سالیوان: به ایران نسبت به تشدید درگیری در اسرائیل هشدار دادیم

مستشار الأمن القومي للبيت الأبيض جيك سوليفان (أ.ب)
مستشار الأمن القومي للبيت الأبيض جيك سوليفان (أ.ب)
TT

سالیوان: به ایران نسبت به تشدید درگیری در اسرائیل هشدار دادیم

مستشار الأمن القومي للبيت الأبيض جيك سوليفان (أ.ب)
مستشار الأمن القومي للبيت الأبيض جيك سوليفان (أ.ب)

ایالات متحده در روزهای اخیر مذاکراتی را از طریق کانال‌های ارتباطی پشت پرده با ایران انجام داده‌است تا این کشور را نسبت به تشدید درگیری در اسرائیل هشدار دهد.
این هشدار در حالی مطرح شد که نیروهای اسرائیلی در پاسخ به حمله غافلگیرانه حماس که در پایان هفته گذشته آغاز شد، برای حمله زمینی مورد انتظار آماده می‌شوند.
به گزارش بلومبرگ، جیک سالیوان، مشاور امنیت ملی کاخ سفید، یکشنبه در گفت و گو با شبکه خبری سی‌بی‌اس گفت: ما ابزارهایی برای برقراری ارتباط خصوصی با ایران داریم و در چند روز گذشته از این ابزارها برای شفاف سازی خصوصی آنچه که به صورت علنی گفته‌ایم استفاده کرده‌ایم.
سالیوان اظهار کرد که ایالات متحده نمی‌تواند مداخله ایران در درگیری‌ها را رد کند و هم احتمال مداخله مستقیم تهران و هم فعالیت‌های نیابتی حزب‌الله در آن سوی مرز با لبنان را زیر نظر دارد.
آمریکا دیروز شنبه اعلام کرد که گروه ناو هواپیمابر یو اس اس آیزنهاور را به عنوان بخشی از تلاش‌های بازدارنده به شرق مدیترانه می‌فرستد.
سالیوان اضافه کرد که ایالات متحده اطلاعات جدیدی ندارد که نشان دهنده خطرات بیشتر تشدید تنش باشد، اما ایران روز یکشنبه در یک پست در شبکه‌های اجتماعی هشدار داد که اگر «جنایات جنگی و نسل‌کشی اسرائیل فوراً متوقف نشود، اوضاع از کنترل خارج می‌شود».



مسکو و تهران: بزرگ‌تر از شراکت، کوچک‌تر از ائتلاف

 رئیسان روسیه و ایران، ولادیمیر پوتین و مسعود پزشکیان، در مراسم امضای توافقنامه در مسکو، ۱۷ ژانویه ۲۰۲۵ ( رویترز)
رئیسان روسیه و ایران، ولادیمیر پوتین و مسعود پزشکیان، در مراسم امضای توافقنامه در مسکو، ۱۷ ژانویه ۲۰۲۵ ( رویترز)
TT

مسکو و تهران: بزرگ‌تر از شراکت، کوچک‌تر از ائتلاف

 رئیسان روسیه و ایران، ولادیمیر پوتین و مسعود پزشکیان، در مراسم امضای توافقنامه در مسکو، ۱۷ ژانویه ۲۰۲۵ ( رویترز)
رئیسان روسیه و ایران، ولادیمیر پوتین و مسعود پزشکیان، در مراسم امضای توافقنامه در مسکو، ۱۷ ژانویه ۲۰۲۵ ( رویترز)

با امضای توافقنامه «شراکت استراتژیک جامع» بین روسیه و ایران، روابط دو کشور وارد مرحله‌ای جدید شده است که در آن منافع طرفین به شکلی بی‌سابقه به هم نزدیک می‌شوند. با این حال، در مسکو تردیدهایی درباره تمایل تهران به بازگشایی به سوی غرب وجود دارد.

این توافقنامه پایه‌ای قانونی برای گسترش همکاری‌های وسیع بین دو کشور فراهم می‌کند و جایگزین توافقنامه همکاری سال ۲۰۰۱ می‌شود که پیش‌تر زمینه‌های محدودی برای همکاری ایجاد کرده بود.

در طول ۲۵ سال گذشته، روابط مسکو و تهران به شدت توسعه یافته و تحولات بزرگی در منطقه رخ داده است که دو کشور را وادار به بازنگری در اساس همکاری‌های خود کرده است. با این حال، مسیر رسیدن به این توافقنامه هموار نبوده و موانع زیادی بر سر راه آن وجود داشته است.

رئیسان روسیه و ایران، پوتین و پزشکیان، پس از مذاکرات در مسکو، برای حضور در مراسم امضا آماده می‌شوند (عکس: آسوشیتدپرس)

موضع روسیه در قبال تحولات جنگ قره‌باغ و سوریه، که به منافع منطقه‌ای ایران آسیب زد، باعث ایجاد تردیدهایی در تهران درباره قابل اعتماد بودن مسکو به عنوان یک شریک استراتژیک شده است. از سوی دیگر، مسکو نیز همواره با نگرانی به تلاش‌های ایران برای بازگشایی کانال‌های ارتباطی با غرب نگاه کرده است.

انتخاب زمان امضای این توافقنامه جلب توجه می‌کند. این توافقنامه پس از چندین تأخیر و درست سه روز قبل از تحلیف رئیس‌جمهور جدید آمریکا، دونالد ترامپ، امضا شد. برخی تحلیل‌گران معتقدند که مسکو و تهران پس از تحولات سوریه و اوکراین، تصمیم گرفتند تا با تقویت مواضع خود، آماده مذاکرات آینده شوند.
این توافقنامه در ۴۷ بند، حوزه‌های مختلف همکاری از جمله تجارت، انرژی، آموزش و گردشگری را پوشش می‌دهد. بخش قابل توجهی از آن به همکاری در زمینه انرژی هسته‌ای صلح‌آمیز اختصاص دارد، حوزه‌ای که ایران به زودی چالش‌های دیپلماتیک جدی در آن پیش رو خواهد داشت.

رئیسان روسیه و ایران، پوتین و پزشکیان، در مراسم امضای توافقنامه در کرملین، مسکو، ۱۷ ژانویه ۲۰۲۵ (آسوشیتدپرس)

همکاری نظامی

توافقنامه بر همکاری‌های نظامی و امنیتی تأکید کرده است، اما از تبدیل این شراکت به یک اتحاد نظامی کامل جلوگیری می‌کند. این همکاری شامل تبادل هیئت‌های نظامی، آموزش پرسنل، انجام تمرینات مشترک و مشارکت در کنفرانس‌های بین‌المللی می‌شود.
دو کشور بر تقویت همکاری در مبارزه با تروریسم، تبادل اطلاعات امنیتی و هماهنگی بین وزارتخانه‌های داخلی تأکید کرده‌اند. همچنین، همکاری در زمینه‌های حقوقی، کنترل تسلیحات و خلع سلاح نیز در توافقنامه گنجانده شده است.
توافقنامه به توسعه روابط تجاری و اقتصادی، بهبود شبکه‌های حمل‌ونقل و تدارکات، و افزایش مبادلات تجاری بین دو کشور اشاره کرده است. همچنین، استفاده از ارزهای ملی در مبادلات و مقابله با تحریم‌های یکجانبه غرب نیز مورد تأکید قرار گرفته است.
این توافقنامه تمامی جنبه‌های همکاری سیاسی، اقتصادی، امنیتی، نظامی و فرهنگی را پوشش می‌دهد. با این حال، نکته جالب توجه این است که در بند پایانی توافقنامه آمده است: «در صورت بروز اختلاف در تفسیر مفاد این توافقنامه، نسخه انگلیسی سند مرجع خواهد بود.»