بریتانیا نسبت به «بن بست جدی» در مذاکرات وین هشدار داد

منابع دیپلماتیک به «الشرق الاوسط»: روند مذاکرات وین بسیار کند پیش می‌رود.. ضمانت‌های موردنظر ایران بسیار پیچیده است

با نزدیک شدن به ضرب الاجل تعیین شده از سوی طرف های غربی برای توقف مذاکرات با ایران، هشدارهای مقامات اروپایی در مورد کندی روند مذاکرات در وین افزایش یافت. این در حالی است که بریتانیا درباره «بن بست» در مذاکرات هشدار داد و فرانسه از طرف ایرانی خواست برای حفظ توافق «اقدام» کند. در مقابل، تهران قول داد در صورت دستیابی به «توافق خوب» شکل مذاکرات با واشنگتن را تغییر دهد.
لیز تراس وزیر امور خارجه بریتانیا در سخنرانی خود در مجلس عوام در لندن گفت که مذاکرات به «بن بست» نزدیک می شود. او اشاره کرد که پیشرفت «به اندازه کافی سریع نیست».
تراس اضافه کرد که ایران اکنون باید انتخاب کند که «یا توافق کند یا مسئول فروپاشی توافق هسته ای باشد». او هشدار داد که شکست مذاکرات به این معناست که «همه گزینه‌ها روی میز خواهند بود».
ژان ایو لودریان وزیر امور خارجه فرانسه نیز به نوبه خود، مذاکرات را «در یک موقعیت حساس» توصیف کرد و از ایران خواست برای حفظ توافق «اقدام کند».
لودریان هشدار داد که شکست مذاکرات به معنای باقی ماندن تحریم ها علیه ایران است. او همچنین نگرانی خود را از بحران اشاعه هسته ای ابراز کرد.
با این حال، منابع ارشد دیپلماتیک غربی در وین به «الشرق الاوسط» گفتند که مذاکرات «هنوز به بن بست نرسیده است». اگرچه آنها اذعان کردند که «خیلی کند پیش می رود و بعضی روزها بهتر از روزهای دیگر هستند».
این منابع گفتند که اکنون مطمئن نیستند که آیا محدودیت زمانی تعیین شده از سوی طرف های غربی برای پایان مذاکرات، یعنی پایان ماه جاری یا اوایل فوریه، امکان پذیر است یا خیر.
این منابع گفتند که موضوع ضمانت‌های درخواستی ایران «بسیار پیچیده» است و «تا پایان باز خواهد ماند»، هرچند «پیشرفت‌هایی» در این زمینه حاصل شده است. این منابع در پاسخ به سوالی مبنی بر اینکه آیا مذاکرات به سرانجام می رسند، گفتند: «هنوز خیر».
میخائیل اولیانوف سفیر روسیه در سازمان‌های بین‌المللی، دو روز پیش گفته بود که مسکو «مخالف تاریخ‌های ساختگی برای پایان مذاکرات است»، اما او با این وجود موافق تعیین فوریت غربی ها برای دستیابی به توافق است.
وی افزود: «امکان مذاکره برای ماه ها و ماه های آینده وجود ندارد و مذاکرات باید در بهمن ماه پایان یابد».
منابعی که با «الشرق الاوسط» صحبت کردند همچنین تأکید کردند که مذاکرات «فقط» درباره بازگشت به تعهدات ذکر شده در توافقنامه 2015 بحث می‌کند و «در مورد اصل توافق بحث نمی‌شود». آنها این اظهارات را در پاسخ به این سوال که آیا در مذاکرات درباره تمدید برخی محدودیت‌ها در چارچوب توافق و «سانست کلاس» مربوط به برنامه هسته‌ای ایران و توانایی واردات تسلیحات ایران که پس از 3 سال یعنی در سال 2025 اعتبار آن تمام می‌شود، صحبت می‌شود، مطرح کردند.
طرف های مذاکره کننده دیروز در وین به دیدارهای فشرده خود در سطح کارشناسی ادامه دادند. این در حالی است که علی باقری کنی مذاکره‌کننده ارشد ایران، روز مذاکره خود را با نشستی معمول با انریکه مورا هماهنگ‌کننده اروپایی مذاکرات، برای بررسی روند مذاکرات آغاز کرد، پس از آن دامنه این نشست گسترش یافت و مذاکره کنندگان سه جانبه اروپایی (فرانسه، بریتانیا و آلمان)، چین و روسیه اضافه شدند.
علی شمخانی دبیر شورای امنیت ملی ایران بار دیگر بر شروط تهران برای تغییر فرمت مذاکرات با آمریکا تاکید کرد.
 وی در توییتی در توییتر نوشت: «ارتباط» هیئت‌های ایرانی و آمریکایی در مذاکرات وین «تاکنون از طریق تبادل پیام‌های مکتوب غیررسمی بوده است و نیازی به بیش از این نبوده است»، اما وی افزود: «این روش ارتباطی تنها زمانی جایگزین روش‌های دیگر می‌شود که توافق خوبی در دست باشد».
در این میان، یک دیپلمات غربی به «الشرق الاوسط» فاش کرد که شکست احتمالی دیپلماسی، کشورهای غربی را وادار می کند پرونده هسته ای ایران را به شورای امنیت در نیویورک بازگردانند، جایی که چندین ابزار از جمله مکانیسم اسنپ بک برای اعمال مجدد خودکار تحریم های بین المللی، در دسترس است. اما او هشدار داد که این اقدام «فورا» اتفاق نخواهد افتاد.
این دیپلمات غربی که خواست نامش فاش نشود، در پاسخ به سؤالات «الشرق الاوسط» گفت: «اگر تشدید تنش های ایران ادامه پیدا کند و در مذاکرات وین پیشرفتی حاصل نشود، باید در شورای امنیت مذاکره کنیم».
او تاکید کرد که مکانیسم «اسنپ بک» برای اعمال مجدد خودکار تحریم‌ها علیه ایران «یکی از ابزارهای در دسترس ما خواهد بود». با این حال، او افزود: «این دقیقا آخرین راه حل نیست». وی افزود: ما عجله نخواهیم داشت.
او در مورد طیف وسیعی از کارهایی که می‌توان انجام داد، از تصمیم‌گیری‌ها و گام‌ها و اعمال مجدد خودکار تحریم‌ها صحبت کرد و گفت، «این امر یکی از قدرتمندترین ابزارهای ما برای اعمال مجدد تحریم های کامل است». 
این منبع در مورد اینکه آیا او معتقد است که حملات اخیر شبه نظامیان حوثی به سعودی و امارات تلاشی از سوی ایران برای به دست آوردن سود بیشتر در مذاکرات وین است؟، پاسخ داد: «این برای ما مشکل است که ایران از طریق نیروهای نیابتی خود منطقه را بی ثبات می کند، چه در یمن، چه در لبنان، چه در سوریه و یا هر جای دیگر. اما ما به طور سنتی پرونده هسته ای را به عنوان یک پرونده جداگانه نگه داشته ایم».
وی افزود: «ما مخالفت اساسی با دستیابی ایران به دو سطح توانمندی غنی سازی و ساخت بمب داریم». او به ایران «توصیه کرد» از انجام فعالیت های بی ثبات کننده خود دست بردارد. وی تاکید کرد که این امر «از نگرانی ما در مورد ایران هسته ای جداست و بخش بزرگی از پرونده هسته ای نیست».
وی خاطرنشان کرد که پس از دو ماه مذاکرات در وین، آمریکا، بریتانیا، فرانسه و آلمان تأکید کردند که «زمان در حال اتمام است. یا اکنون توافق حاصل می شود یا هیچ وقت».
 وی تاکید کرد: «اگر این مذاکرات در وین با شکست مواجه شود، قدم بعدی ما بازگشت به شورای امنیت است. ما برای آن آماده ایم».
این منبع در پاسخ به این سوال که آیا روسیه در صورت ارائه ضمانت‌هایی که در مورد اوکراین می‌خواهد به غرب پیشنهاد کمک می‌کند یا خیر، تاکید کرد: موضوع اوکراین اساسا متفاوت است. او توضیح داد که «روسیه علاقه دارد که ایران یک کشور هسته ای نباشد» بنابراین «ما می‌توانیم درباره ایران صحبت کنیم و هماهنگ باشیم، زیرا این راهی است که به راه‌حلی برای مشکل ایران می‌رسیم».
 او معتقد است که بر خلاف اوکراین که در مجاورت روسیه قرار دارد، ایران «یک تهدید برای امنیت منطقه و تهدیدی برای گسترش» سلاح های کشتار جمعی است.
وی تصریح کرد که روسیه دارای اقلیت‌های مسلمان و «مشکلاتی در نگاه به جنبش‌های اسلامی است و بنابراین ایران هسته‌ای را نوعی تهدید بی‌ثبات‌کننده برای آن بخش از منطقه خود می‌داند».
از سوی دیگر، جیم ریش سناتور جمهوری خواه، از روند مذاکرات با ایران انتقاد کرد. وی در گفت و گوی اختصاصی با «الشرق الاوسط» گفت: «مذاکرات با ایران کماکان با ناکامی مواجه است و حتی مقامات دولت بایدن درباره رویکرد آمریکا در قبال آنها اختلاف نظر دارند. دولت باید فشار بر ایران را افزایش دهد و یک تاریخ مشخص برای پایان مذاکرات، اجرای تحریم‌ها، اعمال تحریم‌های اضافی و اتخاذ سیاست بازدارندگی در منطقه تعیین کند». 
ریش سناتور ارشد جمهوری خواهان در کمیته روابط خارجی سنا گفت: «حملات اخیر در الظفره، جایی که نیروهای آمریکایی در آن حضور دارند، نیاز به واکنش قوی را افزایش می دهد. اگر رژیم ایران حاضر به نشستن بر سر میز مذاکره نشود، ما باید آماده ترک مذاکرات باشیم».