احساس سرما با کاهش دمای هوا ممکن است طبیعی باشد، اما ادامه این احساس، بهویژه در دستها و پاها، حتی در محیطی گرم، میتواند نشانهای از وجود مشکلی در سلامت باشد که فراتر از تأثیر شرایط جوی است.
در همین زمینه، پایگاه «آنلی مای هلث» به نقل از دکتر توشار تایال، رئیس بخش پزشکی داخلی بیمارستان «سیکی بیرلا» در هند، نوشت که حساسیت مداوم به سرما گاهی میتواند نشانه اختلال در سوختوساز بدن، عملکرد غده تیروئید یا سطح آهن در بدن باشد. او بر اهمیت توجه به علائم همراه با این وضعیت برای تشخیص علت آن تأکید کرد.
آیا کمکاری غده تیروئید میتواند باعث احساس سرما شود؟
بله، کمکاری غده تیروئید یکی از علتهای احتمالی احساس مداوم سرماست. این وضعیت زمانی رخ میدهد که غده تیروئید بهاندازه کافی هورمون تولید نکند؛ هورمونهایی که نقش اساسی در تنظیم نحوه مصرف انرژی در بدن، کنترل سوختوساز و حفظ دمای داخلی آن دارند.
بر اساس پژوهشی که در نشریه رسمی انجمن آمریکایی تیروئید منتشر شده است، کاهش سطح این هورمونها موجب کندشدن فرایندهای حیاتی بدن، از جمله تولید گرما، میشود و به همین دلیل افراد مبتلا به کمکاری تیروئید بیش از اطرافیان خود احساس سرما میکنند.
این وضعیت تنها به احساس سرما محدود نمیشود و ممکن است با چندین نشانه دیگر نیز همراه باشد که مهمترین آنها عبارتاند از:
-افزایش وزن بدون دلیل مشخص، در نتیجه کندشدن فرایندهای سوختوساز بدن.
-احساس مداوم خستگی و فرسودگی، حتی با وجود استراحت کافی.
-خشکی پوست، نازکشدن موها یا ریزش آنها.
-ابتلای مکرر به یبوست.
-ضعف عضلانی و احساس رخوت و بیحالی.
-بروز تغییراتی در چرخه قاعدگی زنان.
از آنجا که این علائم ممکن است بهتدریج بروز کنند، بهراحتی میتوان آنها را با خستگی روزمره یا تغییرات فصلی اشتباه گرفت.
کمکاری تیروئید را میتوان با آزمایش عملکرد غده تیروئید تشخیص داد. در این آزمایش معمولاً سطح هورمون محرک تیروئید اندازهگیری میشود و ممکن است سنجش هورمون تیروکسین آزاد نیز برای مشخصشدن طبیعیبودن عملکرد غده انجام شود.
کمبود آهن و تحملنکردن سرما
کمبود آهن یکی دیگر از علتهای مهمی است که ممکن است باعث شود فرد بیش از حد معمول احساس سرما کند. بدن برای تولید هموگلوبین به آهن نیاز دارد؛ هموگلوبین پروتئینی است که در گلبولهای قرمز خون وجود دارد و مسئول انتقال اکسیژن از ریهها به اندامها و بافتهای مختلف بدن است.
هنگامی که سطح آهن کاهش مییابد، ممکن است بدن نتواند بهاندازه کافی گلبول قرمز سالم تولید کند. این وضعیت میتواند به کمخونی ناشی از فقر آهن منجر شود که با احساس خستگی، ضعف و سرمای غیرمعمول همراه است.
یک پژوهش علمی نشان داده است زنانی که قاعدگیهای سنگین دارند، افرادی که از رژیمهای غذایی کمآهن پیروی میکنند و همچنین مبتلایان به برخی اختلالات دستگاه گوارش، ممکن است بیشتر در معرض این مشکل قرار داشته باشند.
از مهمترین نشانههای دیگری که ممکن است با کمبود آهن همراه باشند، میتوان به موارد زیر اشاره کرد:
-سرگیجه و سردردهای مکرر.
-تنگی نفس هنگام انجام فعالیتهای روزمره و معمول.
-رنگپریدگی پوست.
-ضعف ناخنها و شکنندگی آسان آنها.
-دشواری در تمرکز.
-میل غیرمعمول به خوردن یخ در برخی افراد.
کمبود آهن را میتوان با مجموعهای از آزمایشهای خون تشخیص داد. مهمترین آنها آزمایش شمارش کامل سلولهای خونی است که به ارزیابی سطح هموگلوبین و دیگر اجزای خون کمک میکند. در کنار آن، آزمایش فریتین نیز انجام میشود که میزان ذخایر آهن در بدن را نشان میدهد.
علتهای دیگری که ممکن است باعث شوند همیشه احساس سرما کنید
حساسیت مداوم به سرما تنها به اختلالات غده تیروئید و کمبود آهن محدود نمیشود؛ عوامل جسمی دیگری نیز وجود دارند که ممکن است بر توانایی بدن برای حفظ دمای خود تأثیر بگذارند. از جمله:
-کاهش چشمگیر وزن بدن یا مصرفنکردن غذای کافی که ممکن است انرژی در دسترس برای تولید گرما را کاهش دهد.
-ضعف گردش خون که میتواند بر رسیدن طبیعی خون به اندامهای انتهایی بدن تأثیر بگذارد.
-مصرف برخی داروها که ممکن است بر تنظیم دمای بدن یا گردش خون تأثیر بگذارند.
-ابتلا به برخی بیماریها و وضعیتهای جسمی که بر توانایی بدن برای تنظیم دمای خود اثر میگذارند.
احساس مداوم سرما، حتی در محیط گرم، ممکن است نشانه مشکلاتی مانند کمکاری تیروئید یا کمبود آهن باشد. کمکاری تیروئید با کاهش سوختوساز بدن و تولید گرما همراه است و میتواند علائمی مانند خستگی، افزایش وزن، خشکی پوست، ریزش مو و یبوست ایجاد کند. کمبود آهن نیز با اختلال در تولید هموگلوبین و انتقال اکسیژن، ممکن است به کمخونی، ضعف، سرگیجه، رنگپریدگی و احساس سرما منجر شود. کاهش وزن شدید، تغذیه ناکافی، ضعف گردش خون، مصرف برخی داروها و بعضی بیماریها نیز از دیگر عوامل احتمالی هستند. تشخیص علت معمولاً با آزمایش خون و بررسی عملکرد تیروئید و ذخایر آهن انجام میشود.
