپس تکامل یافتید.
اگر مثلاً ۱۰۰ سال پیش آمریکا را نگاه کنید، باورهای اجتماعی حاکم در آن زمان را مضحک می‌بینید! حتی برای ما در سعودی، این مضحک است، بنابراین تکامل یافته‌است.
اما سعودی به عنوان یک سلطنت مطلقه به این معنا نیست که پادشاه فردا بیدار شود و هر کاری که دلش می‌خواهد انجام دهد، یک قانون اساسی وجود دارد که راه مشروع را برای اداره امور کشور پیش می‌برد. این قانون اساسی حکومت است که به وضوح بیان می‌کند که سه قوه وجود دارد: اولی قوه مجریه است که توسط پادشاه به عنوان نخست‌وزیر رهبری می‌شود و دو قوه دیگر قضایی و تشکیلاتی است که او آن را رهبری نمی‌کند بلکه منصوب می‌کند. در اینجا نمونه ای از روش تصمیم‌گیری آورده شده‌است. ما از سال ۲۰۱۵ می‌خواستیم به زنان اجازه رانندگی بدهیم، اما قبل از سال ۲۰۱۷ نمی‌توانستیم این کار را انجام دهیم و این به شما نشان می‌دهد که چگونه طبق قوانین، طبق قانون اساسی حکومت داری، کار می‌کنیم. اما اگر امور کشور را به صورت تصادفی و مانند چادر اداره کنیم، به این معناست که کل اقتصاد به هم می‌ریزد و هیچ‌کس در سعودی سرمایه‌گذاری نمی‌کند و سعودی‌ها به ما ایمان نمی‌آورند، بنابراین نمی‌توانیم به صورت تصادفی امور کشور را اداره کنیم. این روش قذافی بود.
خاندان سلطنتی سعودی ۶۰۰ سال پیش به عنوان یک خاندان حاکم آمدند که ۳۰۰ سال پیش کشور سعودی را تأسیس کردند، سپس به مدت هفت سال فروپاشیدند، سپس دوباره بازگشتند و برای ۱۰ سال فروپاشیدند. بعد دوباره آمدند، و ما درس‌های زیادی آموختیم، و همان‌طور که سیستم تکامل یافت، توسعه یافتیم، و هر نسلی که می‌آید، بر اساس سیستمی مبتنی بر این سه قدرت می‌آید. و هنگامی که یک پادشاه جدید می‌آید، یک ولیعهد جدید می‌آید، و آنها سعی نمی‌کنند این قدرت‌ها را تضعیف کنند؛ زیرا این نقطه قوت سعودی است.
این همان چیزی است که سعودی را به یکی از کشورهای گروه ۲۰ تبدیل می‌کند. این کشور ۱۲ درصد از نیازهای نفتی را در اختیار دارد، دومین ذخایر بزرگ اثبات شده نفت در جهان، و دارای دو تا از بزرگترین صندوق‌های دولتی در جهان است؛ چیزی که باعث شد هر نسلی بیاید، روی آن بسازد، روی آن سرمایه‌گذاری کند و آن را برای آینده توسعه دهد، همان‌طور که آمریکایی‌ها در ۳۰۰ سال گذشته انجام دادند.
* من شنیده‌ام که برخی از سعودی‌ها می‌گویند که با هر نسلی افراد سلطنتی بیشتر می‌شوند، و ممکن است تعدادشان بسیار زیاد شود، بنابراین شاید برخی از آنها نباید این عنوان را کسب کنند. فکر می‌کنید این امکان‌پذیر است؟

- بروید با آنها حرف بزنید.

* من می‌دانم آنها قرار است چه بگویند.

- ما در سعودی مفهوم خون سلطنتی نداریم و راه ما به عنوان خانواده سلطنتی خدمت به مردم و حفظ وحدت آن است، ما جزئی از مردم هستیم، مثلاً مادر من از خانواده سلطنتی نیست. اما از یک خانواده قبیله ای، از قبیله عجمان از قبایل یام، و تعداد آنها تقریباً میلیون نفر در سعودی است. و اگر به خانواده سلطنتی نگاه کنید، متوجه می‌شوید که ما با مردم عادی ازدواج می‌کنیم، که بخشی از آنها هستیم، ما اینجا زندگی می‌کنیم و اینجا بزرگ شده‌ایم، ما جزء جزیرة العرب هستیم، ما از تاریخ و حتی قبل از اسلام بر مناطقی مانند بنی حنیفه حکومت می‌کنیم، الدرعیه اول را در زمان نامعلومی تأسیس کردیم، سپس الدرعیه دوم را ۶۰۰ سال پیش تأسیس کردیم و تأسیس کردیم. سعودی ۳۰۰ سال پیش را تأسیس کردیم؛ بنابراین ما بخشی از مردم هستیم و هیچ عضوی از خانواده سلطنتی حق اعمال آن را علیه مردم ندارد و اگر از مرزی عبور کند، مانند هر کسی در سعودی مجازات خواهد شد و اگر او مرتکب جرمی شود، مانند هر کسی در سعودی مجازات می‌شود و با قانون روبرو می‌شود.

* بیایید در مورد حادثه ریتز کارلتون صحبت کنیم، این موضوع بحث‌برانگیز شد، تا حدی به این دلیل که شما از یک هتل مجلل به عنوان زندان استفاده کردید، اما از طرف دیگر، همکارم گرایم به من چیز جالبی گفت. او گفت: می‌توانستند از زندان استفاده کنند، اما از هتل مجلل استفاده کردند؟

- اتفاقی که در ریتز کارلتون افتاد این بود که افراد را دستگیر نکنیم، بلکه به آنها دو راه دادیم، اول: ما کاملاً طبق قانون با آنها رفتار خواهیم کرد و بنابراین دادستانی کیفرخواست را تهیه می‌کند و گزینه دوم برای این افراد. مردم:  سؤال آنها این بود که آیا می‌خواهند مسیر مذاکره را در پیش بگیرند و ۹۵ درصد آنها مسیر مذاکره را انتخاب کردند؟ بنابراین آنها جنایتکار نبودند، و ما نتوانستیم آنها را به زندان بیاندازیم، آنها موافقت کردند که در ریتز کارلتون بمانند تا مذاکرات را انجام دهند و به پایان برسانند، و من فکر می‌کنم ۹۰ درصد مذاکرات تمام شده‌است. در مورد بقیه که حاضر به مذاکره نشدند، طبق قوانین سعودی به دادستانی ارجاع شدند و درصد قابل توجهی چه از طریق مذاکره و چه در دادگاه بی گناه بودند.

* پس هدف ریتز کارلتون خلاص شدن از شر رقبا نبود؟

- اگر منظورتان این است که با گذاشتن رقبا در ریتز کارلتون از شر آنها خلاص شوید، آنها حتی وجود ندارند، چگونه می‌توانم از شر افرادی که هیچ اختیاری ندارند به این طریق خلاص شوم) این به وضوح تلاشی برای متوقف کردن یک مشکل بزرگ در سعودی بود. در هر بودجه درصد بالایی نصیب مفسدان می‌شود، رشد ۵٫۶ درصدی تولید ناخالص داخلی غیرنفتی و ۵۰ درصدی افزایش سرمایه‌گذاری خارجی در سعودی در سال ۲۰۲۱ نخواهیم داشت، اگر فساد ادامه پیدا کند و نه وزیران شایسته و نه افراد برجسته با صلاحیتی که در دولت کار می‌کنند و شبانه روز مبارزه می‌کنند و روزها کار می‌کنند، وجود نخواهد داشت، مگر اینکه معتقد باشند راه درست و مشروعی را طی می‌کنند. تا زمانی که در سعودی فساد وجود داشته باشد، این اتفاق نخواهد افتاد.

* چگونه به فکر انجام این کار افتادید؟

- این امر از طرف من نبود، یکی از دستورات ملک سلمان در آغاز سال ۲۰۱۵ میلادی برای ریشه کن کردن فساد بود. دولت در سال ۲۰۱۷ شروع به جمع‌آوری و رسیدگی به پرونده‌ها و بحث در مورد بهترین اقدام کرد و سپس خود پادشاه این تصمیم را صادر کرد.

* به نظر شما امکان‌پذیر بود؟

- البته، این یک پیام قوی بود، برخی فکر می‌کردند که سعودی در تلاش برای شکار نهنگ‌های بزرگ و حرفه ای است. اما در سال‌های ۲۰۱۹ تا ۲۰۲۰، آنها متوجه شدند که حتی اگر کسی ۱۰۰ دلار را دزدیده باشد، قیمت آن را می‌پردازد.

* بیایید دربارهٔ قطر صحبت کنیم، موضع شما در حال حاضر نسبت به موضع چند ماه پیشتان تغییر زیادی کرده‌است.

- دعوای درون خانواده است.

* دعوای خانوادگی، دعوای خانوادگی تمام شد؟

- مطمئناً خانواده خانواده است و مانند دعوای بین خواهر و برادر است، یعنی آنها مطمئناً از پس آن بر می‌آیند و ما مطمئناً بهترین دوستان خواهیم شد. کشورهای شورای همکاری خلیج نیز سیستم مشابهی دارند. من فکر می‌کنم ما همان دیدگاه‌های سیاسی ۹۰ درصدی را داریم، همان خطرات امنیتی، همان چالش‌ها و فرصت‌های اقتصادی، ما همچنین جامعه و بافت اجتماعی یکسانی داریم، بنابراین، ما کشورهای شورای همکاری خلیج مانند یک کشور هستیم و این همان چیزی است که ما را بر آن داشت تا شورای همکاری خلیج را تأسیس کنیم و با یکدیگر همکاری کنیم؛ زیرا کار مشترک ما امنیت ما را تضمین می‌کند، موفقیت برنامه اقتصادی ما را تضمین می‌کند. این نشان می‌دهد که برنامه سیاسی ما نیز می‌تواند کارساز باشد، و قطعاً چند اختلاف وجود دارد، اما نقش ما پیشبرد منافع، حل اختلافات است.

* برخی از سعودی‌ها بر این باور بودند که این یک نوع جنگ سرد بین دو کشور است و می‌ترسیدند در صورت حمایت از قطر چه بلایی سر آنها یا خانواده‌هایشان بیاید. فکر می‌کنید الان که گرمای روابط ناگهان برگشته، چه احساسی دارند، انگار که رابطه ترمیم شده‌است؟ به نظر می‌رسد این یک تغییر بزرگ است.

- من نمی‌خواهم در مورد چیزهای منفی صحبت کنم، ما آن را پشت سر گذاشتیم و امروز روابط فوق‌العاده و شگفت‌انگیزی با قطر داریم و شیخ تمیم یک شخص فوق‌العاده و یک رهبر فوق‌العاده است، همان‌طور که در مورد بقیه رهبران قطر و کشورهای خلیج نیز صادق است. هدف و تمرکز ما این است که چگونه آینده ای شگفت‌انگیز بسازیم، آنها اکنون به ما بسیار نزدیک هستند و ما بهتر از هر زمان دیگری در تاریخ هستیم.

* البته سؤال مهم دیگر این است که اگر فکر می‌کنید روابط مثبت تری با ایران دارید، این یک خصومت خانوادگی نیست، آنها از کشورهای شورای همکاری خلیج نیستند.

- آنها همسایه ما هستند و برای همیشه همسایه ما خواهند ماند، ما نمی‌توانیم از شر آنها خلاص شویم و آنها نمی‌توانند از شر ما خلاص شوند، پس بهتر است ما کارها را مرتب کنیم و به دنبال راه‌هایی باشیم که بتوانیم با هم زندگی کنیم. در طول چهار ماه گفت‌وگوهایی داشته‌ایم و اظهارات بسیاری از رهبران ایران شنیده‌ایم که در سعودی مورد استقبال ما قرار گرفت و به جزئیات این بحث‌ها ادامه می‌دهیم. و امیدوارم بتوانیم به جایگاهی برسیم که برای هر دو کشور خوب و آینده روشنی برای عربستان سعودی و ایران باشد.

* اما وجود توافق هسته ای را ترجیح می‌دهید یا خیر؟

- من فکر می‌کنم هر کشوری در جهان که بمب هسته ای داشته باشد خطرناک است، بدتر از آن ایران یا هر کشور دیگری، بنابراین ما نمی‌خواهیم چنین چیزی را ببینیم. همچنین، ما نمی‌خواهیم شاهد یک توافق هسته ای ضعیف باشیم؛ زیرا در نهایت به همین نتیجه می‌انجامد.

* نخست‌وزیر اسرائیل اخیراً به ابوظبی سفر کرده‌است، به نظر شما آیا سعودی در زمینه برقراری روابط دیپلماتیک با اسرائیل از برخی کشورهای عربی الگوبرداری خواهد کرد؟

- توافق بین شورای همکاری خلیج این است که هیچ کشوری اقدام سیاسی، امنیتی یا اقتصادی که به سایر کشورهای شورای همکاری خلیج آسیب برساند انجام نمی‌دهد و همه کشورهای شورای همکاری خلیج به این امر متعهد هستند. به غیر از این، هر کشوری کاملاً آزاد است که هر کاری را که می‌خواهد انجام دهد. آنها حق دارند هر کاری که برای امارات صلاح می‌دانند انجام دهند و ما امیدواریم مشکل بین اسرائیلی‌ها و فلسطینی‌ها حل شود. ما اسرائیل را به عنوان یک دشمن نمی‌دانیم، بلکه به عنوان یک متحد بالقوه در بسیاری از منافعی که می‌توانیم با هم دنبال کنیم، نگاه می‌کنیم، اما برخی از مسائل باید قبل از رسیدن به آن حل شود.

* چیزی در مورد شما وجود دارد که می‌گویند شما نسبت به انتقاد بسیار حساس هستید، این باور پس از قتل خاشقجی ظاهر شد، اما نه تنها پرونده خاشقجی، و می‌دانم که برای شما مهم نیست جو بایدن در مورد شما چه فکر می‌کند.
اما شما ولیعهد سلطنت مطلقه هستید، قدرت زیادی دارید و مردم ممکن است فکر کنند که فردی در موقعیت شما می‌تواند از پس انتقاد برآید، آیا فکر می‌کنید در مدیریت انتقاد خوب هستید؟

- ممنون از این سؤال، اگر نمی‌توانستم با انتقادات برخورد کنم، امروز با شما نمی‌نشستم و به این سؤال، سؤال قبلی و سؤال بعدی که می‌پرسیدید گوش نمی‌دادم.

* آیا در ریتز کارلتون خواهم بود؟

- خوب، حداقل این یک هتل پنج ستاره است. چیزی که من در اینجا می‌خواهم بگویم این است که من نمی‌دانم این نتیجه‌گیری از کجا آمده‌است، بنابراین اگر می‌توانید از یک مثال خاص استفاده کنید، من می‌توانم پاسخ دهم. من فکر می‌کنم رسانه‌های سعودی باید از کار دولت، برنامه‌های دولت انتقاد کنند. چون این چیز خوبی است.

* آیا به اندازه کافی این کار را انجام نمی‌دهند؟

- آنها این کار را به خوبی انجام می‌دهند، دربارهٔ تعدادی از مسائل بحث می‌کنند، ایده‌ها را منتشر می‌کنند، در مورد هر طرح، هر استراتژی، هر سیاستی که هر وزارتخانه انجام می‌دهد، صحبت می‌کنند، و این کار خوبی است و ما به آن نیاز داریم؛ زیرا شما به نظرات بسیاری از مردم و همچنین برای من به عنوان ولیعهد سعودی، این چیز خوبی است، حتی رسانه‌های بین‌المللی، هر زمان که من در مورد سعودی می‌نویسم. اگر واقعاً نوشتن موضوعی، بدون برنامه یا ایدئولوژی باشد، برای ما بسیار مفید است. ما برخی از اشتباهات را از مقالاتی مانند این یاد گرفته ایم، بنابراین این چیز خوبی است، ما باید انجام دهیم.

* آیا احساس می‌کنید که از مشاوران خود، نه فقط از برادرتان، توصیه‌های صادقانه و مستقیم دریافت می‌کنید، آیا احساس می‌کنید در اطراف شما افرادی قرار گرفته‌اند که حقیقت را به شما می‌گویند، و صریح با شما صحبت می‌کنند؟

- بله و اگر در اطرافیانم طفیلی و چاپلوس هستند باید هر چه زودتر برود.

* آیا گفت و گو را دوست دارید؟

- من مطمئناً دوست دارم گفت و گو کنم، و همچنین دوست دارم سر کار بروم، فکر می‌کنم هر وزیر در کابینه، هر مشاور دربار سلطنتی، افراد ابرقدرت هستند. من خیلی خوش شانس هستم که آنها را دارم، من خیلی خوش شانس بودم که آنها را در چند سال گذشته آوردم، آنها ذهن‌های شگفت‌انگیز، ایده‌های شگفت‌انگیزی دارند، آنها خیلی سخت کار می‌کنند تا کارها را انجام دهند، سخت بحث می‌کنند و در نهایت، می‌دانید، ما تصمیماتی را بر اساس قوانین سعودی می‌گیریم که به نفع کشور خواهد بود؛ مثلاً در سعودی تصمیمات در قوه مجریه با رأی‌گیری در کابینه گرفته می‌شود و این پادشاه یا ولیعهد نیستند که می‌گویند «ما باید این کار را انجام دهیم» و طبق روال من و پادشاه، ما نمی‌توانیم اول رای بدهیم، باید آخرین نفری باشیم که رای می‌دهیم. برای اینکه بر عقاید یا رای وزرا تأثیر نگذارم و بسیاری از وزرا بر خلاف آنچه من به آن رأی دادم رأی می‌دهند و آنها هنوز در دولت کار می‌کنند، و کارهای بزرگ زیادی انجام می‌دهند، و این چیزی است که شما در هر سازمان، شرکت یا کشوری نیاز دارید.

* آیا اختیار عفو یا تخفیف مجازات را دارید؟ درست مانند کاری که اخیراً دولت کویت با زندانیان سیاسی کرد، آیا این چیزی است که در حد توانایی شما است؟ آیا به فکر انجام چنین کاری هستید؟

- این موضوع در حدود اختیارات من نیست، بلکه در حیطه اختیارات پادشاه است و مثلاً رئیس‌جمهور ایالات متحده آمریکا که اختیار عفو دارد نیز همین‌طور است. برای ما، مثلاً افراط گرایی چپ و راست داریم، و اگر شما در منطقه ای عفو کنید، افراد بد را عفو خواهید کرد و این امر باعث عقب‌نشینی اوضاع در سعودی می‌شود.

* پس در این مرحله انجام این کار خطرناک است؟

- ملک می‌خواهد امر از سوی قوه قضائیه رسیدگی شود و اگر مشکلی داریم با ارتقای کیفیت سیستم قضایی حل می‌شود.

* وقتی از سعودی‌ها پرسیدم شخصیت تاریخی که باید با ولیعهد مقایسه شود کیست، پاسخ دادند ملک عبدالعزیز، اما از ملک فیصل هم یاد کردند. زیرا ملک فیصل نیز کشور را در زمانی اداره می‌کرد که پادشاهی شاهد خطرات بزرگی از سوی جریان کمونیستی، جنبش ناصری و دیگران بود، اما آنها می‌گفتند: ملک فیصل در برخی از مجازات‌ها در برابر مخالفان به اندازه شما خشن نبود؛ بنابراین، آیا فکر می‌کنید در دوره‌ای حکومت می‌کنید که خطرات بزرگ‌تری نسبت به خطراتی که کشور در دوره ملک فیصل شاهد آن بود، وجود دارد؟

- یک بار دیگر تکرار می‌کنم، مجازات‌ها توسط من شخصاً صادر نشده، بلکه توسط دستگاه قضایی سعودی صادر شده‌است، من از این سیستم دفاع نمی‌کنم و نمی‌گویم بهترین سیستم دنیاست، ما تا رسیدن به آن راه درازی داریم. باید آن را بهبود بخشید و از طریق شورای وزیران و مجلس شورا تغییر یابد. ما قبلاً تغییرات بزرگی ایجاد کرده‌ایم و هنوز راه زیادی تا رسیدن به استانداردهای بالا در سطح بین‌المللی باقی مانده‌است، اما باز هم من نبودم که این مجازات را صادر کردم. در نهایت توسط دستگاه قضایی صادر شده‌است، ممکن است در زمان‌های مختلف حوادث مختلفی داشته باشیم و مجازات‌ها بر اساس دیدگاه قاضی و بر اساس نظام سعودی صادر می‌شود.

* من این سؤال را به گونه‌ای دیگر مطرح می‌کنم، بدیهی است که ما شاهد روزهای خوبی برای سعودی هستیم، آیا شاهد زمان‌هایی با ریسک بزرگ نیز هستیم؟

- خطرات ناشی از چیست؟

* خطر ناشی از بی‌ثباتی سیاسی، خطری مرتبط با عدم تداوم قدرت؟ بسیاری از مشاوران شما به ما گفته‌اند که اگر ولیعهد موفق نشود، ممکن است شاهد ظهور امارت اسلامی عربی باشیم و با یک فاجعه واقعی روبرو شویم.

- بدون شک وظیفه پادشاه و من این است که اطمینان حاصل کنم که این موضوع مربوط به او یا من نیست، بله، ما تغییرات بزرگی در سعودی ایجاد کرده‌ایم. ما از اشتباهات هر نسلی درس می‌گیریم، ما به دقت دنبال می‌کنیم، می‌خواهیم اطمینان حاصل کنیم که این اشتباهات تکرار نمی‌شود، و هر اتفاقی بیفتد، هر پروژه ای در سعودی باشد، باید ادامه یابد. خلافت باید مسالمت آمیز و مستمر باشد و اگر به صد سال گذشته نگاه کنید می‌بینید که صلح آمیز بوده‌است. در دوم پس از مرگ پادشاه، ولیعهد پادشاه می‌شود و ولیعهد جدیدی تعیین می‌شود.

* پس آیا کسانی که با من صحبت کردند، اغراق کردند که گفتند: اگر چشم‌انداز ۲۰۳۰ شکست بخورد، سعودی شاهد یک فاجعه ژئوپلیتیکی خواهد بود؟

- چیزی که من نمی‌دانم عواقب آن چگونه است؟ امیدواریم به آن فکر نکنیم یا به آن برسیم، فقط امیدواریم به این فکر کنیم که چگونه می‌توانیم ادامه دهیم، پیشرفت کنیم، به آنچه می‌خواهیم برسیم.

* متوجه شده‌ام که در مفاد شورای بیعت تغییری مبنی بر اینکه پس از پایان حکومت فرزندان عبدالعزیز، در آن مرحله، ولیعهد نمی‌تواند از همان زیرمجموعه پادشاه انتخاب شود.

- این درست است، مثلاً من نمی‌توانم شاهزاده خالد بن سلمان را به عنوان ولیعهد منصوب کنم.

*خوب، نه حتی پسران شما نیز؟

- من باید طبق سیستم شورای بیعت از شعبه دیگری انتخاب کنم.

*وقتی زمانش برسد چگونه تصمیم می‌گیرید؟

- شما آخرین نفری خواهید بود که از آن مطلع خواهید شد، این یک موضوع تابو است که فقط ما، خانواده سلطنتی، من و پادشاه و ۳۴ عضو شورای بیعت می‌دانیم، آنها قبل از اینکه در مورد هر یک از این موضوعات صحبت کنند، از جان خود می گذرند.

* آیا فکر می‌کنید راهی وجود داشت که بدون توسل به اقدامات شگرف شما، اصلاحات را انجام داد؟ از جمله موضوع ریتز-کارلتون، حداقل این تصور که مردم نمی‌توانند علناً با آن مخالفت کنند؟ آیا می‌شد این کار را به شیوه ای آزادتر انجام داد؟

- من نمی‌خواهم دوباره دربارهٔ این موضوع بحث کنم، اما فکر می‌کنم آنچه در سعودی انجام دادیم تنها راهی است که می‌توانیم به آنچه می‌خواستیم برسیم و می‌دانید، گاهی اوقات باید در برخی زمینه‌ها فشار بیاورید که برخی از تصمیمات سخت عوارض جانبی به همراه خواهند داشت، و ما کم ضررترین تصمیم‌ها را گرفته‌ایم. شما باید این تصمیمات را به نفع دولت بگیرید.

* دفعه قبل که با هم صحبت کردیم، کمی به ما گفتید که چگونه اتفاقاتی که در کشور می‌افتد را پیگیری می‌کنید و به دنبال کردن در رسانه‌های اجتماعی اشاره کردید، چقدر زمان را در توییتر، اسنپ چت و سایر برنامه‌ها صرف می‌کنید؟

- آخر هفته‌ها سعی نمی‌کنم با شبکه های اجتماعی تعامل داشته باشم و از سال ۲۰۰۹ تا اوایل سال ۲۰۱۸، به سختی آخر هفته را می‌گذرانم، و اگر آخر هفته دو ماه پیاپی را بگذرانم، خوش شانس هستم، وزن زیادی اضافه کردم و سخت بود، اما از سال ۲۰۱۸ شروع کردم به تعطیلات آخر هفته، زمانی که همه چیز سر جای خود بود، افراد خوب، دولت خوب و غیره. برنامه‌ها درست بود و روزهای کاری معمولی داشتیم و آخر هفته‌ها و تعطیلات سعی می‌کردم استراحت کنم و اگر این کار را نکنم، فرو می‌ریزم و در روزهای کاری تمام روز کار می‌کنم و هر روز حداکثر ۱۰ تا ۲۰ دقیقه را در شبکه‌های اجتماعی صرف می‌کنم.

* اما شما توییتر را دنبال می‌کنید؟

- من همه آنها را مرور می‌کنم: توییتر، اینستاگرام و غیره، بنابراین فقط می‌خواهم مطمئن باشم که تیم رسانه ای من می‌داند که من در حال انجام تحقیقات مستقل هستم. من اپل نیوز را می‌خوانم، و داشتن همه این روزنامه‌ها در یک برنامه عالی است، همان‌طور که برخی از روزنامه‌های سعودی و روزنامه‌های بین‌المللی را می‌خوانم؛ بنابراین فرض کنید من حدود ۲۰ دقیقه را در رسانه‌های اجتماعی، حدود نیم ساعت را در رسانه‌های دیگر صرف می‌کنم، و معمولاً این کار را در حالی که با خانواده ام صبحانه می‌خورم، جایی که تلویزیون روشن است، انجام می‌دهم. دو سه کار را هم همزمان با خانواده انجام می‌دهم، مثل خواندن اخبار یا پیگیری کردن.

* چه چیزی را دنبال می‌کنید؟

- خوب، می‌دانید، من سعی می‌کنم در حین تماشای فیلم یا سریال از چیزهایی که در دنیای من است مطلع شوم، مثلاً «خانه پوشالی» برای من مناسب نیست.

* آیا شبیه سرکار رفتن است؟

- وقتی آن را دنبال می‌کنید، به فکر کارتان می‌افتید، پس برای آدمی مثل من، سریال Foundation برای دیدن مناسب است. Foundation یک سریال جدید است، باورنکردنی، شگفت‌انگیز، و مثلاً «بازی تاج و تخت»، عالی، شگفت‌انگیز است.

* «بازی تاج و تخت» نیز در اکشن مشابه است.

- این بیشتر فانتزی، علمی تخیلی است.

* آیا شخصیت مورد علاقه‌ای از «بازی تاج و تخت» دارید؟

- نه، بیایید بگوییم که شخصیت‌های جالب زیادی وجود دارد، واقعاً جالب است، و این چیزی است که آن را بسیار خوب، داستان جالب، جنجال جالب، شگفت‌انگیز است، اما چیزی که من دوست دارم دنبال کنم چیزی خارج از این دنیاست، مانند فانتزی، علمی تخیلی، ابرقهرمانان، انیمیشن هر چیزی، اما حداقل چیزی از مارول یا ژاپن، پس مثل این است که بگوییم: مرا از این دنیا بیرون کن، من معمولاً هر روز نیم ساعت قبل از خواب این کار را انجام می‌دهم، در روزهای هفته، دوست دارم ورزش کنم و در واقع یک روز کاردیو انجام می‌دهم. یک ساعت و نیم، و من دوست ندارم این کار را در باشگاه انجام دهم، جایی که آن را بد می‌بینم. من بسکتبال را برای همین تمرینات انجام می‌دهم؛ بنابراین من نمی‌خواهم بازی فوتبال را انجام دهم، در حالی که بسکتبال امن است، جایی که می‌توان زیاد حرکت کرد و این خیلی خوب است.

* به چه چیزی گوش می‌دهی؟

- من موسیقی جدید عربی را دوست ندارم، اگرچه برخی از آنها خوب است، اما اغلب فکر می‌کنم که موسیقی سنتی بهتر است. همچنین، من عاشق گوش دادن به موسیقی میهنی از مناطق مختلف هستم.

* منظورم این است که ما متوجه شده‌ایم که شما سرگرمی‌های غربی را به گونه ای ارائه می‌کنید که ۱۵ سال پیش غیرممکن بود.

- همان‌طور که می‌دانید، این بخشی از کیفیت زندگی است، بنابراین وقتی می‌خواهیم استعدادها را متقاعد کنیم که به اینجا بیایند، و سعی می‌کنیم استعدادهای سعودی را در خود سعودی نگه داریم و سرمایه گذاران سعودی را در سعودی نگه داریم و سرمایه گذاران خارجی را متقاعد کنیم، ما در تلاش هستیم تا به هدف صد میلیون گردشگر تا سال ۲۰۳۰ برسیم، زیرا این تعداد از حدود شش میلیون در سال ۲۰۱۶ به ۱۷٫۵ میلیون در سال ۲۰۱۹ افزایش یافته‌است.
ما باید همه زیرساخت‌ها مانند پروژه‌ها، هتل‌ها، پارک‌ها و غیره و برنامه‌ها و رویدادهای مختلف را برای آنها فراهم کنیم، فارغ از اینکه در ورزش، فرهنگی، موسیقی یا هر چیز دیگری باشد. برای اطمینان از رسیدن به این هدف گردشگری، هدف ورزشی، و هدف فرهنگی، باید بهترین‌های موجود را به ارمغان بیاورد، زیرا ما باید روی همه این اهداف کار کنیم تا معادل ۱۰ تا ۱۵ درصد تولید ناخالص داخلی در سال ۲۰۳۰ به دست آوریم. 

* آیا پیشوایان مذهبی به موسیقی اعتراض دارند؟

- بله، این کار را می‌کنند و بحث می‌کنند و ما هم به نوبه خود با آنها بحث می‌کنیم و باز هم به معارف اسلامی برمی گردیم و بنابراین موسیقی در اسلام محل بحث است و مورد توافق اسلام نیست. با شناختی که از آن دارند و اگر مورد اجماع مسلمانان باشد، در تعالیم رسول خدا (ص) مطالبی داریم که می‌فرماید: ضرورت ‏ها ممنوعیت را مباح می‏ گرداند.

* ضرورت‌ها ممنوعیت‌ها را مباح می‏ گرداند؟

- بله، اگر بخواهم نرخ بیکاری را کاهش دهم و گردشگری یک میلیون شغل در سعودی ایجاد کند و اگر توانستید سی میلیارد دلار در خارج از سعودی خرج نکنید و بیشتر آن در سعودی باقی بماند. به طوری که سعودی ها به اندازه الان سفر نمی کنند، من باید این کار را انجام دهم، زیرا آنها به هر حال قصد دارند به خارج از سعودی سفر کنند. پس حرف سومی هم داریم: کوچکترین ضرر را بر ضرر بزرگ تر انتخاب کنید.



تصمیم سه کشور اروپایی فرایند تشکیل کشور فلسطین را تسریع می‌بخشد

رئيس الوزراء الإسباني بيدرو سانشيز خلال كلمته أمام البرلمان الأربعاء (د.ب.أ)
رئيس الوزراء الإسباني بيدرو سانشيز خلال كلمته أمام البرلمان الأربعاء (د.ب.أ)
TT

تصمیم سه کشور اروپایی فرایند تشکیل کشور فلسطین را تسریع می‌بخشد

رئيس الوزراء الإسباني بيدرو سانشيز خلال كلمته أمام البرلمان الأربعاء (د.ب.أ)
رئيس الوزراء الإسباني بيدرو سانشيز خلال كلمته أمام البرلمان الأربعاء (د.ب.أ)

سه کشور اروپایی، ایرلند، اسپانیا و نروژ طی تصمیمی که از ۲۸ می سال جاری اجرایی می‌شود، کشور فلسطین را به رسمیت شناختند، گامی آشکار که به تلاش‌های فلسطینی‌ها برای ایجاد کشور مستقل خود شتاب می‌بخشد.
این تصمیم سه کشور اروپایی خشم اسرائیل را برانگیخت، به طوری که بنیامین نتانیاهو، نخست‌وزیر آن، آن را «پاداش تروریسم» دانست.
در همین حال، سخنگوی جو بایدن، رئیس‌جمهور آمریکا از مخالفت ایالات متحده با «به رسمیت شناختن یکجانبه» کشور فلسطین خبر داد.
ایرلند، اسپانیا و نروژ در اطلاعیه‌های همزمان اعلام کردند که هدف از اقدام خود تسریع تلاش‌ها برای دستیابی به آتش‌بس در غزه است.
پدرو سانچز، نخست‌وزیر اسپانیا در مجلس نمایندگان این کشور گفت: «امیدواریم که تصمیم ما و دلایل ما به الگوبرداری سایر کشورهای غربی از آن کمک کند، زیرا هر چه تعداد ما بیشتر باشد، قدرت ما در برقراری آتش‌بس، آزادی گروگان‌های حماس و آغاز مجدد روند سیاسی که ممکن است به توافق صلح منجر شود، بیشتر می‌شود».
یوناس گهر استور، نخست‌وزیر نروژ نیز گفت: «تنها گزینه راه حل سیاسی بین اسرائیلی‌ها و فلسطینی‌ها این است که دو کشور در کنار هم در صلح و امنیت زندگی کنند».
سیمون هریس، نخست‌وزیر ایرلند نیز گفت که کشورش از حق اسرائیل برای وجود «در صلح با همسایگانش» حمایت می‌کند.
ریاست‌جمهوری فلسطین نیز گفت که این اذعان‌ها «به نهادینه کردن حق مردم فلسطین برای تعیین سرنوشت در سرزمین‌شان کمک می‌کند».
این بیانیه همچنین از کمیته وزیران عربی-اسلامی برآمده از نشست سران در ریاض در نوامبر گذشته قدردانی کرد، کمیته ای که از ادامه تلاش‌ها، تماس‌ها و بازدیدهای خود در این زمینه خبر داد.
تمجید فلسطینی‌ها از تلاش‌های کمیته اجلاس سران ریاض در حالی صورت گرفت که پادشاهی عربی سعودی از تصمیم اروپا استقبال کرد و از دیگر کشورها خواست که سریعاً همین تصمیم را اتخاذ کنند.
همچنین کشورهای عربی نیز به‌طور گسترده از این تصمیم اروپا استقبال کردند.
از سوی دیگر، اسرائیل سفیران خود در ایرلند، اسپانیا و نروژ را احضار کرد تا «مشاوره‌های اضطراری» انجام دهند.


تعیین تکلیف رئيس پارلمان در جلسه ای که نتیجه اش از پیش معلوم است

عکس منتشر شده در پلتفرم های نزدیک به «چارچوب هماهنگی» از یکی از جلسات این گروه در بغداد
عکس منتشر شده در پلتفرم های نزدیک به «چارچوب هماهنگی» از یکی از جلسات این گروه در بغداد
TT

تعیین تکلیف رئيس پارلمان در جلسه ای که نتیجه اش از پیش معلوم است

عکس منتشر شده در پلتفرم های نزدیک به «چارچوب هماهنگی» از یکی از جلسات این گروه در بغداد
عکس منتشر شده در پلتفرم های نزدیک به «چارچوب هماهنگی» از یکی از جلسات این گروه در بغداد

پارلمان عراق ۶ ماه است که رئیس ندارد و حالا نیروهای سنی و شیعی بر سر معرفی محمود المشهدانی رئیس اسبق پارلمان عراق به عنوان رئیس بعدی مجلس به توافق رسیدند و ائتلاف شیعی حاکم گفت که رضایت نمایندگان برای انتخاب المشهدانی را جلب خواهد کرد.
المشهدانی به دلیل معامله و توافق بین دو حزب «دعوت اسلامی» و «تقدم» بخت بیشتری برای ریاست پارلمان دارد اما گویا جلسه روز شنبه (۱۸ مه) پارلمان ممکن است سوپرایز داشته باشد و سالم العیساوی را به ریاست این نهاد برساند.
ریاست موقت پارلمان در بیانیه کوتاهی هفته گذشته اعلام کرد که جلسه انتخاب رئیس پارلمان به جای محمد الحلبوسی رئیس سابق که اواخر سال گذشته با رای دادگاه عالی فدرال از سمت خود برکنار شد ۱۸ مه برگزار می شود.

یارگیری «چارچوب هماهنگی»

«چارچوب هماهنگی» شیعیان بر اهمیت تشکیل جلسه برای انتخاب رئیس پارلمان تاکید کرد و از نمایندگان خواست تا «غیبت نکنند».

در بیانیه «چارچوب هماهنگی» که توسط خبرگزاری حکومتی منتشر شد آمده ائتلاف شیعی «پنجشنبه (۱۶ مه) در جلسه ای بر اهمیت جلسه روز شنبه پارلمان برای انتخاب رئیس بعدی تاکید کرد».

این بیانیه افزود «چارچوب هماهنگی» از نمایندگان خواسته تا «به وظیفه خود عمل کرده و همگی با حضور گسترده در این رویداد ملی مهم شرکت کنند».

حالا پارلمان عراق در یک قدمی انتخاب رئیس بعدی خود قرار گرفته آنهم پس از اینکه ائتلاف «تقدم» دوشنبه (۱۳ مه) گفت از کاندیداتوری محمود المشهدانی برای تصدی ریاست پارلمان حمایت می کند. این موضع ائتلاف «تقدم» می تواند پایانی بر بحران سیاسی چندین ماهه در عراق باشد.

ائتلاف «تقدم» در بیانیه خود افزود «پس از گفتگوها و جلسات مفصل و با توجه به اینکه ائتلاف «تقدم» نماینده اکثریت سنی در پارلمان است و پس از توافق با فراکسیون «الصداره» از معرفی دکتر محمود المشهدانی برای تصدی ریاست مجلس حمایت می کنیم».

ائتلاف «تقدم» از گروه های سیاسی عراق خواست تا با حمایت از کاندیداتوری المشهدانی به «پایان تعطیلی مجلس و آغاز به کار دوباره این نهاد» رای بدهند.

جلسات بسیاری برای انتخاب جانشین محمد الحلبوسی رئیس برکنار شده پارلمان برگزار شدند اما به نتیجه نرسیدند (رویترز)

این یخ آب شد

ناظران می گویند توافق بین «تقدم» و فراکسیون «الصداره» که یک فراکسیون سنی رقیب الحلبوسی است درباره کاندیداتوری المشهدانی یخ مذاکرات را آب کرد.

فراکسیون «الصداره» مجلس عراق از ۴ نماینده محمود المشهدانی و طلال الزوبعی و خالد العبیدی و محمد نوری عبد ربه تشکیل شده است.
در بیانیه «الصداره» آمده که «ما پس از اطمینان از اینکه (حزب تقدم) اکثریت کرسی های استان های آزاد شده را در اختیار دارد تصمیم گیری کردیم و جلسات بسیاری داشتیم و به توافق رسیدیم که یکی از مفاد توافق حفظ هویت سیاسی و حقوقی فراکسیون «الصداره» است».

این بیانیه افزود «این توافق به تعطیلی این نهاد مجری قوانین پایان می دهد و توافق سیاسی بین نیروهای سیاسی را اجرا می کند. یکی از مفاد این توافق روشن کردن تکلیف ریاست مجلس و گسترش وظایف عالی ترین نهاد قانونگذار و فعال سازی کارکرد نظارتی آن است».

جلسات انتخاب رئیس بعدی پارلمان عراق از نوامبر آغاز شد اما یکی پس از دیگری عقب افتاد چرا که دادگاه عالی فدرال رای به پایان عضویت محمد الحلبوسی رئیس پارلمان در این نهاد داد. یکی از نمایندگان سابق پارلمان الحلبوسی را به جعل استعفایش متهم کرده بود.
طبق قاعده مرسوم سیاسی در عراق که در پی اولین انتخابات مجلس در ۲۰۰۶ اجرا شد ریاست پارلمان عراق دست سنی ها و کرسی ریاست جمهوری دست کردها و کرسی نخست وزیری دست شیعیان است.

عکسی از یکی از جلسه های پارلمان عراق به ریاست الحلبوسی (آرشیو- رویترز)

المالکی و الحلبوسی توافق کردند

مشعان الجبوری نماینده سابق عراق در یک گفتگوی تلویزیونی گفت «الحلبوسی و یاسر المالکی رئیس تجمع بشائر و نوری مالکی رئیس ائتلاف دولت قانون به توافق سه جانبه در حمایت از محمود المشهدانی رسیدند».

الجبوری توضیح داد «مالکی شاید به خدمات المشهدانی برای مهار دستاوردهای فزاینده محمد شیاع السودانی نخست وزیر به خصوص در دوره قبل از انتخابات آتی نیاز داشته باشد».

او در ادامه گفت «اگر المشهدانی دوباره به ریاست پارلمان برسد شاید راه را برای بازگشت مالکی به مقام نخست وزیری باز کند».

الجبوری به نمایندگان حزب «تقدم» هشدار داد که از «آشوب خود ساخته و اغتشاش در جلسه شنبه» دوری کنند. او افزود «الحلبوسی که به اجبار از المشهدانی حمایت می کند ترجیح می دهد پارلمان تا پایان دوره کنونی اش رئیس نداشته باشد».


موج جدید مهاجرت داخلی سوری ها در لبنان


 
آوارگان سوریه در عرسال برای بازگشت به سوریه آماده می شوند (آرشیو-آژانس عکس اروپا)
  آوارگان سوریه در عرسال برای بازگشت به سوریه آماده می شوند (آرشیو-آژانس عکس اروپا)
TT

موج جدید مهاجرت داخلی سوری ها در لبنان


 
آوارگان سوریه در عرسال برای بازگشت به سوریه آماده می شوند (آرشیو-آژانس عکس اروپا)
  آوارگان سوریه در عرسال برای بازگشت به سوریه آماده می شوند (آرشیو-آژانس عکس اروپا)

اقدامات و تدابیر گسترده برای برخورد با کارگران متخلف سوری و آوارگان سوری که غیر قانونی در لبنان اقامت می کنند آغاز شده است. این اقدامات پس از حادثه آدم ربایی و کشتن پاسکال سلیمان هماهنگ کننده حزب «نیروهای لبنانی» در منطقه جبیل لبنان اوایل آوریل تشدید شده و موج جدید در به دری و آوارگی را برای سوری ها در خاک لبنان به خصوص مناطق اکثریت مسیحی نشین به ارمغان آورد و حالا آوارگان سوریه در حال انتقال به مناطق عمدتا سنی نشین هستند.
موج جدید آوارگی سوری های مقیم لبنان چندین ماه قبل از آغاز درگیری بین اسرائیل و «حزب الله» در مرزهای جنوبی شروع شد. «حزب الله» تصمیم گرفت به خاطر حمایت از غزه جبهه درگیری با اسرائیل آغاز کند و بدین ترتیب صدها هزار نفر از آوارگان سوری ساکن روستاها و شهرهای مرزی لبنان مجبور شدند به سمت مناطق امن تر بروند. به دنبال کشته شدن یکی از مقام های حزب «نیروهای لبنانی» توسط باند آدم ربایی که اکثر اعضای آن سوری هستند اهالی بسیاری از روستاها و شهرهای عمدتا مسیحی نشین اقدام به بیرون راندن آوارگان سوریه و تعطیلی کسب و کارهایشان کردند و اکثر آوارگان سوری از این بخش ها به طرابلس و عکار و المنیه و الضنیه در بخش های شمالی عمدتا سنی نشین در لبنان رفتند.
احمد الخیر نماینده فراکسیون «الاعتدال الوطنی» در حوزه دوم شمال (طرابلس و المنیه و الضنیه) با تایید این خبر گفت «موج جدید مهاجرت سوری ها در داخل لبنان دو دلیل دارد. اول: تجاوز اسرائیل به جنوب لبنان که سوری ها از روستاهای جنوب به سمت شمال مهاجرت کردند. دوم: اقدامات نژاد پرستانه و تبعیض علیه سوری ها در مناطق دیگر».
او در ادامه گفتگو با «الشرق الاوسط» خاطر نشان کرد «تعداد این آوارگان سوری که مجبور به مهاجرت به جاهای دیگر شده اند زیاد است. این شرایط جدیدی ایجاد کرده و بخش های البقاع و شمال لبنان خواه از نظر اقتصادی یا اجتماعی و امنیتی ظرفیت پذیرش این تعداد از آوارگان سوری را ندارند. پس باید حکومت لبنان زود دست به کار شود و همه ارگان ها با کمک همدیگر نقشه راه شفاف برای نحوه تعامل با بحران آوارگان سوریه به طور عام و موج جدید مهاجرت سوری ها در داخل لبنان به سمت بخش های شمالی به خصوص البقاع تنظیم و اجرا کنند».
الخیر اظهار کرد «در چند روز گذشته سیگنال های خوبی درباره لزوم دیدگاه ملی مشترک برای حل مشکل آوارگان سوری در تمامی مناطق لبنان به خصوص موج جدید مهاجرت به سمت شمال کشور و البقاع داشتیم».

یکی از تجمعات اعتراضی علیه آوارگان سوری جلوی مقر سازمان ملل (آرشیو- آسوشیتد پرس)

«مازن د.» (۵۵ ساله) مقیم عکار می گوید «بسياری از آوارگان از بخش های بترون و بشری و جبیل به سمت طرابلس و عکار رفتند چون طرابلس و عکار سنی نشین هستند و برای آوارگان سوری جای امن تری به شمار می روند. تعداد آوارگان در این مناطق افزایش ۱۲ درصدی داشته است».
او در ادامه گفتگو با «الشرق الاوسط» افزود «سوری ها دیگر در خیابان ها و معابر و بازارها آفتابی نمی شوند و چندان با لبنانی ها رو در رو نمی شوند و اکثر آنها مجبور شدند کسب و کارهای غیر قانونی خود را تعطیل کنند و عمدتا در کارگاه ها کار می کنند. تعداد زیادی از آوارگان سوری در اعتراض به آزار و اذیت گسترده چند روز اعتصاب کردند و سرکار نرفتند».
یک منبع آگاه دولتی در گفتگو با «الشرق الاوسط» گفت به نظر می رسد بخش اعظم آوارگان جدید راهی بخش های شمالی شدند و به البقاع نرفتند. موج جدید مهاجرت آوارگان سوری به بخش های شرقی و اردوگاه های این مناطق کشیده نشده است.
از سوی دیگر دکتر بلال الحشیمی نماینده حوزه البقاع میانی می گوید موج کوچ آوارگان سوری به این منطقه کم است و به شهرها و روستاهای سنی نشین محدود می شود «چرا که آوارگان سوریه در این مناطق احساس امنیت بیشتری می کنند و با گفتمان فرقه ای و پوپولیستی و نژادپرستانه سوری ستیز غیر قابل قبول فاصله می گیرند».
الحشیمی در گفتگو با «الشرق الاوسط» افزود «حضور آوارگان سوری در لبنان دردسر ساز است اما می توان این مشکل را به روش معقول حل و حضور آنها را ساماندهی و روند بازگشت این آوارگان را در دوره های مشخص تنظیم کرد. اما خبری از این چیزها در شرایط بلبشوی کنونی نیست».
او خاطر نشان کرد «چرا در لوایحی که پارلمان اخیرا تصویب کرده از (حزب الله) خواسته نشده تا از مناطق سوری مرزی با لبنان عقب نشینی کند. (حزب الله) در این شهرها و روستاهای سوری مرزی حضور دارد و حدود ۴۰۰ هزار نفر از آوارگان سوری مقیم لبنان اهل همین شهرها و روستاهای مرزی هستند».


موافقت پارلمان عراق با تعطیلی رسمی عید غدیر و بی اعتنایی به سالروز برقراری حکومت جمهوری


پارلمان عراق به رغم جدل سیاسی و بحث برانگیز بودن تعطیلی عید غدیر این روز را به فهرست تعطیلات رسمی کشور اضافه کرد (فرانس پرس)
پارلمان عراق به رغم جدل سیاسی و بحث برانگیز بودن تعطیلی عید غدیر این روز را به فهرست تعطیلات رسمی کشور اضافه کرد (فرانس پرس)
TT

موافقت پارلمان عراق با تعطیلی رسمی عید غدیر و بی اعتنایی به سالروز برقراری حکومت جمهوری


پارلمان عراق به رغم جدل سیاسی و بحث برانگیز بودن تعطیلی عید غدیر این روز را به فهرست تعطیلات رسمی کشور اضافه کرد (فرانس پرس)
پارلمان عراق به رغم جدل سیاسی و بحث برانگیز بودن تعطیلی عید غدیر این روز را به فهرست تعطیلات رسمی کشور اضافه کرد (فرانس پرس)

پارلمان عراق چهارشنبه (۲۲ مه) به قانون تعطیلات رسمی این کشور رای داد که بر اساس آن عید غدیر به تعطیلات رسمی عراق اضافه شد. این در حالیست که پارلمان عراق هیچ اشاره ای سالروز برقراری حکومت جمهوری که مصادف با ۱۴ ژوئیه است نکرد.
عده ای از نمایندگان پارلمان با وجود بحث و جدل درباره موضوع تعطیلی عید غدیر در میان مردم و سیاستمداران اصرار داشتند که روز غدیر را در فهرست تعطیلات رسمی کشور بگنجانند اما با این حال برخی هشدار دادند که این اقدام پارلمان می تواند واکنش های انتقادی به دنبال داشته باشد و باعث دو دستگی شود.
وقتی که پارلمان عراق از عزم خود برای اعلام عید غدیر به عنوان تعطیلی رسمی خبر داد این موضوع مناقشه برانگیز در چند هفته گذشته به سوژه داغ و جنجالی میان احزاب عراق تبدیل شد. برخی از نیروهای سنی هشدار دادند که این اقدام می تواند چرخه کنش و واکنش را به دنبال داشته باشد.

عید غدیر در تقویم هجری روز ۱۸ ذی الحجه است که در چنین روزی در سال دهم هجری پیامبر اسلام در منطقه غدیر خم خطبه ای ایراد کرد اما اختلاف بر سر محتوای این خطبه در میان مذاهب اسلامی از جمله سنی ها و شیعیان عراق در قرون متمادی وجود داشته است.

تقویم تعطیلات رسمی

متن قانونی که نمایندگان به رسانه ها دادند می گوید «جمعه ها و شنبه ها و سال نوی میلادی و سال نوی هجری و مولد نبوی و دهم محرم و عید غدیر و عید فطر و عید قربان و عید نوروز و روز ارتش و روز کارگر تعطیلی رسمی در عراق هستند».

طبق این قانون جدید «شهرهای مقدس اجازه دارند طبق نیاز حداکثر سه روز تعطیلی رسمی اعلام کنند و تمامی ادیان و طوایف در عراق همچون مسیحیان و مندائیان صائبی و ایزدی ها در اعیاد خودشان تعطیلی رسمی خواهند داشت».
در متن این قانون به سالروز برقراری حکومت جمهوری در عراق در ۱۴ ژوئیه اشاره نشده و به عنوان عید ملی اعلام نشده است.
محسن المندلاوی رئیس موقت پارلمان عراق گفت قانون تعطیلات رسمی به منظور «نشان دادن مناسبت های مهم در زندگی و وجدان مردم عراق» تصویب شده است.

قیس الخزعلی رهبر جنبش «عصائب اهل حق» در بیانیه کوتاهی درباره تعطیلی عید غدیر گفت «اکثریت مردم به حقوق از دست رفته خود رسیدند».
علی جاسم الحمیداوی نماینده پارلمان در شبکه «اکس» نوشت «تعطیلی عید غدیر رویداد مهم و وحدت بخش برای مسلمانان است».

فراخوان مقتدی صدر به هوادارانش

رهبر جریان صدری به محض تصویب این قانون از عراقی ها خواست «با پوشش سبز به مساجد بروند و دو رکعت نماز شکر بخوانند».

مقتدی صدر ۱۹ آوریل در شبکه «اکس» گفت «مجلس باید با توجه به خواسته مردم و اکثریت ملی گرا و میانه رو از همه جریانات لایحه تعطیلی رسمی روز ۱۸ ذی الحجه (عید غدیر) را تصویب کند تا این روز تعطیلی رسمی برای همه عراقی ها فارغ از هر گرایش و عقیده ای باشد».
جمعی از نمایندگان شیعی همگام با این فراخوان مقتدی صدر امضای بیش از صد نماینده پارلمان خطاب به رئیس پارلمان جمع آوری کردند تا عید غدیر به تعطیلات رسمی در عراق اضافه شود.
مشعان الجبوری سیاستمدار سنی و نماینده سابق گفت «اعلام عید غدیر به عنوان یک رویداد ملی و تعطیلی رسمی در عراق حساسیت زاست». الجبوری در شبکه «اکس» اضافه کرد «اعلام عید غدیر به عنوان تعطیلی رسمی به این معناست که عملا روایت مذهبی شیعیان به رسمیت شناخته و روایت سنی ها حذف می شود».
او در ادامه خاطر نشان کرد «حق برگزاری مراسم عید غدیر برای شیعیان محفوظ است اما اینکه عید غدیر یک رویداد ملی و تحمیلی شود دردسرساز خواهد بود».

سنی ها قبول ندارند

مقامات محلی در بخش های مرکزی و جنوبی عراق سال های گذشته مراسم عید غدیر را برگزار می کردند و ادارات رسمی تعطیلی رسمی داشند اما این روز عید ملی نبود و در فهرست اعیاد مذهبی و رسمی کشور قرار نداشت.

برخی از احزاب سنی گفت که اقدام شیعیان برای تعطیلی رسمی شدن عید غدیر غیر قابل قبول است.

حزب اسلامی عراق در بیانیه ای گفت «پیشنهاد تعطیلی رسمی شدن عید غدیر با نیازمندی های امروز عراق جور در نمی آید».
این بیانیه توضیح داد «عید غدیر در نظر یکی از گروه ها اهمیت بیشتری دارد اما اعلام عید غدیر به عنوان تعطیلی رسمی باعث بازتولید کنش و واکنش می شود که خلاف منافع عالی ملی است».


اسرائیل: اسپانیا و نروژ و ایرلند به «تروریسم پاداش می دهند»




یوناس گار استور نخست وزیر نروژ در نشست خبری برای اعلام خبر به رسمیت شناختن کشور فلسطین از سوی نروژ (فرانس پرس)
یوناس گار استور نخست وزیر نروژ در نشست خبری برای اعلام خبر به رسمیت شناختن کشور فلسطین از سوی نروژ (فرانس پرس)
TT

اسرائیل: اسپانیا و نروژ و ایرلند به «تروریسم پاداش می دهند»




یوناس گار استور نخست وزیر نروژ در نشست خبری برای اعلام خبر به رسمیت شناختن کشور فلسطین از سوی نروژ (فرانس پرس)
یوناس گار استور نخست وزیر نروژ در نشست خبری برای اعلام خبر به رسمیت شناختن کشور فلسطین از سوی نروژ (فرانس پرس)

اسرائیل روز پنجشنبه (۲۳ مه) سه کشور اروپایی که کشور فلسطین را به رسمیت شناختند را به باد انتقاد گرفت. کاخ سفید گفت پرزیدنت جو بایدن با «به رسمیت شناختن یکطرفه» کشور فلسطین مخالف است. این واکنش ها ساعاتی پس از آن اعلام شد که ایرلند و نروژ و اسپانیا گفتند که از ۲۸ مه کشور فلسطین را به رسمیت خواهند شناخت.
آدرین واتسون سخنگوی شورای امنیت ملی گفت بایدن «همواره از حامیان سرسخت راهکار دو کشوری بوده و هست». او افزود «پرزیدنت بایدن معتقد است که گفتگوهای مستقیم بین طرفین باید به تشکیل کشور فلسطین بینجامد و نه به رسمیت شناختن های یکجانبه».
سخنگوی شورای امنیت ملی آمریکا مستقیما به تصمیم این سه کشور اروپایی نزدیک به آمریکا درباره به رسمیت شناختن کشور فلسطین اشاره نکرد. بنیامین نتانیاهو نخست وزیر اسرائیل به رسمیت شناختن کشور فلسطین از سوی اسپانیا و ایرلند و نروژ را «پاداش دادن به تروریسم» خواند. او در ویدیویی که دفترش منتشر کرد افزود «به این شرارت که کشور نمی دهند». نتانیاهو خاطر نشان کرد «چنین کشوری کشور تروریسم خواهد بود و بار دیگر برای انجام کشتاری مثل کشتار ۷ اکتبر تلاش خواهد کرد. ما زیر بار چنین چیزی نمی رویم». نتانیاهو اظهار کرد «پاداش دادن به تروریسم که صلح به ارمغان نمی آورد».
کابینه بنیامین نتانیاهو در صدد انجام اقداماتی است که باعث بدتر شدن وضع خواهد شد. کابینه اسرائیل تهدید کرد که سه کشوری که کشور فلسطین را به رسمیت شناختند تنبیه خواهند شد و تشکیلات خودگردان فلسطین نیز با اقدامات تنبیهی روبرو خواهد شد و درآمدهای مالیاتی تشکیلات خودگردان مصادره و رویه اشغالگری و شهرک سازی و شهرک نشینی در بخش شمالی کرانه باختری از سرگرفته می شود. ایتمار بن گویر وزیر امنیت ملی بار دیگر به صحن های مسجد الاقصی یورش برد.

لاستیک های آتش گرفته در میانه درگیری ها بین معترضان فلسطینی و ماموران اسرائیلی که چهارشنبه به جنین در کرانه باختری یورش بردند (فرانس پرس)

اقدامات اسرائیل با تشدید خطرناک عملیات جنگی این کشور در رفح و بخش های دیگر نوار غزه و جنین و مناطق کرانه باختری همزمان شده است. بزالل اسموتریچ وزیر دارایی این کشور که مقامی در وزارت دفاع هم دارد از بنیامین نتانیاهو نخست وزیر درخواست کرد تا در پاسخ به تصمیم به رسمیت شناختن کشور فلسطین از سوی نروژ و اسپانیا و ایرلند فورا اقدامات تنبیهی برای حکومت خودگردان در نظر بگیرد. او افزود «این اقدامات شامل جلسه فوری شورای برنامه ریزی شهرک سازی در «یهودا و سامره» (کرانه باختری) می شود تا طرح احداث ده هزار واحد مسکونی «یهودی نشین» در شهرک ها را تصویب کند. این شهرک ها در منطقه E1 که کرانه باختری را به دو بخش تقسیم می کند نیز ساخته می شوند. کما اینکه در ازای هر کشور که کشور فلسطین را به رسمیت بشناسد یک شهرک یهودی نشین احداث می شود».
اسموتریچ خطاب به نتانیاهو گفت که او تصمیم گرفته پول های حکومت خودگردان فلسطین را تحویل ندهد و همه أموال واریز شده به بانک نروژ برای حکومت خودگردان را پس بگیرد و مجوز مقامات ارشد حکومت خودگردان فلسطین برای رفت و آمد در گذرگاه ها را برای همیشه لغو کند و تحریم های مالی اضافی علیه مقامات ارشد حکومت خودگردان فلسطین و خانواده هایشان در نظر بگیرد.
یوآو گالانت وزیر دفاع اسرائیل و یوسی دغان رئیس شورای شهرک سازی در شمال کرانه باختری چهارشنبه (۲۲ مه) در بیانیه مشترکی از آغاز اجرای قانون لغو تخلیه شهرک های شمال کرانه باختری که ۲۱ مارس ۲۰۲۳ در کنست تصویب شد خبر دادند. گالانت گفت که مفاد این قانون در شهرک نشین های غانیم و کادیم و حومیش و سانور اجرا می شود. این شهرک ها در ۲۰۰۵ برچیده شدند اما طبق این قانون امکان بازگشت شهرک نشین ها به این مناطق وجود دارد. دولت اسرائیل در نظر دارد به شهرک هایی که بی قاعده در شمال کرانه باختری ساخته شده اند مشروعیت بدهد و قانون منع بازگشت شهرک نشینان به شمال کرانه باختری را کاملا لغو کند.

دیوارنگاره های «پیروزی برای فلسطین» در دوبلین ایرلند پس از اینکه مقامات ایرلند چهارشنبه اعلام کردند کشور فلسطین را به رسمیت خواهند شناخت (رویترز)

گالانت گفت «موفق به تکمیل یک گام تاریخی شدیم. یهودا و سامره (کرانه باختری) با تسلط یهودیان بر آنها از امنیت برخوردار می شوند و لغو قانون منع بازگشت شهرک نشینان به این مناطق باعث گسترش شهرک نشینی و برقراری امنیت برای ساکنان منطقه می شود». او خاطر نشان کرد «به گسترش شهرک نشینی در یهودا و سامره ادامه خواهم داد تا امنیت برای شهروندان در معابر و داخل شهرک ها برقرار شود».
وزارت خارجه اسرائیل در بیانیه ای اعلام کرد که یک رشته از اقدامات تنبیهی علیه سه کشوری که فلسطین را به رسمیت شناختند را بررسی می کند. یکی از این اقدامات می تواند جلوگیری از ورود نمایندگان اتحادیه اروپا و زیر مجموعه های وابسته به آن به کرانه باختری و کمک رسانی به فلسطینیان باشد.
یسرائیل کاتس وزیر خارجه اسرائیل گفت که سفرای اسرائیل در سه کشور یاد شده فورا برای رایزنی به تل آویو بازمی گردند و سفرای کشورهایی که کشور فلسطین را به رسمیت شناختند برای توبیخ به وزارت خارجه احضار می شوند. او اضافه کرد که تلاش خواهد کرد نگذارد اسپانیا کشور فلسطین را به رسمیت بشناسد. پدرو سانچز نخست وزیر اسپانیا در پارلمان اسپانیا اعلام کرد که اسپانیا ۲۸ مه کشور فلسطین را به رسمیت خواهد شناخت.
او در بیانیه خود افزود «امروز به ایرلند و نروژ پیام شدید اللحنی می دهم که اسرائیل سکوت نخواهد کرد. پیام به رسمیت شناختن کشور فلسطین از سوی ایرلند و نروژ به جهان این است که تروریسم جواب می دهد. این گامی برای حمایت از جهادی های حماس و ایران است و حق اسرائیل برای دفاع از خود را نادیده می گیرد».
اسرائیل همچنین پیام خصوصی به دولت آمریکا داده تا با فشار بر کشورهای غربی نگذارد که این کشورها مثل نروژ و اسپانیا و ایرلند کشور فلسطین را به رسمیت بشناسند و اقدامات تنبیهی علیه کشورهایی در نظر بگیرد که توصیه آمریکا را گوش نکنند. برخی منابع سیاسی گفتند که «دولت آمریکا می تواند جلوی این روند را بگیرد و تاثیر گذار باشد». روزنامه «یدیعوت آحارونوت» گزارش داد که اسرائیل دست به دامن موسسات یهودی در آمریکا شده تا به کاخ سفید برای توقف روند به رسمیت شناختن کشور فلسطین فشار بیاورند.
برخی منابع اسرائیلی گفتند که ۱۴۴ کشور از مجموع ۱۹۳ کشور عضو سازمان ملل کشور فلسطین را به رسمیت خواهند شناخت. اسرائیل تلاش می کند تا کشورهای اروپایی و غربی به این موج گسترده به رسمیت شناختن کشور فلسطین ملحق نشوند.
در این راستا بن گویر وزیر امنیت ملی اسرائیل چهارشنبه همراه گروهی از شهرک نشینان یهودی برای اولین بار از هفتم اکتبر ۲۰۲۳ به مسجد الاقصی یورش برد.
بن گویر و همراهانش با اسکورت پلیس اسرائیل از درب ورودی المغاربه وارد صحن های مسجد الاقصی شدند و عمدتا جلوی مصلای القبلی و صحن های شرقی مسجد حضور داشتند و شهرک نشین های افراطی در صحن های مسجد الاقصی دست به اقدامات تحریک آمیز زدند و عده ای از آنها آیین های توراتی جلوی مسجد الصخره ادا کردند و پس از آن از مسجد الاقصی از در ورودی السلسله خارج شدند.
این رفتارها بخشی از اقدامات و اظهارات هیستریک مقامات اسرائیل هستند که گویا پیامش این است که می خواهند دنیا را تنبیه کنند.
البته راستگرایان افراطی از این اقدامات و اظهارات به عنوان «سیگنال های هشدار خطرناک» یاد می کنند «تا دنیا متوجه شوند مالک خانه به دلیل رفتارهای تحریک آمیز آنان دیوانه شده و اقدامات بعدی واکنش سخت تر ما را به دنبال خواهد داشت».
درست مثل همین اظهارات پس از حمله (حماس) در راستای توضیح واکنش جنون آمیز اسرائیل که غزه را روی سر اهالی و زنان و کودکان و غیر نظامیان خراب کرد شنیده شدند.

در این راستا الی کوهن وزیر انرژی اسرائیل چهارشنبه (۲۲ مه) گفت «تنها یک کشور اسرائیل از رود تا دریا وجود خواهد داشت». کوهن در شبکه «اکس» افزود «اسپانیا و ایرلند و نروژ می خواهند به آنانی که مردم ما را کشتند و سر بریدند و تجاوز کردند و ربودند کشور بدهند.. آنها می خواهند به تروریسم پاداش بدهند».


پادشاه بحرین ابتکار عمل «کنفرانس بین المللی صلح» در خاورمیانه را مطرح کرد

TT

پادشاه بحرین ابتکار عمل «کنفرانس بین المللی صلح» در خاورمیانه را مطرح کرد

تابلوی خیابانی با پرچم کشورهای شرکت کننده در نشست رهبران عرب در بحرین (رویترز)
تابلوی خیابانی با پرچم کشورهای شرکت کننده در نشست رهبران عرب در بحرین (رویترز)

ملک حمد بن عیسی آل خلیفه پادشاه بحرین خواستار برگزاری کنفرانس بین المللی صلح در خاورمیانه و حمایت از به رسمیت شناخته شدن کشور فلسطین و پذیرش عضویت آن در سازمان ملل شد.
پادشاه بحرین پنجشنبه (۱۶ مه) در آغاز سی و سومین نشست رهبران اتحادیه عرب افزود «بحرین به دنبال نقش آفرینی برای حل مسائل کلیدی در راستای حفظ ثبات و توسعه منطقه از طریق چندین ابتکار عمل است؛ پیشنهاد ایجاد سیستم آموزشی و سلامت برای جنگ زدگان در منطقه و ابتکار عمل توسعه و افزایش همکاری عربی در حوزه فین تک و تحول دیجیتالی». او ابراز امیدواری کرد که پیشنهادات مطرح شده از طریق «کارگروه های مشترک عربی و با همکاری بین المللی» به مرحله اجرا برسند.
پادشاه بحرین در آغاز سخنرانی خود ضمن خوشامد گویی به حضار گفت «مایه افتخار اینجانب است که ریاست این کنفرانس را از ملک سلمان بن عبد العزیز آل سعود خادم حرمین شریفین و پادشاه سعودی تحویل بگیرم. تلاش های سازنده و ابتکار عمل های ارزشمند خادم حرمین شریفین با حمایت شاهزاده محمد بن سلمان بن عبد العزیز آل سعود ولیعهد و نخست وزیر سعودی مایه قدردانی است».
ملک حمد بن عیسی خاطر نشان کرد «این نشست در پرتو شرایط منطقه ای و بین المللی بسیار پیچیده با جنگ های ویرانگر و فجایع انسانی دردآور و تهدیداتی که هویت و امنیت و حاکمیت و یکپارچگی و تمامیت ارضی امت ما را نشانه گرفته اند برگزار می شود».
او گفت «همزمان با ادامه تهدیدها و عوامل تهدید کننده امنیت ملی عربی میزان مسئولیت ها برای حفاظت از روند مشترک عربی و آغاز فصل نوینی از ثبات و توسعه در راستای تامین اهداف مشترک به عنوان قدرت تمدن ساز و توانا برای همگامی با نیازمندی های کنونی و پیشرفت های پرشتاب افزایش یافته است».
پادشاه بحرین در مورد مساله فلسطین توضیح داد «حقوق مشروع ملت فلسطین برای برخورداری از امنیت و‌ آزادی و حق تعیین سرنوشت در حال پایمال شدن است و نیاز ما به تبلور موضع عربی و بین المللی مشترک و فوری برای پایان جنگ ها و برقراری صلح عادلانه و پایدار به عنوان تنها گزینه ممکن افزایش پیدا می کند. ما از طریق گفتگو و همبستگی جمعی می توانیم به چنین دستاوردی برسیم و انسانیت خود را در نبرد برای صلح پیروز کنیم».
پادشاه بحرین اضافه کرد «ما امروز برای فلسطین گرد هم آمدیم. ما اینجاییم تا تاکید کنیم منافع ملت فلسطین با وحدت صف تامین می شود و این هدف مد نظر است و سازمان آزادی بخش فلسطین به عنوان تنها نماینده مشروع این وحدت نقش آفرینی خواهد کرد».
او گفت «تشکیل کشور مستقل فلسطین برای کشورهای همسایه عربی خیر و خوبی به ارمغان می آورد تا همه از بحران ها عبور کرده و دست در دست هم برای سازندگی و توسعه محوری و کمک به برادران خود در فلسطین تلاش کنند. مصالحه و گفتگوی سیاسی جدی تنها راه برای رسیدن به این هدف است که امیدواریم به زودی در جهان عرب شاهد آن باشیم».


تاکید مجدد السیسی بر مخالفت با کوچ اجباری و حذف مساله فلسطین

TT

تاکید مجدد السیسی بر مخالفت با کوچ اجباری و حذف مساله فلسطین


 
عبد الفتاح السیسی رئیس جمهور مصر (د پ آ)
  عبد الفتاح السیسی رئیس جمهور مصر (د پ آ)

عبد الفتاح السیسی رئیس جمهور مصر بار دیگر بر موضع «ثابت در حرف و عمل» کشورش تاکید کرد و گفت «مصر به شدت مخالف حذف مساله فلسطین و کوچ اجباری فلسطینیان یا غیر ممکن کردن زندگی برای ساکنان غزه در نوار غزه به منظور تخلیه فلسطین از مردمانش است».
السیسی پنجشنبه (۱۶ مه) در اظهاراتی در نشست رهبران اتحادیه عرب در منامه بحرین افزود «هر کس تصور می کند راهکارهای امنیتی و نظامی جواب می دهند و منافع و امنیت برقرار می کنند دچار توهم شده است. هر کس تصور می کند سیاست لبه پرتگاه ممکن است نتیجه بدهد اشتباه می کند».
او خاطر نشان کرد «سرنوشت منطقه و ثروت های مردمانش مهم تر و بزرگ تر از آن است که بازیچه دست جنگ سالاران شود».
السیسی بار دیگر تاکید کرد مصر به گزینه صلح پایبند است. او افزود «مصر در دوران تاریکی شعله صلح در منطقه را روشن کرد و تاوان سختی داد اما با وجود همه اینها و با وجود شرایط دشوار کنونی همچنان امید دارد که صدای خرد و عدالت و حق به داد منطقه برسد و منطقه در دریای متلاطم و بیکران جنگ و خونریزی غرق نشود».
رئیس جمهور مصر گفت «تلاش های جدی و بی وقفه با حضور مصر و کشورهای دوست و برادر برای نجات منطقه از افتادن در پرتگاه عمیق جاری است». او گفت «به رغم همه این تلاش ها اما هنوز اراده سیاسی بین المللی واقعی برای پایان دادن به اشغالگری و پرداختن به ریشه های اصلی این منازعه و ایجاد راهکار دو کشوری وجود ندارد».
عبد الفتاح السیسی یاد آور شد اسرائیل «از مسئولیت های خود فرار می کند و تن به تلاش ها برای برقراری آتش بس نمی دهد بلکه دارد به عملیات نظامی غیر قابل قبول خود در رفح ادامه می دهد و از بخش فلسطینی گذرگاه رفح برای تشدید محاصره نوار غزه استفاده می کند».
رئیس جمهور مصر گفت «نشست بحرین در یک شرایط حساس تاریخی برگزار شده؛ از چالش ها و بحران های پیچیده در بسیاری از کشورهای منطقه گرفته تا جنگ غیر هدفمند اسرائیل علیه مردم فلسطین. همه طرف ها در این لحظه سرنوشت ساز باید بین دو گزینه یکی را انتخاب کنند؛ روند صلح و ثبات و امید یا روند آشوب و ویرانگری که با افزایش تنش نظامی در نوار غزه تشدید می شود».

او اظهار کرد «تاریخ در مورد جنگ غزه قضاوت سختی خواهد کرد و فاجعه بزرگی ثبت می کند با تیتر درشت کشتار و انتقام و محاصره عمدی یک ملت و گرسنگی دادن و ارعاب و آواره کردن مردمانش و تلاش برای کوچ اجباری آنان و جا خوش کردن در سرزمینشان». السیسی از «ناتوانی تاسف بار» همه موسسات و بازیگران موثر جامعه جهانی انتقاد کرد.

رئیس جمهور مصر تاکید کرد «حقوق کودکان فلسطین که ده ها هزار تن از آنان در غزه کشته و یتیم شده اند مثل تیغی بر گلوی وجدان بشریت خواهد بود تا عدالت با ساز و کارهای قوانین بین الملل اجرا شود».
عبد الفتاح السیسی خطاب به جامعه جهانی و همه طرف های موثر گفت «اطمینان ملت های جهان به اجرای عدالت از سوی نظام بین الملل با آزمون سخت و بی سابقه ای مواجه است و پیامدهای بزرگی بر صلح و امنیت و ثبات خواهد داشت. عدالت قابل تفکیک نیست و جان مردم فلسطین کم اهمیت تر از جان بقیه ملت ها نیست».
وی اضافه کرد «این وضع خطرناک و شرم آور یک راه حل بیشتر ندارد و آن اینکه دست به دست همدیگر تا دیر نشده آینده را نجات دهیم و فورا جلوی این جنگ ویرانگر علیه ملت فلسطین را بگیریم». او بر حق فلسطینیان برای تشکیل کشور مستقل در مرز ۱۹۶۸ به پایتختی قدس شرقی تاکید کرد.
رئیس جمهور مصر در پایان خاطر نشان کرد «همه نسل های آینده خواه فلسطینی و خواه اسرائیلی سزاوار منطقه ای هستند که در آن برابری و صلح و امنیت موج بزند و آرزوهای آینده پر رنگ از درد گذشته باشد».


گوترش: جنگ غزه همچون زخم باز در منطقه است

آنتونیو گوترش دبیر کل سازمان ملل (فرانس پرس)
آنتونیو گوترش دبیر کل سازمان ملل (فرانس پرس)
TT

گوترش: جنگ غزه همچون زخم باز در منطقه است

آنتونیو گوترش دبیر کل سازمان ملل (فرانس پرس)
آنتونیو گوترش دبیر کل سازمان ملل (فرانس پرس)

آنتونیو گوترش دبیر کل سازمان ملل گفت امروز بهترین زمان برای اتحاد منطقه عربی است تا صدای خود را با قدرت و تاثیر بیشتری به گوش جهان برساند.

او پنجشنبه (۱۶ مه) در جلسه افتتاحیه سی و سومین اجلاس سران عرب در بحرین توضیح داد «منطقه عربی می تواند از قابلیت ها و امکانات عظیم خود استفاده و نقش پررنگ تری در رشد و توسعه جهان داشته باشد».

دبیر کل سازمان ملل که اهل لیسبون پرتغال است با اشاره به اینکه لیسبون زمانی بخشی از تمدن اندلس بود اضافه کرد قرطبه در آن زمان مرکز فرهنگ و تمدن در شبه جزیره ایبریا به شمار می رفت کما اینکه بغداد نیز مرکز فرهنگ و تمدن جهان بود و آثار آن از مرزهای چین تا سواحل اقیانوس اطلس در آن زمان گسترش یافت.

او خاطر نشان کرد «امروز جهان بار دیگر دستخوش تحول شده و منطقه عربی سرشار از امکانات عظیم است. شما منابع مالی و فرهنگ و منابع انسانی دارد اما اتحاد در دنیای کنونی تنها شرط موفقیت است. تجربه های تاریخی به کرات نشان داده که دو دستگی بستر ساز دخالت های خارجی و دامن زدن غیر عمدی به کشمکش ها و تنش های فرقه ای و تروریسم است».

آنتونیو گوترش خطاب به سران عرب گفت «مساله نیازمند غلبه بر موانع و پایان دادن به دو دستگی و بازی های خارجی است تا بتوان پیشرفت و آینده پر از صلح و رونق را برای مردم منطقه عربی و کشورهای دیگر به ارمغان آورد».

او در ادامه اضافه کرد «ما اینجا جمع شده ایم و قلب ها برای آنچه به سر فلسطینی ها در غزه می آید می شکند. جنگ غزه همچون زخم باز است که ممکن است به سایر کشورهای منطقه و به کل منطقه سرایت کند. این جنگ در مقیاس و وسعت گسترده کنونی ویرانگرترین منازعه برای غیر نظامیان و امدادگران و خبرنگاران و همکاران ما در سازمان ملل است که من به عنوان دبیر کل سازمان ملل دیدم».

گوترش بار دیگر با ابراز مخالفت با هر گونه حمله به رفح گفت «چنین حمله ای می تواند موج دیگری از درد و ناامیدی و فلاکت ایجاد کند آنهم در شرایطی که ما به موج گسترده کمک های نجات بخش نیاز داریم. وقت آن رسیده تا یک آتش بس فوری انسانی اعلام و راه کمک های بشردوستانه بدون موانع به همه مناطق غزه باز شود».


ابوالغیط به «الشرق الاوسط»: سایه انداختن غزه بر «اجلاس بحرین» مانع از بحث درباره بحران‌های دیگر نمی‌شود

احمد ابوالغیط دبیرکل اتحادیه کشورهای عربی در دیدارهای مقدماتی «اجلاس سران بحرین» (الشرق الاوسط)
احمد ابوالغیط دبیرکل اتحادیه کشورهای عربی در دیدارهای مقدماتی «اجلاس سران بحرین» (الشرق الاوسط)
TT

ابوالغیط به «الشرق الاوسط»: سایه انداختن غزه بر «اجلاس بحرین» مانع از بحث درباره بحران‌های دیگر نمی‌شود

احمد ابوالغیط دبیرکل اتحادیه کشورهای عربی در دیدارهای مقدماتی «اجلاس سران بحرین» (الشرق الاوسط)
احمد ابوالغیط دبیرکل اتحادیه کشورهای عربی در دیدارهای مقدماتی «اجلاس سران بحرین» (الشرق الاوسط)

احمد ابوالغیط دبیرکل اتحادیه عرب تایید کرد که تجاوزهای اسرائیل به نوار غزه بر دستور کار «اجلاس بحرین» که روز پنجشنبه به میزبانی منامه پایتخت بحرین و با حضور سران عرب برگزار می‌شود، حاکم شد، اما در عین حال این به هیچ وجه موجب«نادیده انگاشتن» دیگر مسائل منطقه‌ای، به ویژه بحران‌های سودان، یمن، لیبی، پرونده‌های امنیت آب و سایر پرونده‌های اقدام مشترک کشورهای عرب «نخواهد شد».
ابوالغیط در گفت و گو با «الشرق الاوسط» در حاشیه تدارکات مستمر برای «اجلاس بحرین»، با تاکید بر اینکه تلاش‌های انجام شده در این پرونده در دوره گذشته «موفق شد قطب‌نمای افکار عمومی جهان» را تغییر دهد، گفت:« رژیم اشغالگر اسرائیل، یک سیستم آپارتاید است... که دیگر جایی در این دوران ندارد.»
دبیرکل اتحادیه کشورهای عربی نسبت به اقدام احمقانه‌ای که اسرائیل ممکن است با حمله به شهر رفح فلسطین یا اجرای طرح آوارگی که از سوی فلسطینی‌ها، جهان عرب و نهادهای بین‌المللی رد می‌شود، انجام دهد، هشدار داد. پیامدهای این اقدام بر ثبات منطقه‌ای و روابط با مصر که هسته آن بر اساس معاهده صلح برقرار است، بسیار زیاد خواهد بود.
وی تاکید کرد که «اسرائیل باید توجه کند» تا باعث «بی ثباتی روابط خود با بزرگترین کشور عربی و در نتیجه شکست بزرگ در موقعیت کلی امنیتی اسرائیل نشود.»
دبیرکل اتحادیه کشورهای عرب در گفت‌وگوی خود به موضع اتحادیه در مورد درخواست تشکیل یک نیروی مشترک عربی برای اداره نوار غزه در روز پس از جنگ اشاره و از تلاش‌های اتحادیه برای حل بحران‌های منطقه و برآورده کردن آرمان‌های افکار عمومی عربی دفاع کرد. و این هم متن گفت‌وگو:

- اجلاس سران عرب در شرایطی سخت و پیچیده‌ برگزاری می‌شود، این اوضاع چه تأثیری بر دستور کار آن دارد؟ مهمترین نکات در دستور کار اجلاس سران بحرین چیست؟
*یقیناً مسئله فلسطین و تجاوزهای اسرائیل به نوار غزه بر کار این اجلاس سایه انداخته و این از جلسات مقدماتی آغاز شد که شاهد بحث در مورد قطعنامه‌های مختلف بود که همه مربوط به شرایط سختی است که فلسطینی‌ها در غزه از آن رنج می‌برند.
همه ما احساس می‌کنیم که هر خانه‌ای در سراسر جهان عرب نسبت به این فاجعه خشم و اندوه دارد و طبیعی است که اجلاس با این احساسات همگام شود، آنها را ابراز و در نتایج خود منعکس کند.
با این حال، دستور کار این اجلاس به موضوعات مختلف مورد توجه جهان عرب، از رسیدگی به بحران‌های سودان، یمن و لیبی گرفته تا امنیت آب و امنیت سایبری و سایر موضوعات سیاسی و توسعه می‌پردازد.
- از زمان آغاز تجاوزهای اسرائیل به نوار غزه، اتحادیه تلاش‌های متعددی انجام داده و جلسات متعددی برای پاسخگویی به آن برگزار کرده است. مهم‌ترین فعالیت‌ها و تلاش‌ها در زمینه چه بود؟
*نشست فوق‌العاده سران عربی و اسلامی که در 11 نوامبر در ریاض برگزار شد، یک کمیته وزارتی را به‌عنوان پیگیری تحولات غزه به ریاست اعلیحضرت شاهزاده فیصل بن فرحان، وزیر امور خارجه پادشاهی عربی سعودی که ریاست آخرین اجلاس سران را بر عهده داشت، تشکیل داد. دبیرکل اتحادیه عرب، یکی از اعضای آن، برای بسیج حمایت از آتش بس در غزه و تاکید بر ضرورت اجرای کمک‌های بشردوستانه، بازدیدهای مختلفی از پایتخت‌های اثرگذار در جهان در اروپا، ایالات متحده و آسیا انجام داد. این کمیته همچنین تلاش کرد تا کشورها را به سمت به رسمیت شناختن کشور فلسطین سوق دهد و افق سیاسی منتهی به تجسم دولت فلسطین را تدوین کند.
من فکر می‌کنم که قطب‌نمای افکار عمومی جهانی تغییر کرده است. در نوامبر گذشته، بسیاری از کشورهای اروپایی و همچنین ایالات متحده آمریکا به اسرائیل برای ادامه کشتار غزه چراغ سبز نشان دادند، اما امروز همه از آتش‌بس صحبت می‌کنند و حتی از نقض اشغالگری که فقط به عنوان «پاکسازی قومی» قابل توصیف است، صحبت می‌کنند. این واژه‌ای است که تنها عده‌ای جرأت کردند از آن برای توصیف رفتار اسرائیل استفاده کنند.
این قطعاً یک تغییر آشکار در مواضع دیپلماتیک است.
در اینجا درس‌های تاریخ را فراموش نکنیم. تحمیل انزوا بر آفریقای جنوبی و محاصره آن با تحریم‌ها... در نهایت منجر به سقوط رژیم آپارتاید شد.
به نظر من، رژیم اشغالگر اسراییل، در اصل، همانگونه که امروز اسرائیل انجام می‌دهد، رژیم آپارتاید است... که دیگر جایی در این دوران ندارد.
-اتحادیه عرب بارها مخالفت خود را با سناریوی آوارگی اعلام کرد... اما با تهدید اسرائیل به انجام عملیات نظامی گسترده در شهر فلسطینی رفح... و با شروع عملیاتی که عملیات محدود خوانده می‌شود، آیا به نظر شما اسرائیل مصمم است با طرح جابه‌جایی پیش برود؟ چگونه می‌توان با این موضوع مقابله کرد؟

*واضح است که عملیات انجام شده توسط اسرائیل محدود نیست، بلکه عمداً فریبنده است تا دولت آمریکا را آرام کند که موضع صریح رد یک عملیات گسترده را بیان کرده است.
طرح آوارگی توسط فلسطینی‌ها، کشورهای عرب و در سطح بین‌المللی رد شده است. نشانه‌هایی وجود دارد که اسرائیل در مقاطعی، شاید در آغاز تجاوز به غزه، به این طرح فکر می‌کرد... اما از استحکام مواضع طرد کننده، به ویژه مواضع فلسطین و مصر و البته مواضع کشورهای عرب... که مبتنی بر آن است، شگفت‌زده شد.
این نگرانی وجود دارد که اسرائیل دست به کار احمقانه‌ای بزند، اما من فکر می‌کنم اکنون برای رهبران آن روشن شده است که عواقب این اقدام بر ثبات منطقه‌ای و روابط با مصر، که اساساً بر اساس معاهده صلح استوار است، بزرگ خواهد بود.
من مطمئن هستم که مصر بیش از یک سناریو برای رویارویی با طرح جابه‌جایی، در نطفه خفه کردن آن و جلوگیری از اجرای آن در واقعیت، دارد. تداوم فشار کشورهای عرب در عرصه بین المللی برای افشای پیامدهای خطرناک این طرح و انفجار همه جانبه‌ای که می‌تواند در منطقه به دنبال داشته باشد، ضروری است.
-ورود نیروهای اسرائیلی به گذرگاه رفح و اعلام کنترل آن، چه تأثیری بر معاهده صلح بین مصر و اسرائیل می‌گذارد به خصوص که تل آویو گفته است آنچه انجام داده «نقض معاهده» نیست؟
*از زمان آنچه که خروج یکجانبه از غزه در سال 2005 نامیده شد، اسرائیل به دنبال این است که مصر را مسئول نوار غزه بداند. مصری‌ها از این موضوع آگاه هستند و این غیر منطقی است که مصر عواقب اشغالگری اسرائیل را تحمل کند. اگر اسرائیل می‌خواهد از عواقب اشغال خلاص شود، باید به آن پایان دهد، مسئله اصلی این است.
اسرائیل باید توجه کند که چگونه با سیاست‌های بی پروایش می‌تواند روابط خود با بزرگترین کشور عربی را دچار بی ثبات کند. من فکر می‌کنم که اگر این اتفاق بیفتد، یک عقب گرد بزرگ در موقعیت کلی امنیتی اسرائیل خواهد بود.
- برخی در مورد تشکیل یک نیروی مشترک عربی برای اداره نوار غزه در روز بعد از جنگ صحبت می‌کنند ... آیا واقعاً این موضوع مورد بحث قرار گرفت و موضع اتحادیه در مورد نیروی مشترک عربی چیست؟
*ما در درجه اول دغدغه پایان دادن به این تراژدی را داریم که مردم فلسطین در حال تجربه آن هستند. اولویت آتش بس، کمک به فلسطینی‌ها و بازگرداندن حداقل عملکرد نهادهایی است که به زندگی روزمره در نوار غزه خدمت می‌کنند.
طرح واکنش اضطراری که توسط شورای اقتصادی و اجتماعی مورد بحث و بررسی قرار گرفت و به اجلاس بحرین ارائه شد، به پیامدهای اقتصادی و اجتماعی تجاوز اسرائیل به کشور فلسطین می‌پردازد و شامل برنامه‌های مربوط به واکنش اضطراری، امداد رسانی جامع و بهبودی زودهنگام است.
-باوجود تلاش‌های انجام شده، چه در سطح اتحادیه به عنوان یک مؤسسه نهادمند و چه توسط تک تک کشورهای عضو، برای توقف جنگ غزه و محدود کردن پیامدهای فاجعه بار انسانی آن، طول جنگ تأثیر قابل توجهی بر افکار عمومی عربی داشت که شاید باعث انتقاد از این تلاش‌ها شود و آنها را در توقف جنگ «بی‌اثر» بدانند یا آنها را بیانگر نبض افکار عمومی نبینند، به این انتقادات چه پاسخی می‌دهید؟
*افکار عمومی خشمگین‌اند و ما آن را احساس می‌کنیم. به هر حال، این به جهان عرب محدود نمی‌شود، بلکه یک افکار عمومی جهانی وجود دارد که از ادامه این کشتار خشم شدیدی را احساس می‌کند. حتی قدرت بزرگ، ایالات متحده آمریکا، که نزدیک‌ترین دوست اسرائیل است، نمی‌تواند به این کشتار مداوم پایان دهد.
احساس خشم قابل درک و موجه است، اما گاهی اوقات آنها با متهم کردن این یا آن طرف به سهل انگاری یا بی اثری به دنبال ابراز وجود هستند.
در مورد اتحادیه عرب، ایراد چنین اتهامی دشوار است، زیرا از زمان بروز این بحران، تعامل مستقیمی با این بحران وجود داشته است. ما در جهان عرب از طریق کمیته وزیران و سایر چارچوب‌ها حرکت می‌کنیم. من طی ماه‌های گذشته ده‌ها تن از سیاستمداران، رهبران و وزیران خارجه را در مقر دبیرخانه کل پذیرفته‌ام و به همین منظور از کشورهای زیادی دیدن کرده‌ام.
نتیجه این است که ما شاهد تغییر آشکار در قطب نمای افکار عمومی جهانی هستیم. ما در همان نقطه‌ای نیستیم که کشورها در زمان آغاز این تجاوز در اکتبر گذشته بودند.
- در رابطه با وضعیت سومالی، اتحادیه در پی «یادداشت تفاهم» بین منطقه اقلیم سومالی و اتیوپی، موضع روشنی در دفاع از حاکمیت سومالی اتخاذ کرد؟
*روز سه شنبه، پیش از برگزاری نشست مقدماتی وزیران برای اجلاس، گروه وزرای مربوط به حمایت از سومالی در مقابله با حمله به حاکمیت و تمامیت ارضی این کشور دومین نشست خود را برگزار کردند.
هدف، پیگیری جنبش عربی در حمایت از سومالی از آغاز این بحران در ژانویه گذشته و بررسی مراحل بعدی بود.
پیام واضح است.

طرف عربی قراردادی را که اتیوپی در ژانویه سال گذشته با کشور اقلیم سومالی امضا کرد را نمی‌پذیرد و بر این اساس در بیش از یک سطح اقدام خواهد شد.
-دخالت ترکیه و ایران در امور جهان عرب یکی از موضوعات اصلی در دستور کار اتحادیه عرب بود... اما اخیراً به نظر می‌رسید نشانه‌های مثبتی از نزدیکی کشورهای عرب با ترکیه و ایران وجود داشته باشد... این نزدیکی را چگونه می‌بینید... و اکنون ترکیه و ایران برای حمایت از آن چه نیازی دارند؟
*نزدیکی در سطوح مختلف با این دو همسایه منطقه‌ای نتایج مثبتی دارد که اولین آن کاهش تنش‌های منطقه‌ای و ایجاد فرصت گفت‌وگو درباره موضوعات مختلف مورد توجه منطقه است. البته این یک روند مستمر است و توسط طرف عربی در چارچوب اتحادیه در حال ارزیابی است.
من معتقدم عنصر حاکم در توسعه این روابط احترام به حاکمیت کشورها و خودداری از مداخله در امور داخلی است. اگر این اصل برقرار و رعایت شود، می‌توان برای توسعه روابط در سطوح مختلف بر آن بنا نهاد.


نگرانی در لبنان از افزایش موارد جرم و جنایت سوری ها


حضور آوارگان سوری در لبنان بحث برانگیز شده است (آسوشیتد پرس)
حضور آوارگان سوری در لبنان بحث برانگیز شده است (آسوشیتد پرس)
TT

نگرانی در لبنان از افزایش موارد جرم و جنایت سوری ها


حضور آوارگان سوری در لبنان بحث برانگیز شده است (آسوشیتد پرس)
حضور آوارگان سوری در لبنان بحث برانگیز شده است (آسوشیتد پرس)

نرخ جرم و جنایت آوارگان سوری در لبنان در چند هفته گذشته افزایش یافت که به خصوص بالا رفتن آمار جرایم قتل باعث نگرانی گسترده و دلیل مستقیم فراخوان های گوناگون برای بازگرداندن آوارگان سوری به سوریه یا کشورهای دیگر شده است.
کمیسیون اروپا نیز به تازگی گفته به لبنان یک میلیارد یورو کمک مالی ارایه می کند که البته گروهی از منتقدان می گویند این اقدام «رشوه دادن» برای نگه داشتن آوارگان سوریه در لبنان است.

اخیرا برخی از آوارگان سوری در چند فقره جرم خطرناک دست داشتند که همین باعث افزایش خشم لبنانی ها شده است. ۶ نفر از اتباع سوریه پاسکال سلیمان هماهنگ کننده حزب نیروهای لبنانی را در شهر جبیل ربوده و کشته و جسد او را در خاک سوریه رها کردند.
چند روز پیش هم خلف برغش تبعه سوریه ای زینب معتوق کارمند یکی از هتل های بیروت را به قتل رساند که انگیزه این اقدام هنوز مشخص نشده است. خلف برغش پس از قتل زینب به سوریه فرار کرد. اواخر هفته گذشته بود که دو نفر سوری یک پسر بچه لبنانی را در محله فرن الشباک با ضربات چاقو به قصد کشت زدند که البته این کودک زنده ماند.

دولت مسئول است
دلایل زیادی برای خلافکار شدن سوری های مقیم لبنان خواه آوارگان یا افرادی که اقامت قانونی دارند وجود دارد مثل بحران اقتصادی و اجتماعی و ناکارآمدی حکومت برای اجرای قانون.

سرتیپ خالد حماده پژوهشگر مسائل امنیتی می گوید «مساله اصلی این است که دولت از ابتدا بحران آوارگان سوری را جدی نگرفت و مقررات و قوانین امنیتی برای آوارگان وضع نکرد».

او در ادامه گفتگو با «الشرق الاوسط» معتقد است «دولت در لبنان در مورد آوارگان سوریه سیاست های معینی مثل ترکیه و اردن و مصر و غیره وضع نکرد. بنابراین دولت لبنان مقصر اصلی است که کار به اینجا کشیده و جرم و جنایت تا این اندازه گسترش پیدا کرده است». این کارشناس لبنانی گفت «نگرانی درباره اینکه برخی طرف ها از مساله آوارگان به عنوان اهرم فشار سیاسی استفاده کنند افزایش یافته است».

امکانات ندارند
سازمان های امنیتی لبنان می گویند که قابلیت هایشان ضعیف است و امکان اجرای قانون و پیشگیری از جرم و جنایت وجود ندارد. یک منبع وزارت کشور گفت «جرم و جنایت در حال گسترش است و دلیل آن نه کوتاهی عمدی بلکه کاهش امکانات و توان دستگاه های امنیتی پس از شرایط اقتصادی ناگوار است».

این منبع در ادامه گفتگو با «الشرق الاوسط» تاکید کرد «مساله اصلی ما کاهش تعداد کارکنان و ماموران سازمان های امنیتی به خصوص نیروهای امنیت داخلی است چون سازمان امنیت داخلی وظیفه برقراری امنیت و اجرای قوانین در کشور را بر عهده دارند».

او خاطر نشان کرد «با عقل جور در نمی آید که از سال ۲۰۱۷ تا اینک هیچ مصاحبه یا اقدامی برای گزینش و استخدام ماموران جدید انجام نشده چون دولت گفته استخدام نکنید بودجه نداریم و به دلیل همین نبود بودجه و بحران پولی و کاهش حداکثری حقوق ها صدها نفر را بازنشسته و صدها تن دیگر را برکنار کردند».

او اضافه کرد «وزارت امنیت و اطلاعات کوشید تا از شهرداری ها به خصوص در بیروت برای پر کردن خلا ناشی از نبود مامور کمک بگیرد اما این رویکرد چندان نتیجه بخش نبود».