«جده مرکزی»؛ پروژه توسعه ای برجسته در سند چشم انداز ۲۰۳۰ سعودی

در کورنیش ساحلی دریای سرخ و اراضی دولتی و واحد سابق آب شیرین کن قرار دارد


 
پروژه «جده مرکزی» منجر به موج توسعه ای پویا شده و جده را در فهرست صد شهر برتر جهان قرار می دهد (الشرق الاوسط)
  پروژه «جده مرکزی» منجر به موج توسعه ای پویا شده و جده را در فهرست صد شهر برتر جهان قرار می دهد (الشرق الاوسط)
TT

«جده مرکزی»؛ پروژه توسعه ای برجسته در سند چشم انداز ۲۰۳۰ سعودی


 
پروژه «جده مرکزی» منجر به موج توسعه ای پویا شده و جده را در فهرست صد شهر برتر جهان قرار می دهد (الشرق الاوسط)
  پروژه «جده مرکزی» منجر به موج توسعه ای پویا شده و جده را در فهرست صد شهر برتر جهان قرار می دهد (الشرق الاوسط)

شاهزاده محمد بن سلمان ولیعهد سعودی شنبه (۱۸ دسامبر) ویژگی های اصلی و طرح کلی پروژه «جده مرکزی» را اعلام کرد که به عنوان یکی از طرح های توسعه ای برجسته در سند چشم انداز ۲۰۳۰ مطرح می شود. دست اندرکاران طرح مزبور می خواهند با توسعه منطقه رو به دریای کورنیش جده آن را به یک قطب پویا و با نشاط گردشگری و منطقه مسکونی و تجاری تبدیل کنند و با ایجاد این فضای جذب در توسعه استان جده و اجرای اهداف مد نظر بکوشند تا اینکه این شهر یکی از صد شهر برتر جهان شود.
-موقعیت جغرافیایی
این پروژه در منطقه رو به دریای کورنیش جده نزدیک محله اندلس آبنمای ملک فهد اجرا می شود. فواره ملک فهد بر روی دریای سرخ در غرب جده نصب شده است. «جده مرکزی» احتمالا در اراضی که قبلا تاسیسات دولتی و واحد سابق آب شیرین کن قرار داشته ساخته می شود. واحد آب شیرین کن مزبور با سابقه ۵۰ ساله تعطیل شد و آلودگی هوای ناشی از فعالیت این واحد از ۱۹۹۰ به این سو دو سال پیش متوقف گردید. واحد جدید آب شیرین کن جده با اسمز معکوس کار می کند و مقرون به صرفه تر و از نظر پایداری زیست محیطی بسیار کارآمد و ایده آل است.
دولت با توجه به سند چشم انداز ۲۰۳۰ برنامه افزایش ظرفیت پذیرش گردشگری تا بیش از ۳۰ میلیون حاجی و عمره گذار و توسعه همه جانبه جده را اجرا می کند. 
طرح های توسعه ای دولت بستر مناسب تفریحی و آسایش و رفاه برای حجاج و عمره گذاران و گردشگران در این شهر ساحلی فراهم می سازد.
«جده مرکزی» تاسیسات و مجموعه های متنوع و نوین با استانداردهای جهانی و تکنولوژی های به روز دنیا فراهم می کند و این منطقه به یک «قطب هوشمند» مبتنی بر فناوری های خلاقانه تبدیل خواهد شد و در آن فناوری های برتر پایداری از جمله انرژی های تجدید پذیر مورد استفاده قرار می گیرد.

-جذب گردشگر
این پروژه با توسعه و احداث تاسیسات مهم و اصلی در کورنیش جده موجب جذب گردشگر از مناطق مختلف جهان می شود. ساکنان جده هم از این تجربه بهره مند خواهند شد. در این محوطه موزه های گوناگون و مراکز فرهنگی و اجتماعی و پارک و شهربازی و باشگاه های ورزشی و فعالیت های دریایی و منطقه ساحلی و یک اسکله قایقرانی و کشتی های تفریحی و محوطه مرکزی برای کسب و کارهای خلاقانه و مهمانسرا و هتل و استراحتگاه های ساحلی جذاب تاسیس خواهد شد.
پروژه جده مرکزی با توجه به هدف توسعه تاسیسات گردشگری مد نظر در سند چشم انداز ۲۰۳۰ و با استانداردهای بین المللی و زمینه های سرمایه گذاری برای رشد بخش خصوصی و جذب گردشگر و افزایش توسعه حوزه توریسم و هتلداری و گردشگری اجرا می شود.
توسعه و رشد شهر جده از جمله اهداف این پروژه است که جده را در فهرست صد شهر برتر جهان جای خواهد داد و منجر به توسعه و رونق یک منطقه مهم و استراتژیک به عنوان مکان گردشگری و تفریح و استراحت و خرید می شود. بدین ترتیب جده یک قطب منحصر به فرد برای تمام رده های سنی و گردشگران و ساکنان جده خواهد بود.
-پیشینه جده
شهر جده حدود ۳ هزار سال پیش توسط گروهی از ماهیگیران ساخته شد که پس از پایان ماهیگیری در منطقه اقامت می کردند. قبیله قضاعه بیش از ۲ هزار و ۵۰۰ سال پیش به جده مهاجرت کردند و ساکن منطقه شدند و در آنجا اسم و رسم پیدا کردند و اسم جده بن جرم بن ریان بن حلوان بن عمران بن إسحاق بن قضاعه از اعضای این قبیله را روی شهر جده گذاشتند. جد نهم آنها به پیامبر نسبت داده می شود.
همچنین گفته می شود که اسم این شهر را با توجه به مناطق ساحلی متعددش جده گذاشتند اما مکتب فکری احتمال می دهد که اسم جده از جده (مادربزرگ مادری) گرفته شده و این شاید گواه فرضیه ای باشد که قبر حوا در شهر جده است.
شهر جده در ساحل غربی سعودی در منتصف ساحل در سرخ واقع شده و به عروس دریای سرخ شهرت داشته و بیشترین ساحل را در این دریا دارد. جده از جمله شهرهای اصلی سعودی و دریچه تجارت و داد و ستد خارجی کشور بوده و به همین دلیل اهمیت ویژه ای در حوزه تجارت بین المللی و داد و ستد با بازارهای خارجی دارد. این شهر از قدیم دروازه سعودی به روی جهان و دستخوش تحول بزرگ صنعتی و توسعه تجاری و خدماتی بوده است و به عنوان یک شهر جذاب کسب و کار نقش آفرینی کرده و به قطب مهم مالی و کسب و کار تبدیل شد.
جده در حوزه توریسم هم اهمیت ویژه دارد و تاسیسات گردشگری پیشرفته و مدرن مثل هتل و آپارتمان های لوکس مبله و استراحتگاه های گوناگون و رستوران های بین المللی و مجموعه های تفریحی و موزه های آثار تاریخی و باستانی و جاذبه های تاریخی را در خود جای داده است.
-مرکز تجاری
شهر جده بیش از ۳۲۰ مرکز خرید و بازار دارد که معادل بیش از ۲۱ درصد کل بازارها و مراکز خرید سعودی است. جده به شهر تندیس ها معروف است چون ۳۶۰ تندیس زیبا ساخت تندیس سازان معروف جهان را در خود جای داده.
جده دروازه حرمین شریفین است و حجاج و عمره گذاران در ابتدای ورود به سعودی به جده می روند و از آنجا راهی اماکن مقدس مکه و مدینه می شوند. ترافیک سالانه فرودگاه بین المللی ملک عبد العزیز حدود ۵ میلیون نفر است که برای عمره و تمتع و کسب و کار و گردشگری و تفریح به جده سفر می کنند.



پیام رئیس‌جمهوری موریتانی به ولیعهد سعودی

شاهزاده محمد بن سلمان (واس)
شاهزاده محمد بن سلمان (واس)
TT

پیام رئیس‌جمهوری موریتانی به ولیعهد سعودی

شاهزاده محمد بن سلمان (واس)
شاهزاده محمد بن سلمان (واس)

شاهزاده محمد بن سلمان، ولیعهد و نخست‌وزیر پادشاهی عربی سعودی، پیام مکتوبی از محمد ولد الشیخ الغزوانی دریافت کرد که به روابط دوجانبه میان دو کشور و راه‌های تقویت آن مربوط می‌شود.

این پیام به نیابت از ولیعهد، توسط شاهزاده فیصل بن فرحان در جریان دیدار با دکتر محمد سالم ولد مرزوق در شهر جده دریافت شد.

دو طرف در جریان این دیدار، روابط میان دو کشور را بررسی کردند و درباره فرصت‌های توسعه همکاری‌های دوجانبه در زمینه‌های مختلف گفت‌وگو کردند. همچنین دیدگاه‌های خود را درباره مسائل مورد اهتمام مشترک تبادل کردند.


تلاش سعودی برای تقویت نقش پاکستان در کاهش تنش‌ها

بخشی از دیدار ولیعهد پادشاهی عربی سعودی، شاهزاده محمد بن سلمان، با نخست‌وزیر پاکستان و فرمانده ارتش این کشور در جده، مارس ۲۰۲۶ (واس)
بخشی از دیدار ولیعهد پادشاهی عربی سعودی، شاهزاده محمد بن سلمان، با نخست‌وزیر پاکستان و فرمانده ارتش این کشور در جده، مارس ۲۰۲۶ (واس)
TT

تلاش سعودی برای تقویت نقش پاکستان در کاهش تنش‌ها

بخشی از دیدار ولیعهد پادشاهی عربی سعودی، شاهزاده محمد بن سلمان، با نخست‌وزیر پاکستان و فرمانده ارتش این کشور در جده، مارس ۲۰۲۶ (واس)
بخشی از دیدار ولیعهد پادشاهی عربی سعودی، شاهزاده محمد بن سلمان، با نخست‌وزیر پاکستان و فرمانده ارتش این کشور در جده، مارس ۲۰۲۶ (واس)

تحلیلگرانی که با «الشرق الأوسط» گفت‌وگو کرده‌اند، اعلام شهباز شریف، نخست‌وزیر پاکستان، درباره مشارکت پادشاهی عربی سعودی در پاسخ واشنگتن به تعلیق «طرح آزادی» مربوط به عبور کشتی‌ها از تنگه هرمز را در ادامه تلاش‌های دیپلماتیکی ارزیابی می‌کنند که ریاض در پیش گرفته است.

شهباز شریف با قدردانی از آنچه «شجاعت» دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور ایالات متحده، خواند، تصمیم او برای تعلیق این طرح را «به‌موقع» توصیف کرد و گفت پاسخ ترامپ به درخواست پاکستان، پادشاهی عربی سعودی و دیگر کشورها می‌تواند به تقویت ثبات کمک کند. او در پیامی در شبکه «ایکس» نوشت: «پاسخ سخاوتمندانه رئیس‌جمهور ترامپ به درخواست ارائه‌شده از سوی پاکستان و دیگر کشورها، به‌ویژه پادشاهی و برادر عزیزم ولیعهد و نخست‌وزیر پادشاهی عربی سعودی، شاهزاده محمد بن سلمان، به‌طور قابل‌توجهی به تقویت صلح، ثبات و آشتی منطقه‌ای در این دوره حساس کمک خواهد کرد.»

ولیعهد پادشاهی عربی سعودی و نخست‌وزیر پاکستان طی کمتر از یک ماه دو بار در جده دیدار کردند (ا.ف.پ)

این تحرکات بخشی از مجموعه‌ای از رایزنی‌های سیاسی فشرده در هفته‌های اخیر به‌شمار می‌رود، به‌ویژه پس از آنکه پاکستان به‌طور رسمی در نقش میانجی میان ایالات متحده و ایران وارد شد. در همین چارچوب، نشست‌های چهارجانبه وزارتی با حضور پادشاهی عربی سعودی، پاکستان، ترکیه و مصر شکل گرفت که نخستین دور آن در ریاض، سپس در اسلام‌آباد و سومین نشست در آنتالیا برگزار شد. سفیر پاکستان در پادشاهی عربی سعودی در گفت‌وگو با «الشرق الأوسط» این روند را «بخشی از تلاش‌های مستمر برای تحقق صلح در منطقه» توصیف کرده است.

همکاری رو به گسترش

احمد القریشی، کارشناس امنیت ملی، بر این باور است که پادشاهی عربی سعودی نقش کلیدی در پیشبرد موفقیت‌آمیز میانجی‌گری پاکستان ایفا کرده است. به گفته او، سیاست خویشتنداری ریاض، همراه با انتقال پیام‌های روشن سیاسی و نظامی در هماهنگی با پاکستان به ایران، به شکل‌گیری این برداشت در تهران کمک کرده که با شرایطی تازه در سطح منطقه روبه‌رو است؛ شرایطی که نیازمند بازنگری در رویکردهای سیاسی و ابزارهای مدیریت بحران است.

نمایشگر رصد موقعیت کشتی‌ها، نشان‌دهنده تردد دریایی در تنگه هرمز (ا.ف.پ)

القریشی در ادامه گفت مشارکت پادشاهی عربی سعودی در هر ابتکار منطقه‌ای یا بین‌المللی، به آن سطح قابل‌توجهی از اعتبار و مشروعیت می‌بخشد؛ موضوعی که در مورد میانجی‌گری پاکستان نیز به‌وضوح دیده می‌شود. او این ابتکار را از نظر زمان‌بندی و مسیر «غافلگیرکننده» توصیف کرد و افزود که بدون حمایت ایالات متحده و پادشاهی عربی سعودی، نه ایران و نه جامعه بین‌المللی آن را با چنین جدیتی دنبال نمی‌کردند.

او همچنین به سفر شاهزاده فیصل بن فرحان، وزیر امور خارجه پادشاهی عربی سعودی، به اسلام‌آباد پیش از دیدار آمریکا و ایران اشاره کرد و آن را نشانه‌ای روشن برای تهران دانست تا این میانجی‌گری را جدی بگیرد.

«چهارجانبه اسلامی»

منیف الحربی، تحلیلگر سیاسی، نیز در گفت‌وگو با «الشرق الأوسط» تلاش‌های پادشاهی عربی سعودی از ابتدای بحران برای یافتن راه‌حلی سیاسی با هدف مهار تنش‌ها را برجسته کرد. به گفته او، این رویکرد بر این باور استوار است که راه‌حل‌های نظامی نمی‌توانند به ثباتی پایدار منجر شوند.

او به نشست ۱۹ مارس در ریاض اشاره کرد که با حضور پادشاهی عربی سعودی، پاکستان، ترکیه و مصر برگزار شد و زمینه‌ساز شکل‌گیری رویکردی مبتنی بر راه‌حل‌های سیاسی شد. پس از آن، نشست ۲۹ مارس در اسلام‌آباد با تحرکات دیپلماتیک گسترده‌تری همراه بود که به پیشبرد این مسیر انجامید و در نهایت به دیدار طرف‌های آمریکایی و ایرانی در پاکستان به عنوان نشانه‌ای از تداوم این روند دیپلماتیک منجر شد.

الحربی همچنین بر تأکید مداوم ریاض بر ضرورت حل‌وفصل مسالمت‌آمیز بحران‌های منطقه‌ای، همراه با پایبندی به حقوق بین‌الملل و منشور سازمان ملل متحد، تأکید کرد. به گفته او، این رویکرد بازتاب‌دهنده نقش محوری و دیرینه پادشاهی عربی سعودی در تقویت ثبات منطقه و ترجیح دادن مسیر توسعه، همکاری و شراکت است.


معافیت متقابل سعودی و ترکیه برای دارندگان گذرنامه‌های دیپلماتیک و ویژه از ویزا

رئیس‌جمهور ترکیه هنگام استقبال از وزیر خارجه پادشاهی عربی سعودی، با حضور همتای ترک خود در آنکارا – دیروز (خبرگزاری رسمی پادشاهی عربی سعودی «واس»)
رئیس‌جمهور ترکیه هنگام استقبال از وزیر خارجه پادشاهی عربی سعودی، با حضور همتای ترک خود در آنکارا – دیروز (خبرگزاری رسمی پادشاهی عربی سعودی «واس»)
TT

معافیت متقابل سعودی و ترکیه برای دارندگان گذرنامه‌های دیپلماتیک و ویژه از ویزا

رئیس‌جمهور ترکیه هنگام استقبال از وزیر خارجه پادشاهی عربی سعودی، با حضور همتای ترک خود در آنکارا – دیروز (خبرگزاری رسمی پادشاهی عربی سعودی «واس»)
رئیس‌جمهور ترکیه هنگام استقبال از وزیر خارجه پادشاهی عربی سعودی، با حضور همتای ترک خود در آنکارا – دیروز (خبرگزاری رسمی پادشاهی عربی سعودی «واس»)

پادشاهی عربی سعودی و ترکیه توافق‌نامه‌ای درباره معافیت متقابل از الزامات ویزا برای دارندگان گذرنامه‌های دیپلماتیک و گذرنامه‌های ویژه امضا کردند.

پس از امضای این توافق، رجب طیب اردوغان، رئیس‌جمهور ترکیه، روز چهارشنبه در آنکارا از شاهزاده فیصل بن فرحان، وزیر خارجه پادشاهی عربی سعودی، استقبال و با او دیدار کرد.

به گزارش خبرگزاری رسمی پادشاهی عربی سعودی، دو طرف در این دیدار روابط دوجانبه را بررسی کرده و درباره راه‌های تقویت همکاری‌ها در راستای منافع مشترک و همچنین تقویت امنیت و ثبات در منطقه گفت‌وگو کردند.

این توافق مشترک که توسط وزیر خارجه پادشاهی عربی سعودی و همتای ترک او، هاکان فیدان، امضا شد، در پایان نشست سوم شورای هماهنگی ترکیه و پادشاهی عربی سعودی در آنکارا و در روز چهارشنبه به نتیجه رسید.

گفت‌وگوهای دوجانبه

هاکان فیدان و شاهزاده فیصل بن فرحان پیش از برگزاری نشست شورا، یک جلسه دوجانبه برگزار کردند که طی آن روابط میان ترکیه و پادشاهی عربی سعودی و راه‌های توسعه آن در تمامی حوزه‌ها مورد بررسی قرار گرفت.

در این گفت‌وگوها همچنین مجموعه‌ای از موضوعات بین‌المللی و تحولات منطقه‌ای از جمله وضعیت نوار غزه، حملات اسرائیل به لبنان، تلاش‌ها برای گسترش نفوذ در خاک سوریه، جنگ در ایران و پیامدهای آن بر منطقه، و نیز تلاش‌های دیپلماتیک جاری برای پایان دادن به این جنگ و دستیابی به توافق میان ایران و ایالات متحده آمریکا بررسی شد.

به گفته منابع دیپلماتیک که با «الشرق الأوسط» گفت‌وگو کرده‌اند، وزیران خارجه ترکیه و پادشاهی عربی سعودی بر ضرورت ادامه اجرای مرحله دوم توافق صلح و آغاز فوری روند بازسازی در غزه تأکید کردند.

همچنین دو طرف بر توقف اقدامات توسعه‌طلبانه اسرائیل در منطقه، از جمله از طریق حملات به لبنان و تلاش برای گسترش نفوذ در سوریه، تأکید داشتند.

این منابع افزودند که دو وزیر از ادامه تلاش‌ها برای پایان دادن به جنگ در ایران و دستیابی به توافق نهایی میان تهران و واشنگتن حمایت کردند و همچنین بر ضرورت جلوگیری از تبدیل تحولات مربوط به تنگه هرمز به عامل تنش و تحریک جدید در منطقه تأکید داشتند.

بر اساس این گزارش، دو طرف همچنین بر این اصل تأکید کردند که کشورهای منطقه باید خود مسئول حل‌وفصل بحران‌هایشان باشند و نباید اجازه مداخله خارجی داده شود؛ رویکردی که آن را مبتنی بر اصل «مالکیت منطقه‌ای» توصیف کردند.

در ادامه، وزیران خارجه پادشاهی عربی سعودی و ترکیه بر تداوم تلاش‌ها برای یافتن راه‌حل‌های دیپلماتیک در مسائل خاورمیانه و حل اختلافات از طریق گفت‌وگو تأکید کردند.

ادامه همکاری

شورای هماهنگی ترکیه و پادشاهی عربی سعودی که در سال ۲۰۱۶ تأسیس شد، به عنوان یک سازوکار رسمی برای همکاری و مشورت میان دو کشور فعالیت می‌کند و هدف آن توسعه و تعمیق روابط در تمامی ابعاد در چارچوبی نهادی است.

نخستین نشست این شورا در روزهای ۷ و ۸ فوریه ۲۰۱۷ در آنکارا برگزار شد و دومین نشست آن نیز در ۱۸ مه ۲۰۲۵ در ریاض تشکیل شد.

این شورا شامل پنج کمیته فرعی با مشارکت نهادهای ذی‌ربط دو کشور است: کمیته سیاسی و دیپلماتیک، کمیته نظامی و امنیتی، کمیته فرهنگ، ورزش، رسانه و گردشگری، کمیته توسعه اجتماعی، سلامت و آموزش و کمیته تجارت، صنعت، سرمایه‌گذاری، زیرساخت و انرژی.

جلسات این کمیته‌ها به‌طور منظم برگزار می‌شود. آخرین نشست، مربوط به کمیته سیاسی و دیپلماتیک بود که به‌صورت مجازی در ۲۸ آوریل گذشته برگزار شد و هدف آن آماده‌سازی برای نشست سوم شورا بود.