سرتیپ بازنشسته جوزف «جو» رانک، مدیرعامل شرکت «لاکهید مارتین سعودی»، اعلام کرد که مشارکت پادشاهی عربی سعودی در زنجیره تأمین جهانی شرکت آمریکایی لاکهید مارتین طی سال گذشته چهار برابر شده است. این تحول نشان می‌دهد که صنایع دفاعی سعودی نقش پررنگ‌تری در نظام تولید جهانی پیدا کرده‌اند و از تأمین نیازهای داخلی فراتر رفته‌اند و در تولید قطعات مورد استفاده در سامانه‌های دفاعی بین‌المللی مشارکت می‌کنند.
رانک در گفت‌وگو با روزنامه «الشرق الأوسط» در حاشیه همایش اداره کل صنایع نظامی در ریاض گفت که سعودی اکنون یکی از معدود کشورهای خاورمیانه است که به زنجیره تأمین جهانی لاکهید مارتین پیوسته است. به گفته او، مشارکت این کشور به‌سرعت در حال گسترش است. این گسترش در چارچوب تلاش‌ها برای تقویت توان صنعتی داخلی و افزایش رقابت‌پذیری صنایع سعودی در سطح بین‌المللی صورت می‌گیرد.
او گفت: «هدف دیگر فقط تولید محصولات برای تأمین نیازهای پادشاهی نیست، بلکه مشارکت دادن صنایع سعودی در زنجیره تأمین جهانی شرکت است.» او تأکید کرد که این رویکرد می‌تواند فرصت‌های شغلی جدیدی ایجاد کند، درآمد بیشتری برای اقتصاد سعودی به همراه داشته باشد و جایگاه این کشور را در صنایع دفاعی جهان ارتقا دهد.
از واردات تا تولید
رانک گفت روابط صنعتی لاکهید مارتین و سعودی در سال‌های اخیر دستخوش تحولی اساسی شده است. این همکاری پیش‌تر عمدتاً بر تأمین سامانه‌ها و تجهیزات دفاعی متمرکز بود، اما اکنون تولید قطعات اصلی در داخل پادشاهی و همچنین تعمیر و نگهداری تجهیزات و ارائه پشتیبانی فنی را نیز دربر می‌گیرد.
او افزود: «در گذشته، فقط محصولات را به پادشاهی می‌فروختیم، اما امروز آن‌ها را در داخل این کشور تولید می‌کنیم و تعمیر و نگهداری‌شان را هم در همان‌جا انجام می‌دهیم. در آینده نیز از این مرحله فراتر خواهیم رفت و وارد عرصه‌های گسترده‌تری خواهیم شد.»
رانک تأکید کرد که سعودی مهم‌ترین شریک این شرکت در خاورمیانه است. او همکاری با وزارت دفاع و اداره کل صنایع نظامی را از پایه‌های اصلی گسترش سرمایه‌گذاری صنعتی و انتقال فناوری‌های پیشرفته دفاعی دانست.
او مرحله کنونی را سرشار از فرصت توصیف کرد؛ چرا که بخش صنایع نظامی سعودی در حال تحول است و تلاش‌هایی برای توسعه یک پایگاه صنعتی ملی جریان دارد که بتواند در تولید و نگهداری سامانه‌های دفاعی مشارکت کند.
تولید داخلی قطعات سامانه «تاد»
مدیرعامل لاکهید مارتین سعودی به شماری از پروژه‌هایی اشاره کرد که پیشرفت تولید داخلی تجهیزات دفاعی را نشان می‌دهند. مهم‌ترین آن‌ها تولید قطعات اصلی سامانه دفاع موشکی بالستیک «تاد» است.
او توضیح داد که این شرکت با همکاری شرکای صنعتی سعودی، قطعات این سامانه را در داخل پادشاهی تولید می‌کند. از جمله این قطعات، بخش‌هایی از سکوی پرتاب است که شرکت «ای‌آی‌سی استیل» در جده تولید می‌کند و محفظه‌های موشک که شرکت «میدل ایست انجینز فور ایرکرافت» در ریاض تولید می‌کند.
رانک گفت سامانه «تاد» یکی از سامانه‌های اصلی دفاعی برای مقابله با تهدیدهای موشکی، از جمله تهدیدهای ناشی از یمن یا ایران، است. او تأکید کرد که تولید داخلی قطعات این سامانه، نشان‌دهنده پیشرفت توان صنعتی سعودی در بخش دفاعی است.
او افزود این دو پروژه تنها دو نمونه از مجموعه گسترده‌تری از پروژه‌های صنعتی هستند که شرکت با همکاری شرکای خود در پادشاهی اجرا می‌کند. هدف این پروژه‌ها گسترش تولید داخلی و پیوند دادن آن با فرایندهای تولید جهانی است.
انتقال فناوری و آموزش نیروهای متخصص
رانک تأکید کرد که راهبرد این شرکت در سعودی تنها به انتقال فرایندهای تولید محدود نمی‌شود، بلکه انتقال فناوری و دانش فنی و آموزش نیروهای بومی برای کار با سامانه‌های دفاعی پیشرفته را نیز شامل می‌شود.
او گفت توسعه سرمایه انسانی یکی از مهم‌ترین عوامل موفقیت در بومی‌سازی صنایع نظامی است. به گفته او، در اختیار داشتن فناوری‌های روز، بدون نیروهای متخصصی که بتوانند از آن‌ها استفاده کنند و توسعه‌شان دهند، ارزش مورد انتظار را ایجاد نمی‌کند.
او افزود: «ممکن است پیشرفته‌ترین فناوری‌های جهان را در اختیار داشته باشید، اما اگر افرادی را که بتوانند از آن‌ها استفاده کنند نداشته باشید، این فناوری‌ها بی‌فایده خواهند بود.»
رانک بر تعهد لاکهید مارتین به کمک در توسعه مهارت‌های نسل آینده نیروهای متخصص سعودی تأکید کرد. این اقدام به ایجاد ظرفیت پایدار نیروی متخصص فنی و مهندسی در بخش صنایع دفاعی کمک می‌کند.
مشارکت راهبردی
رانک گفت حضور این شرکت در همایش اداره کل صنایع نظامی برای دومین سال پیاپی، به‌عنوان حامی طلایی، نشان‌دهنده اهمیت بازار سعودی در راهبرد منطقه‌ای لاکهید مارتین است.
او توضیح داد که همکاری با اداره کل صنایع نظامی و وزارت دفاع نقشی محوری در گسترش فعالیت‌های صنعتی این شرکت در پادشاهی و توسعه همکاری با شرکت‌های ملی دارد.
این گسترش همکاری در شرایطی صورت می‌گیرد که سعودی در چارچوب «چشم‌انداز ۲۰۳۰» قصد دارد بیش از ۵۰ درصد از هزینه‌های خود در حوزه تجهیزات و خدمات نظامی را بومی‌سازی کند. این هدف از طریق ایجاد یک منظومه صنعتی ملی دنبال می‌شود که تولید، تعمیر و نگهداری، پژوهش و توسعه و انتقال دانش را دربر می‌گیرد.
افزایش مشارکت سعودی در زنجیره تأمین جهانی لاکهید مارتین نشان می‌دهد که این کشور در حال عبور از بومی‌سازی مبتنی بر مصرف داخلی و حرکت به‌سوی ایجاد توان تولیدی است؛ ظرفیتی که می‌تواند در تأمین تقاضای جهانی سهم داشته باشد، ارزش افزوده صنعت ملی را افزایش دهد و فرصت‌های تازه‌ای برای شرکت‌های سعودی در بازارهای بین‌المللی فراهم کند.
۶۰ سال
مدیرعامل لاکهید مارتین سعودی در سخنرانی خود در همایش صنایع نظامی گفت که معامله فروش هواپیماهای «اف-۳۵» مرحله اطلاع‌رسانی به کنگره آمریکا را پشت سر گذاشته است و این تحول را مهم دانست.
او گفت رابطه لاکهید مارتین با سعودی ۶۰ سال قدمت دارد و با تحویل هواپیماهای «سی-۱۳۰» آغاز شده است. این همکاری به‌تدریج از فروش محصولات به تولید داخلی و پشتیبانی از توان تعمیر و نگهداری و پایداری تجهیزات گسترش یافته است.
رانک همچنین گفت پس از اختلال‌هایی که همه‌گیری کووید-۱۹ در زنجیره‌های تأمین ایجاد کرد و با افزایش خطرهای سیاسی و نظامی مؤثر بر تجارت و کشتیرانی، تقویت زنجیره‌های تأمین داخلی اهمیت بیشتری پیدا کرده است.
