اعتراضات، ایران را فراگرفت.. نیروهای امنیتی تهدید به سرکوب بیشتر کردند

افزایش محکومیت‌های بین‌المللی.. سازمان ملل خواستار تحقیقات بی‌طرفانه درباره مرگ مهسا امینی شد

اعتراضات، ایران را فراگرفت.. نیروهای امنیتی تهدید به سرکوب بیشتر کردند
TT

اعتراضات، ایران را فراگرفت.. نیروهای امنیتی تهدید به سرکوب بیشتر کردند

اعتراضات، ایران را فراگرفت.. نیروهای امنیتی تهدید به سرکوب بیشتر کردند

تظاهرات در اعتراض به مرگ مهسا امینی زن جوان پس از دستگیری توسط گشت ارشاد (پلیس اخلاق) در سراسر کشور گسترش یافت، در این میان، واکنش‌ها و محکومیت‌های بین‌المللی نسبت به این حادثه تشدید شد.
اعتراضات روز و شب گذشته با وجود فضای شدید امنیتی در مرکز تهران با قدرت برگزار شد.
معترضان شعارهایی در محکومیت نظام سر دادند و نیروی انتظامی و بسیج از گاز اشک آور و باتوم استفاده کردند و در تعدادی از دانشگاه ها درگیری رخ داد.
از زمان گزارش مرگ امینی در روز جمعه پس از دستگیری وی توسط پلیس به منظور اعمال قوانین سختگیرانه پوشش و حجاب برای زنان، حالت خشم عمومی حاکم شده است.
در حالی که ویدئوهای شبکه های اجتماعی گسترش اعتراضات در سراسر کشور را نشان می داد، مقامات تهدید به سرکوب آنها کردند.
محمدباقر قالیباف رئیس مجلس ایران، از لزوم واکنش قاطعانه به «اغتشاشات» گفت.
در کردستان که زادگاه مهسا امینی است، درگیری بین نیروهای امنیتی و معترضان رخ داد.
مقامات اعتراف کردند که سه نفر "در شرایط مشکوک به عنوان بخشی از توطئه دشمن" جان خود را از دست داده اند. آنها همچنین به ده ها دستگیری اشاره کردند.
راوینا شمدسانی سخنگوی دفتر حقوق بشر سازمان ملل متحد از کشته شدن پنج نفر در عملیات امنیتی علیه معترضان خبر داد.
ندی الناشف سرپرست کمیساریای عالی حقوق بشر سازمان ملل متحد، به نوبه خود خواستار تحقیقات بی طرفانه در مورد مرگ امینی شد.
آنتونی بلینکن وزیر امور خارجه آمریکا نیز از تهران خواست به آزار و اذیت سیستماتیک زنان پایان دهد و اجازه تظاهرات مسالمت آمیز را بدهد.
سیاستمداران فرانسوی، از جمله ییل براون-بیویت رئیس مجلس ملی، حمایت خود را از «زنان ایرانی» اعلام کردند.
شهروندان ایرانی‌ از وقفه و اخلال در شبکه اینترنت گلایه وشکایت کردند.
ایلان ماسک میلیاردر مشهور اعلام کرد که شرکت او، اسپیس ایکس، در تلاش برای ارائه خدمات اینترنت ماهواره ای در این کشور، درخواست معافیت از تحریم های آمریکا علیه ایران را خواهد داد.



مسکو و تهران: بزرگ‌تر از شراکت، کوچک‌تر از ائتلاف

 رئیسان روسیه و ایران، ولادیمیر پوتین و مسعود پزشکیان، در مراسم امضای توافقنامه در مسکو، ۱۷ ژانویه ۲۰۲۵ ( رویترز)
رئیسان روسیه و ایران، ولادیمیر پوتین و مسعود پزشکیان، در مراسم امضای توافقنامه در مسکو، ۱۷ ژانویه ۲۰۲۵ ( رویترز)
TT

مسکو و تهران: بزرگ‌تر از شراکت، کوچک‌تر از ائتلاف

 رئیسان روسیه و ایران، ولادیمیر پوتین و مسعود پزشکیان، در مراسم امضای توافقنامه در مسکو، ۱۷ ژانویه ۲۰۲۵ ( رویترز)
رئیسان روسیه و ایران، ولادیمیر پوتین و مسعود پزشکیان، در مراسم امضای توافقنامه در مسکو، ۱۷ ژانویه ۲۰۲۵ ( رویترز)

با امضای توافقنامه «شراکت استراتژیک جامع» بین روسیه و ایران، روابط دو کشور وارد مرحله‌ای جدید شده است که در آن منافع طرفین به شکلی بی‌سابقه به هم نزدیک می‌شوند. با این حال، در مسکو تردیدهایی درباره تمایل تهران به بازگشایی به سوی غرب وجود دارد.

این توافقنامه پایه‌ای قانونی برای گسترش همکاری‌های وسیع بین دو کشور فراهم می‌کند و جایگزین توافقنامه همکاری سال ۲۰۰۱ می‌شود که پیش‌تر زمینه‌های محدودی برای همکاری ایجاد کرده بود.

در طول ۲۵ سال گذشته، روابط مسکو و تهران به شدت توسعه یافته و تحولات بزرگی در منطقه رخ داده است که دو کشور را وادار به بازنگری در اساس همکاری‌های خود کرده است. با این حال، مسیر رسیدن به این توافقنامه هموار نبوده و موانع زیادی بر سر راه آن وجود داشته است.

رئیسان روسیه و ایران، پوتین و پزشکیان، پس از مذاکرات در مسکو، برای حضور در مراسم امضا آماده می‌شوند (عکس: آسوشیتدپرس)

موضع روسیه در قبال تحولات جنگ قره‌باغ و سوریه، که به منافع منطقه‌ای ایران آسیب زد، باعث ایجاد تردیدهایی در تهران درباره قابل اعتماد بودن مسکو به عنوان یک شریک استراتژیک شده است. از سوی دیگر، مسکو نیز همواره با نگرانی به تلاش‌های ایران برای بازگشایی کانال‌های ارتباطی با غرب نگاه کرده است.

انتخاب زمان امضای این توافقنامه جلب توجه می‌کند. این توافقنامه پس از چندین تأخیر و درست سه روز قبل از تحلیف رئیس‌جمهور جدید آمریکا، دونالد ترامپ، امضا شد. برخی تحلیل‌گران معتقدند که مسکو و تهران پس از تحولات سوریه و اوکراین، تصمیم گرفتند تا با تقویت مواضع خود، آماده مذاکرات آینده شوند.
این توافقنامه در ۴۷ بند، حوزه‌های مختلف همکاری از جمله تجارت، انرژی، آموزش و گردشگری را پوشش می‌دهد. بخش قابل توجهی از آن به همکاری در زمینه انرژی هسته‌ای صلح‌آمیز اختصاص دارد، حوزه‌ای که ایران به زودی چالش‌های دیپلماتیک جدی در آن پیش رو خواهد داشت.

رئیسان روسیه و ایران، پوتین و پزشکیان، در مراسم امضای توافقنامه در کرملین، مسکو، ۱۷ ژانویه ۲۰۲۵ (آسوشیتدپرس)

همکاری نظامی

توافقنامه بر همکاری‌های نظامی و امنیتی تأکید کرده است، اما از تبدیل این شراکت به یک اتحاد نظامی کامل جلوگیری می‌کند. این همکاری شامل تبادل هیئت‌های نظامی، آموزش پرسنل، انجام تمرینات مشترک و مشارکت در کنفرانس‌های بین‌المللی می‌شود.
دو کشور بر تقویت همکاری در مبارزه با تروریسم، تبادل اطلاعات امنیتی و هماهنگی بین وزارتخانه‌های داخلی تأکید کرده‌اند. همچنین، همکاری در زمینه‌های حقوقی، کنترل تسلیحات و خلع سلاح نیز در توافقنامه گنجانده شده است.
توافقنامه به توسعه روابط تجاری و اقتصادی، بهبود شبکه‌های حمل‌ونقل و تدارکات، و افزایش مبادلات تجاری بین دو کشور اشاره کرده است. همچنین، استفاده از ارزهای ملی در مبادلات و مقابله با تحریم‌های یکجانبه غرب نیز مورد تأکید قرار گرفته است.
این توافقنامه تمامی جنبه‌های همکاری سیاسی، اقتصادی، امنیتی، نظامی و فرهنگی را پوشش می‌دهد. با این حال، نکته جالب توجه این است که در بند پایانی توافقنامه آمده است: «در صورت بروز اختلاف در تفسیر مفاد این توافقنامه، نسخه انگلیسی سند مرجع خواهد بود.»