پژوهشگران دانشگاه تورنتو در کانادا مطالعه جدیدی انجام دادهاند که به این نتیجه رسیده است خوابیدن در کنار سگها لزوماً موجب اختلال در خواب صاحبانشان نمیشود، بلکه ممکن است این انسانها باشند که خواب سگهایشان را مختل میکنند.
پژوهشگران همچنین دریافتند که خوابیدن در کنار سگها احساس امنیت بیشتری به صاحبانشان میدهد؛ موضوعی که به گفته مینگ فی لی، از پژوهشگران مشارکتکننده در این مطالعه که هنگام انجام آن دانشجوی تحصیلات تکمیلی در رشته انسانشناسی تکاملی بود، ممکن است نشاندهنده «تاریخ تکاملی عمیقتری» در رابطه میان انسان و سگ باشد.
این پژوهش روز چهارشنبه در مجله «پیالاواس وان» (PLOS One) منتشر شد. مطالعه مذکور در دوران همهگیری کووید-۱۹ و در چارچوب طرحی گستردهتر انجام گرفت که الگوهای فعالیت گرگهای خوگرفته به تعامل با انسانها را با الگوهای فعالیت سگهای اهلی مقایسه میکرد.
پژوهشگران با استفاده از دستگاههای ردیابی فعالیت، مشابه دستبندهای «فیتبیت»، فعالیت شبانه ۲۵ انسان و ۳۸ سگ را در جنوب انتاریو در کانادا، طی چهار هفته زیر نظر گرفتند. شبکه آمریکایی «انبیسی» این خبر را گزارش داد.
شرکتکنندگان این دستگاهها را به مچ دست خود بسته بودند و دستگاههای مربوط به سگها روی قلاده آنها نصب شده بود. همه سگها از نژادهای هاسکی و مالاموت بودند و هیچکدام از مشکلات سلامتی رنج نمیبردند.
بیشتر سگها روی تخت یا در همان اتاقی میخوابیدند که صاحبانشان حضور داشتند، در حالی که تعداد اندکی از آنها در اتاقهای جداگانه میخوابیدند.
پژوهشگران با استفاده از دادههای دستگاهها و همچنین پرسشنامهای که در آن شرکتکنندگان کیفیت خواب خود را ارزیابی کرده بودند، مدت و کیفیت خواب انسانها و سگها را تحلیل کردند.
با وجود آنکه تقریباً نیمی از شرکتکنندگان، بهویژه کسانی که با بیش از یک سگ میخوابیدند، گزارش دادند که خوابشان مختل میشود، دادههای دستگاههای ردیابی نشان نداد که شریکشدن تخت با سگها بر کیفیت یا مدت خواب هیچیک از دو طرف تأثیر گذاشته باشد.
لاوانیا ناگیندرَن، پژوهشگر انسانشناسی و یکی دیگر از مشارکتکنندگان در این مطالعه، گفت افرادی که از خواب نامطلوب هنگام شریکشدن تخت با چند سگ شکایت داشتند، در دادههای ثبتشده دستگاهها همان نتیجه را نشان ندادند.
پژوهشگران هنگام تحلیل الگوهای فعالیت همزمان دریافتند که انسانها و سگها در هنگام خواب، تقریباً در زمانهای مشابهی حرکت میکنند، اما آغاز حرکت معمولاً از سوی انسانهاست و این امر خواب سگها را مختل میکند، نه برعکس. لی این موضوع را توضیح داد.
این نتیجه با یافتههای پژوهشی که در سال ۲۰۲۰ منتشر شده بود، در تضاد است. آن پژوهش به این نتیجه رسیده بود که سگها بیش از آنکه انسانها بر حرکت آنها تأثیر بگذارند، بر حرکات شبانه انسانها تأثیر میگذارند.
پژوهشگران همچنین هیچ تفاوتی میان نتایج مربوط به سگهایی که روی تخت صاحبانشان میخوابیدند و سگهایی که در مکانی نزدیک به آنها میخوابیدند، پیدا نکردند.
با این حال، پژوهش به برخی محدودیتها نیز اشاره کرد؛ از جمله تعداد اندک شرکتکنندگان، بیشتر بودن قابلتوجه شمار زنان در مقایسه با مردان و تنوع محدود نژادهای سگها.
آیا سگها به صاحبانشان کمک میکنند بهتر بخوابند؟
پژوهشهای پیشین نتایج متفاوتی درباره خوابیدن در کنار حیوانات خانگی ارائه کردهاند. مطالعهای که در سال ۲۰۲۳ در مجله «هیومن-انیمال اینتراکشنز» (Human-Animal Interactions) منتشر شد، میان نگهداری از حیوانات خانگی و کیفیت نامطلوب خواب ارتباط برقرار کرد. در مقابل، پژوهشی که کلینیک مایو در سال ۲۰۱۷ انجام داد، نشان داد افراد زمانی بهتر میخوابند که سگ در نزدیکی آنها باشد؛ البته بهاستثنای مواردی که سگ روی همان تخت میخوابد.
سگها ممکن است با واداشتن صاحبانشان به رعایت ساعتهای منظم خواب، به بهبود عادتهای خواب آنها کمک کنند؛ زیرا این حیوانات معمولاً از برنامه منظمی برای غذاخوردن، گردش و خواب پیروی میکنند.
دبلیو. کریستوفر وینتر، متخصص پزشکی خواب در مرکز پزشکی خواب و مغز و اعصاب شارلوتزویل در ایالت ویرجینیا، گفت سگها نقش «همزمانکنندههای زمانی» را ایفا میکنند؛ یعنی نشانههایی فراهم میآورند که به تعیین زمان فعالیتهای روزمره، مانند غذاخوردن، بیرونرفتن برای گردش و خوابیدن، کمک میکنند.
او افزود که پایبندی سگها به یک ریتم روزانه مشخص ممکن است برای افرادی که در تنظیم عادتهای خود با مشکل مواجهاند، مفید باشد. به گفته او، منظمبودن ساعت خواب ممکن است حتی از تعداد ساعتهای خواب بهتنهایی اهمیت بیشتری داشته باشد.
با این حال، همه سگها همراهان ایدئالی برای خواب نیستند. سگهای بزرگ ممکن است بخش زیادی از فضای تخت و پتوها را اشغال کنند. همچنین، سگها در اندازههای مختلف ممکن است هنگام شب با شنیدن صداهای ناگهانی یا دیدن نورهای چشمکزن از خواب بیدار شوند.
وینتر که در این پژوهش مشارکت نداشت، اشاره کرد که برخی نژادها، مانند پاگ، بوستون تریر و بولداگ فرانسوی، ممکن است به دلیل ناهنجاریهای مجاری هوایی فوقانی دچار خروپف شدید شوند؛ مسئلهای که میتواند صاحبانشان را آزار دهد.
او با لحنی شوخطبعانه گفت: «بعضی از بدترین موارد خروپف و وقفه تنفسی در خواب که در تمام عمرم شنیدهام، مربوط به سگی بوده است که ساعت چهار بعدازظهر خوابیده و در همان حال، مسابقه فوتبال تماشا میکنید.»