منابع دیپلماتیک به «الشرق الاوسط» فاش کردند: پیام محرمانه ایران به اسرائیل از طریق کانال‌های اروپایی

منابع دیپلماتیک به «الشرق الاوسط» فاش کردند: پیام محرمانه ایران به اسرائیل از طریق کانال‌های اروپایی
TT

منابع دیپلماتیک به «الشرق الاوسط» فاش کردند: پیام محرمانه ایران به اسرائیل از طریق کانال‌های اروپایی

منابع دیپلماتیک به «الشرق الاوسط» فاش کردند: پیام محرمانه ایران به اسرائیل از طریق کانال‌های اروپایی

منابع دیپلماتیک روز جمعه اعلام کردند که ایران اخیراً پیامی را از طریق کانال‌های اروپایی درباره واکنش خود به حمله احتمالی اسرائیل ارسال کرده است.

ایران در تلاش است زمان محدود خود را مدیریت کند پیش از آن‌که تل‌آویو آنچه را «حمله‌ای سخت به اهداف کلیدی» در ایران می‌نامد، انجام دهد.

این منابع به «الشرق الاوسط» گفتند: «پیام ایران که به‌طور غیرمستقیم به اسرائیل ارسال شده، نشان می‌دهد که ایران در برابر یک حمله محدود اسرائیل واکنش نشان نخواهد داد و آن را نادیده می‌گیرد، برخلاف تهدیدات قبلی‌اش.»

منابع همچنین هشدار دادند که خطر اصلی در بخش دوم پیام نهفته است، چرا که «ایران در صورت حمله‌ای جدی به تأسیسات نفتی یا هسته‌ای، هیچ چاره‌ای جز واکنش نخواهد داشت.»

گزارش‌های اسرائیلی ادعا می‌کنند که «ارتش اسرائیل اهداف سری‌ای را تعیین کرده که ایران انتظار آن را ندارد.»

نشانه‌ها از نزدیکی حمله اسرائیلی افزایش یافته است، به‌ویژه پس از آن‌که تل‌آویو اعلام کرد اختلافات خود با آمریکا را کاهش داده است. گزارش‌های اسرائیلی نشان می‌دهند که این حمله ممکن است همزمان با سفر وزیر دفاع اسرائیل، یوآو گالانت، به آمریکا در سه‌شنبه آینده انجام شود.

هنوز واکنش کانال‌های اروپایی به این پیام مشخص نیست، اما منابع تأیید کرده‌اند که ایالات متحده در جریان مضمون پیام قرار گرفته است.

این پیام در حالی ارسال شده که عباس عراقچی، وزیر امور خارجه ایران، همراه رئیس‌جمهور مسعود پزشکیان در یک نشست بین‌المللی در ترکمنستان بود.

در آنجا، پزشکیان اعلام کرد که «ایران خواهان جنگ نیست، اما در صورت حمله آماده پاسخ‌گویی است» و از اسرائیل خواست که حملات خود به لبنان و غزه را متوقف کند. عراقچی نیز همین موضوع را در مقابل خبرنگاران در عشق‌آباد تکرار کرد.



مسکو و تهران: بزرگ‌تر از شراکت، کوچک‌تر از ائتلاف

 رئیسان روسیه و ایران، ولادیمیر پوتین و مسعود پزشکیان، در مراسم امضای توافقنامه در مسکو، ۱۷ ژانویه ۲۰۲۵ ( رویترز)
رئیسان روسیه و ایران، ولادیمیر پوتین و مسعود پزشکیان، در مراسم امضای توافقنامه در مسکو، ۱۷ ژانویه ۲۰۲۵ ( رویترز)
TT

مسکو و تهران: بزرگ‌تر از شراکت، کوچک‌تر از ائتلاف

 رئیسان روسیه و ایران، ولادیمیر پوتین و مسعود پزشکیان، در مراسم امضای توافقنامه در مسکو، ۱۷ ژانویه ۲۰۲۵ ( رویترز)
رئیسان روسیه و ایران، ولادیمیر پوتین و مسعود پزشکیان، در مراسم امضای توافقنامه در مسکو، ۱۷ ژانویه ۲۰۲۵ ( رویترز)

با امضای توافقنامه «شراکت استراتژیک جامع» بین روسیه و ایران، روابط دو کشور وارد مرحله‌ای جدید شده است که در آن منافع طرفین به شکلی بی‌سابقه به هم نزدیک می‌شوند. با این حال، در مسکو تردیدهایی درباره تمایل تهران به بازگشایی به سوی غرب وجود دارد.

این توافقنامه پایه‌ای قانونی برای گسترش همکاری‌های وسیع بین دو کشور فراهم می‌کند و جایگزین توافقنامه همکاری سال ۲۰۰۱ می‌شود که پیش‌تر زمینه‌های محدودی برای همکاری ایجاد کرده بود.

در طول ۲۵ سال گذشته، روابط مسکو و تهران به شدت توسعه یافته و تحولات بزرگی در منطقه رخ داده است که دو کشور را وادار به بازنگری در اساس همکاری‌های خود کرده است. با این حال، مسیر رسیدن به این توافقنامه هموار نبوده و موانع زیادی بر سر راه آن وجود داشته است.

رئیسان روسیه و ایران، پوتین و پزشکیان، پس از مذاکرات در مسکو، برای حضور در مراسم امضا آماده می‌شوند (عکس: آسوشیتدپرس)

موضع روسیه در قبال تحولات جنگ قره‌باغ و سوریه، که به منافع منطقه‌ای ایران آسیب زد، باعث ایجاد تردیدهایی در تهران درباره قابل اعتماد بودن مسکو به عنوان یک شریک استراتژیک شده است. از سوی دیگر، مسکو نیز همواره با نگرانی به تلاش‌های ایران برای بازگشایی کانال‌های ارتباطی با غرب نگاه کرده است.

انتخاب زمان امضای این توافقنامه جلب توجه می‌کند. این توافقنامه پس از چندین تأخیر و درست سه روز قبل از تحلیف رئیس‌جمهور جدید آمریکا، دونالد ترامپ، امضا شد. برخی تحلیل‌گران معتقدند که مسکو و تهران پس از تحولات سوریه و اوکراین، تصمیم گرفتند تا با تقویت مواضع خود، آماده مذاکرات آینده شوند.
این توافقنامه در ۴۷ بند، حوزه‌های مختلف همکاری از جمله تجارت، انرژی، آموزش و گردشگری را پوشش می‌دهد. بخش قابل توجهی از آن به همکاری در زمینه انرژی هسته‌ای صلح‌آمیز اختصاص دارد، حوزه‌ای که ایران به زودی چالش‌های دیپلماتیک جدی در آن پیش رو خواهد داشت.

رئیسان روسیه و ایران، پوتین و پزشکیان، در مراسم امضای توافقنامه در کرملین، مسکو، ۱۷ ژانویه ۲۰۲۵ (آسوشیتدپرس)

همکاری نظامی

توافقنامه بر همکاری‌های نظامی و امنیتی تأکید کرده است، اما از تبدیل این شراکت به یک اتحاد نظامی کامل جلوگیری می‌کند. این همکاری شامل تبادل هیئت‌های نظامی، آموزش پرسنل، انجام تمرینات مشترک و مشارکت در کنفرانس‌های بین‌المللی می‌شود.
دو کشور بر تقویت همکاری در مبارزه با تروریسم، تبادل اطلاعات امنیتی و هماهنگی بین وزارتخانه‌های داخلی تأکید کرده‌اند. همچنین، همکاری در زمینه‌های حقوقی، کنترل تسلیحات و خلع سلاح نیز در توافقنامه گنجانده شده است.
توافقنامه به توسعه روابط تجاری و اقتصادی، بهبود شبکه‌های حمل‌ونقل و تدارکات، و افزایش مبادلات تجاری بین دو کشور اشاره کرده است. همچنین، استفاده از ارزهای ملی در مبادلات و مقابله با تحریم‌های یکجانبه غرب نیز مورد تأکید قرار گرفته است.
این توافقنامه تمامی جنبه‌های همکاری سیاسی، اقتصادی، امنیتی، نظامی و فرهنگی را پوشش می‌دهد. با این حال، نکته جالب توجه این است که در بند پایانی توافقنامه آمده است: «در صورت بروز اختلاف در تفسیر مفاد این توافقنامه، نسخه انگلیسی سند مرجع خواهد بود.»