آیا «حزب‌الله» در تقابل با اسرائیل به تعادل جدیدی رسیده است؟

نظارت کارشناسان ایرانی بر میدان جنگ؛ بازسازی ارتباطات و تغییر آرایش نیروها


پرچم «حزب‌الله» در نزدیکی محل حملات اسرائیل در جنوب بیروت(AFP)
پرچم «حزب‌الله» در نزدیکی محل حملات اسرائیل در جنوب بیروت(AFP)
TT

آیا «حزب‌الله» در تقابل با اسرائیل به تعادل جدیدی رسیده است؟


پرچم «حزب‌الله» در نزدیکی محل حملات اسرائیل در جنوب بیروت(AFP)
پرچم «حزب‌الله» در نزدیکی محل حملات اسرائیل در جنوب بیروت(AFP)

یک منبع سیاسی لبنانی نزدیک به ائتلاف «حزب‌الله» و «حرکت امل» به روزنامه «الشرق الاوسط» اعلام کرد که کارشناسان سپاه پاسداران ایران، میدان نبرد حزب‌الله در جنوب لبنان را هدایت می‌کنند، اما از حضور نیروهای ایرانی خبری نیست.

این منبع در پاسخ به گزارش‌هایی مبنی بر حضور داوطلبان ایرانی در نبردهای لبنان، تأکید کرد: «این ادعاها بی‌اساس است». او افزود: «اگر چنین ادعایی درست بود، چگونه تنها رزمندگان لبنانی در این درگیری‌ها کشته شده‌اند؟ آیا ممکن است مرگ یک ایرانی در کشوری که تحت نظر سازمان‌های اطلاعاتی جهانی است، پنهان بماند؟»

وی تأیید کرد که کارشناسان سپاه پاسداران در کنار فرماندهان ارشد حزب‌الله به هدایت نبرد می‌پردازند. او افزود: «ما نام کارشناسانی را که همراه سید حسن نصرالله و دیگر رهبران مقاومت به دست اسرائیل ترور شده‌اند، پنهان نمی‌کنیم».

او ضمن اشاره به کاهش احتمال راه‌حل سیاسی گفت: «تصمیم‌گیری نهایی به میدان جنگ بستگی دارد، به‌ویژه که بنیامین نتانیاهو در تلاش است با تخریب مناطق مرزی، واقعیتی تحمیل کند که امکان تسلط بر شمال و جنوب رود لیطانی را برای اسرائیل فراهم سازد و منطقه را خالی از سکنه کند تا شرایط خود را بر اجرای قطعنامه 1701 اعمال کند».

این منبع گفت که حزب‌الله با ارزیابی دوباره وضعیت جنگ، موفق به جبران اشتباهاتی شد که باعث تضعیف نیروها شده بود. او تأکید کرد که حزب‌الله در روزهای اخیر به تعادل دوباره در میدان دست یافته و خسارات سنگینی به ارتش اسرائیل وارد کرده است.

الدخان يتصاعد جراء غارات إسرائيلية استهدفت منطقة مرجعيون (رويترز)

او همچنین افزود که حزب‌الله توانسته است مشکلات قطع ارتباط میان اتاق عملیات مرکزی و گروه‌های حاضر در خطوط مواجهه را برطرف کند و بیشتر نیروهای مستقر در خط مقدم را با نیروهای ویژه رضوان جایگزین کند. این تغییرات مواضع حزب‌الله را تقویت کرده و تلفات انسانی در هفته‌های نخست جنگ را کاهش داده است.

تجهیز به سلاح‌های موشکی پیشرفته

این منبع توضیح داد که فرماندهی نظامی حزب‌الله نیروهای خود را به انواع موشک‌های پیشرفته مجهز کرده است. این تسلیحات به نیروهای پیشرو امکان می‌دهد که در مواقع لازم به مقابله با کماندوهای اسرائیلی که به مناطق استراتژیک نزدیک به رود لیطانی نفوذ می‌کنند، بپردازند. او اضافه کرد که حزب‌الله در ارزیابی‌های جنگ، نقاط ضعف را شناسایی کرده و راه‌حل‌هایی برای جلوگیری از نفوذ اسرائیل به جنوب لبنان یافته است.

عمال إنقاذ ينقلون مصاباً من موقع استهداف إسرائيلي في مدينة صور (أ.ف.ب)

او همچنین گفت که بازآرایی نیروهای حزب‌الله با توزیع مجدد در خطوط پشتی انجام شده است. وی افزود که «سلول‌های خفته» حزب‌الله اکنون تقویت شده و قادر به هدف‌گیری مناطق مرزی اسرائیل هستند؛ به این معنا که تخریب شهرک‌های مرزی اسرائیل نتوانسته است فشار لازم برای عقب‌نشینی حزب‌الله را فراهم کند.

فعال‌سازی سلول‌های خفته

این منبع تأیید کرد که سلول‌های خفته حزب‌الله دوباره سازماندهی شده‌اند و اکنون با برخورداری از توانایی‌های آتش و کمین‌های پیشرفته و نصب بمب‌های کنار جاده‌ای، از پیشروی نیروهای اسرائیلی جلوگیری می‌کنند. این سلول‌ها همچنین با درگیر کردن نیروهای اسرائیلی، مانع تسلط آن‌ها بر ارتفاعات مشرف به دره‌های سلوقی و حجیر در نواحی کوهستانی می‌شوند.

او اشاره کرد که درگیری‌های میان حزب‌الله و اسرائیل در روزهای اخیر شدت گرفته و حالتی از تعادل بازدارندگی شکل گرفته است که به گفته او با افزایش تلفات اسرائیل همراه بوده است. وی افزود که مواضع حزب‌الله مستحکم و به‌سادگی قابل نفوذ نیستند، به‌ویژه با تونل‌هایی که حتی در برابر بمب‌های سنگین مقاومت کرده‌اند.

منبع می‌گوید که اقدام اسرائیل به گسترش تخریب شهرهای جنوبی واقع در شمال رود لیتانی و نیز مناطق جنوبی بیروت و بقاع، با هدف قرار دادن شهرهایی با اکثریت شیعه‌نشین، برای تحت فشار قرار دادن حزب‌الله است تا شرایط اسرائیل برای اجرای قطعنامه ۱۷۰۱ را بپذیرد؛ اما به روش خود اسرائیل.

ضربه به توانایی شیعیان

منبع همچنین به ادامه هدف‌گیری اقتصادی اسرائیل از طریق تخریب مراکز تجاری و صنعتی و بخش‌های بزرگی از شهرهای بزرگ با اکثریت شیعه اشاره می‌کند. این روند شامل شهرهایی مانند نبطیه، صور، ضاحیه جنوبی و بعلبک نیز می‌شود. وی می‌گوید که این اقدامات بخشی از نقشه اسرائیل برای تضعیف توان اقتصادی جامعه شیعه است و به دنبال آن، افزایش موج مهاجرت آن‌ها به مناطق مختلط را در پی دارد، به طوری که با تحریک میزبانان علیه مهاجران، مشکلاتی به وجود آید که کنترل آن‌ها دشوار باشد.

جنديان لبنانيان قرب موقع غارة إسرائيلية استهدفت حارة صيدا في جنوب لبنان (أ.ف.ب)

در این شرایط، نبرد در جنوب همچنان در اولویت قرار دارد و حرف آخر را میدان جنگ می‌زند، مگر آنکه آموس هوکستین، میانجی‌گر آمریکایی، به بیروت بازگردد و پیام‌های جدیدی بیاورد که امید به آتش‌بس و توافق برای اجرای قطعنامه 1701 و استقرار نیروهای دولتی را افزایش دهد.

آیا درگیری‌ها با همه پیامدها و تأثیرات آن بر اوضاع داخلی لبنان ادامه خواهد داشت؟ و آیا این تقابل فرصتی برای ارزیابی توانمندی حزب‌الله در میدان نبرد پس از بازپس‌گیری تعادل بازدارندگی خواهد بود؟



سرنگونی رژیم اسد... ضربه نظامی "کشنده" به حزب‌الله

بشار اسد در سال ۲۰۱۰ در دمشق بین محمود احمدی‌نژاد، رئیس‌جمهور اسبق ایران، و حسن نصرالله، دبیرکل سابق حزب‌الله، قرار دارد (خبرگزاری فرانسه)
بشار اسد در سال ۲۰۱۰ در دمشق بین محمود احمدی‌نژاد، رئیس‌جمهور اسبق ایران، و حسن نصرالله، دبیرکل سابق حزب‌الله، قرار دارد (خبرگزاری فرانسه)
TT

سرنگونی رژیم اسد... ضربه نظامی "کشنده" به حزب‌الله

بشار اسد در سال ۲۰۱۰ در دمشق بین محمود احمدی‌نژاد، رئیس‌جمهور اسبق ایران، و حسن نصرالله، دبیرکل سابق حزب‌الله، قرار دارد (خبرگزاری فرانسه)
بشار اسد در سال ۲۰۱۰ در دمشق بین محمود احمدی‌نژاد، رئیس‌جمهور اسبق ایران، و حسن نصرالله، دبیرکل سابق حزب‌الله، قرار دارد (خبرگزاری فرانسه)

سقوط نظام سوریه و رئیس‌جمهور آن بشار اسد به ضربه نظامی "کشنده" برای حزب‌الله تبدیل شد. حزب‌الله که پیش از این از خاک سوریه برای تأمین نیازهای لجستیکی خود از طریق زمین، دریا و هوا بهره می‌برد، اکنون با مشکلات زیادی روبرو است. طبق نظر کارشناسان، این تغییرات پس از توافق لبنان و حزب‌الله با اسرائیل برای آتش‌بس رخ داده است. آتش‌بس شامل بندهایی برای "تخریب تأسیسات نظامی غیرمجاز" و "ممنوعیت هرگونه انتقال سلاح غیرمجاز" در جنوب لبنان بود.

حزب‌الله در ابتدا امید داشت که با گذشت زمان بتواند دوباره قدرت نظامی خود را بازسازی کند، همانطور که پس از جنگ ۲۰۰۶ توانست، اما سقوط نظام اسد این برنامه‌ها را شکست داد و راه بازسازی تسلیحات را مسدود کرد.

از دست دادن یک هم‌پیمان مهم

سقوط رژیم سوریه به معنای از دست دادن یک حامی حیاتی برای حزب‌الله در مرزهای شرقی لبنان است. سوریه در دوران اسد کانال مهمی برای تأمین سلاح به ایران و حزب‌الله بود.

ریاض قهوجی، رئیس مرکز تحلیل‌های نظامی "آنیجما"، به الشرق الأوسط می‌گوید: "حزب‌الله امروز در وضعیت شوک است و در حال بازنگری در وضعیت خود است. وقتی که حزب‌الله با اسرائیل آتش‌بس برقرار کرد و انتقال سلاح از مرز سوریه را ممنوع ساخت، امیدوار بود که به زودی بتواند مجدداً فعالیت‌های نظامی خود را از سر بگیرد. اما سقوط نظام سوریه همه امیدهای آن را از بین برد."

تحریم‌ها و تصمیمات بزرگ

قهوجی تأکید می‌کند که "امکان بازسازی قدرت حزب‌الله تقریباً از بین رفته است." این موضوع به دلیل توافق آتش‌بس و سقوط نظام اسد است. حزب‌الله اکنون مجبور است تصمیمات بزرگی در مورد سلاح‌های باقی‌مانده خود بگیرد.

پایان راه‌های امدادی

در طول جنگ اخیر، فشارهای اسرائیلی منجر به محاصره حزب‌الله از طریق دریا و هوا شد. همچنین، آلمان‌ها که در نیروهای "یونیفیل" حضور داشتند، ورود سلاح به لبنان از دریا را متوقف کردند و ارتش لبنان نیز بر فرودگاه نظارت داشت. این وضعیت همچنین باعث شد که اسرائیل به طور مستمر هدف‌های دقتی را در سوریه هدف قرار دهد.

سقوط القصیر

طبق گزارش‌ها، یکی از اصلی‌ترین مسیرهای انتقال سلاح از سوریه برای حزب‌الله، مسیر القصیر در حومه حمص بود که پس از سقوط نظام سوریه از دست رفت. این مسیر قبلاً به یک پایگاه نظامی برای حزب‌الله تبدیل شده بود.

حمایت از سوریه

نعیم قاسم، دبیرکل حزب‌الله، گفته بود که حزب‌الله در کنار سوریه برای مقابله با تهدیدات می‌جنگد. برخی گزارش‌ها حاکی از آن است که ۲۰۰۰ نفر از نیروهای حزب‌الله برای مقابله با پیشروی مخالفان به حمص منتقل شدند.

حرکت آزاد اسرائیل

اسرائیل اکنون قادر است آزادانه اهداف حزب‌الله را در جنوب لبنان هدف قرار دهد. به‌عنوان مثال، در یکی از حملات هوایی اسرائیل به یک خودرو در بنت‌جبیل، یک شهروند کشته و چهار سرباز لبنانی زخمی شدند. همچنین، در جریان عملیات اسرائیلی دیگر، چهار سرباز اسرائیلی در لبنان کشته شدند، زمانی که انفجاری در هنگام تخریب یک تونل مربوط به حزب‌الله رخ داد.