ارتش اسرائیل و تاوان سنگین حمله زمینی به غزه


یک سرباز اسرائیلی شنبه در حال هدایت تانکی در نزدیکی مرز غزه (د پ آ)
یک سرباز اسرائیلی شنبه در حال هدایت تانکی در نزدیکی مرز غزه (د پ آ)
TT

ارتش اسرائیل و تاوان سنگین حمله زمینی به غزه


یک سرباز اسرائیلی شنبه در حال هدایت تانکی در نزدیکی مرز غزه (د پ آ)
یک سرباز اسرائیلی شنبه در حال هدایت تانکی در نزدیکی مرز غزه (د پ آ)

گزارش ها از قریب الوقوع بودن حمله زمینی ارتش اسرائیل به غزه حکایت دارد. کماندوهای نخبه در این حمله شرکت می کنند. تحلیلگران پیش بینی می کنند که نوار غزه در محاصره به میدان عملیات نظامی خونین و طاقت فرسا و بسیار طولانی تبدیل شود.
اسرائیل جمعه (۱۳ اکتبر) به ساکنان شمال غزه دستور داد که منازلشان را تخلیه و به سمت جنوب بروند و شنبه تاکید کرد که «بدون معطلی» تخلیه کنند.
به گزارش فرانس پرس حمله ۷ اکتبر توسط عناصر «حماس» بدترین حمله در تاریخ اسرائیل است و هیج جای تردید در مورد اندازه و گستردگی حمله زمینی قریب الوقوع اسرائیل باقی نمی گذارد.

یکی از مناطق مورد حمله شنبه جنگنده های اسرائیل در خان یونس (فرانس پرس)

تحلیلگران بر این باورند که اسرائیل با حملات هوایی سنگین در غزه پس از عملیات «حماس» برای حمله زمینی بزرگ آماده می شود.
الکس پلیتزاس کارشناس مسائل دفاعی در اندیشکده شورای آتلانتیک، پژوهشکده آمریکایی در واشنگتن گفت «اسرائیل با حملات هوایی کنونی به دنبال از میان برداشتن سران و مراکز کنترل و فرماندهی و رهبران کلیدی و تونل ها و مخفیگاه های تسلیحات و راکت اندازها است تا خطرات حملات موشکی علیه غیر نظامیان در اسرائیل و تهدیدات علیه ارتش اسرائیل در حمله زمینی کاهش پیدا کند».
غزه یکی از پرجمعیت ترین مناطق در دنیا است و به دلیل عملیات نظامی اسرائیل ممکن است به فهرست آوار شهرها اضافه شود؛ دقیقا مثل فلوجه در عراق در سال ۲۰۰۴ و موصل در شمال عراق در سال ۲۰۱۷ و ماریوپل در اوکراین در سال ۲۰۲۲.

نفربرهای اسرائیل به سمت مرز غزه حرکت می کنند (آسوشیتد پرس)

جان اسپنسر از موسسه جنگ مدرن در آکادمی نظامی وست پوینت آمریکا گفت «غزه در سال ۲۰۱۴ صحنه درگیری و بمباران مرگبار بود. اسرائیل در آن زمان برای یک عملیات ۵۰ روزه ۷۵ هزار سرباز ذخیره را فراخواند».
با این حال اسرائیل این بار ۳۰۰ هزار سرباز ذخیره را فراخوانده است.
پی یر رازوکس مدیر دانشگاهی بنیاد مدیترانه برای مطالعات استراتژیک گفت «همه یگان های نخبه و خودروهای زرهی و پیاده نظام و کارشناسان مین روبی و کوماندوها و یگان ویژه در این حمله حضور خواهند داشت».
این نیروها در روی زمین از پشتیبانی توپخانه ای و پهپادی و جنگنده ها و هلیکوپترهای جنگی برخوردار خواهند بود.
رازوکس گفت «برآوردم این است که هدف اولشان این است که نوار غزه را به دو بخش تقسیم و رفح در جنوب را از شهر غزه در شمال جدا می کنند».
او افزود «این حمله با پشتیبانی تجهیزات و خودروهای زرهی برای کنترل و تصرف معابر اصلی انجام خواهد شد؛ درست مثل بیروت در سال ۱۹۸۲ و قبل از حمله هماهنگ همه جانبه از زمین و هوا و دریا».
رازوکس اضافه کرد «احتمالا این حمله شبانه آغاز می شود چون حماس برق ندارد اما سربازان اسرائیلی تجهیزات و دوربین های مدرن دید شبانه دارند و می توانند آنسوی دیوارها را هم ببینند».

مرکز تجمع نیروها و تجهیزات نظامی اسرائیل نزدیک مرز غزه شنبه (آژانس عکس اروپا)

جنگ خانه به خانه

با این حال اما برتری فناوری ارتش اسرائیل راهکار سریع ندارد.
اندرو گالر تحلیلگر شرکت خصوصی اطلاعاتی «جینز» بریتانیا گفت «جنگ کوچه به کوچه و خانه به خانه برای همه ارتش های دنیا یکی از پیچیده ترین مدل های تاکتیکی و لجستیکی است».
پیکارجویان «حماس» در دالان های هزارتوی کوچه های باریک و شبکه تونل هایی حضور دارند که دستگاه های اطلاعاتی اسرائیل فقط به طور محدود می تواند آنها را شناسایی کند.
اسپنسر خاطر نشان کرد «پاکسازی یک ساختمان و اتخاذ آن به عنوان مرکز تجمع در الگوی جنگ شهری چند روز یا چند هفته یا چند ماه طول می کشد».
حمله زمینی اسرائیل با توجه به این واقعیت که «حماس» سراپا مسلح است دشوارتر به نظر می رسد.
اسپنسر خاطر نشان کرد ««حماس» در ۲۰۱۴ حدود ۲۵۰۰ تا ۳۵۰۰ نیرو با قابلیت های موشکی و خمپاره ای و موشک های ضد تانک و بمب دستی و تفنگ خودکار و اسلحه های کوچک مستقر کرده بود».
او یادآور شد ««حماس» حالا تسلیحات بیشتری در اختیار دارد به خصوص اینکه یک مجموعه کامل از پهپادهای انتحاری و جنگی و کوادکوپترهای آماده و پیشرفته برای پرتاب مهمات دارد».

تانک های اسرائیلی نزدیک مرز غزه شنبه (د پ آ)

غیر نظامیان در نوار غزه شرایط فاجعه باری دارند. سازمان ملل می گوید بیش از ۴۲۳ هزار نفر از خانه هایشان فرار کرده اند اما مرزهای غزه کاملا بسته است و این افراد در امان نیستند.
بنیامین نتانیاهو نخست وزیر اسرائیل که می داند همه میراث و سابقه سیاسی اش به مویی بند است یک هدف اغراق آمیز را در نظر گرفته است.
نتانیاهو پنجشنبه (۱۲ اکتبر) در نشست خبری گفت «همانگونه که (داعش) از میان برداشته شد (حماس) نیز این چنین خواهد شد».
ارتش با اعلام هدف نتانیاهو با یک نبرد طولانی روبرو خواهد بود.
الکس پلیتزاس بر این باور است «جنگ خانه به خانه تنها راه اسرائیل برای رسیدن به هدفش و نابودی توان نظامی (حماس) است... ممکن است که با توجه به مساحت غزه و تعداد تروریست های آماده برای جنگ و میزان مخفیگاه های تسلیحات تروریست ها و جمعیت غیر نظامیان چند ماه طول بکشد».



تلاش سعودی برای تقویت نقش پاکستان در کاهش تنش‌ها

بخشی از دیدار ولیعهد پادشاهی عربی سعودی، شاهزاده محمد بن سلمان، با نخست‌وزیر پاکستان و فرمانده ارتش این کشور در جده، مارس ۲۰۲۶ (واس)
بخشی از دیدار ولیعهد پادشاهی عربی سعودی، شاهزاده محمد بن سلمان، با نخست‌وزیر پاکستان و فرمانده ارتش این کشور در جده، مارس ۲۰۲۶ (واس)
TT

تلاش سعودی برای تقویت نقش پاکستان در کاهش تنش‌ها

بخشی از دیدار ولیعهد پادشاهی عربی سعودی، شاهزاده محمد بن سلمان، با نخست‌وزیر پاکستان و فرمانده ارتش این کشور در جده، مارس ۲۰۲۶ (واس)
بخشی از دیدار ولیعهد پادشاهی عربی سعودی، شاهزاده محمد بن سلمان، با نخست‌وزیر پاکستان و فرمانده ارتش این کشور در جده، مارس ۲۰۲۶ (واس)

تحلیلگرانی که با «الشرق الأوسط» گفت‌وگو کرده‌اند، اعلام شهباز شریف، نخست‌وزیر پاکستان، درباره مشارکت پادشاهی عربی سعودی در پاسخ واشنگتن به تعلیق «طرح آزادی» مربوط به عبور کشتی‌ها از تنگه هرمز را در ادامه تلاش‌های دیپلماتیکی ارزیابی می‌کنند که ریاض در پیش گرفته است.

شهباز شریف با قدردانی از آنچه «شجاعت» دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور ایالات متحده، خواند، تصمیم او برای تعلیق این طرح را «به‌موقع» توصیف کرد و گفت پاسخ ترامپ به درخواست پاکستان، پادشاهی عربی سعودی و دیگر کشورها می‌تواند به تقویت ثبات کمک کند. او در پیامی در شبکه «ایکس» نوشت: «پاسخ سخاوتمندانه رئیس‌جمهور ترامپ به درخواست ارائه‌شده از سوی پاکستان و دیگر کشورها، به‌ویژه پادشاهی و برادر عزیزم ولیعهد و نخست‌وزیر پادشاهی عربی سعودی، شاهزاده محمد بن سلمان، به‌طور قابل‌توجهی به تقویت صلح، ثبات و آشتی منطقه‌ای در این دوره حساس کمک خواهد کرد.»

ولیعهد پادشاهی عربی سعودی و نخست‌وزیر پاکستان طی کمتر از یک ماه دو بار در جده دیدار کردند (ا.ف.پ)

این تحرکات بخشی از مجموعه‌ای از رایزنی‌های سیاسی فشرده در هفته‌های اخیر به‌شمار می‌رود، به‌ویژه پس از آنکه پاکستان به‌طور رسمی در نقش میانجی میان ایالات متحده و ایران وارد شد. در همین چارچوب، نشست‌های چهارجانبه وزارتی با حضور پادشاهی عربی سعودی، پاکستان، ترکیه و مصر شکل گرفت که نخستین دور آن در ریاض، سپس در اسلام‌آباد و سومین نشست در آنتالیا برگزار شد. سفیر پاکستان در پادشاهی عربی سعودی در گفت‌وگو با «الشرق الأوسط» این روند را «بخشی از تلاش‌های مستمر برای تحقق صلح در منطقه» توصیف کرده است.

همکاری رو به گسترش

احمد القریشی، کارشناس امنیت ملی، بر این باور است که پادشاهی عربی سعودی نقش کلیدی در پیشبرد موفقیت‌آمیز میانجی‌گری پاکستان ایفا کرده است. به گفته او، سیاست خویشتنداری ریاض، همراه با انتقال پیام‌های روشن سیاسی و نظامی در هماهنگی با پاکستان به ایران، به شکل‌گیری این برداشت در تهران کمک کرده که با شرایطی تازه در سطح منطقه روبه‌رو است؛ شرایطی که نیازمند بازنگری در رویکردهای سیاسی و ابزارهای مدیریت بحران است.

نمایشگر رصد موقعیت کشتی‌ها، نشان‌دهنده تردد دریایی در تنگه هرمز (ا.ف.پ)

القریشی در ادامه گفت مشارکت پادشاهی عربی سعودی در هر ابتکار منطقه‌ای یا بین‌المللی، به آن سطح قابل‌توجهی از اعتبار و مشروعیت می‌بخشد؛ موضوعی که در مورد میانجی‌گری پاکستان نیز به‌وضوح دیده می‌شود. او این ابتکار را از نظر زمان‌بندی و مسیر «غافلگیرکننده» توصیف کرد و افزود که بدون حمایت ایالات متحده و پادشاهی عربی سعودی، نه ایران و نه جامعه بین‌المللی آن را با چنین جدیتی دنبال نمی‌کردند.

او همچنین به سفر شاهزاده فیصل بن فرحان، وزیر امور خارجه پادشاهی عربی سعودی، به اسلام‌آباد پیش از دیدار آمریکا و ایران اشاره کرد و آن را نشانه‌ای روشن برای تهران دانست تا این میانجی‌گری را جدی بگیرد.

«چهارجانبه اسلامی»

منیف الحربی، تحلیلگر سیاسی، نیز در گفت‌وگو با «الشرق الأوسط» تلاش‌های پادشاهی عربی سعودی از ابتدای بحران برای یافتن راه‌حلی سیاسی با هدف مهار تنش‌ها را برجسته کرد. به گفته او، این رویکرد بر این باور استوار است که راه‌حل‌های نظامی نمی‌توانند به ثباتی پایدار منجر شوند.

او به نشست ۱۹ مارس در ریاض اشاره کرد که با حضور پادشاهی عربی سعودی، پاکستان، ترکیه و مصر برگزار شد و زمینه‌ساز شکل‌گیری رویکردی مبتنی بر راه‌حل‌های سیاسی شد. پس از آن، نشست ۲۹ مارس در اسلام‌آباد با تحرکات دیپلماتیک گسترده‌تری همراه بود که به پیشبرد این مسیر انجامید و در نهایت به دیدار طرف‌های آمریکایی و ایرانی در پاکستان به عنوان نشانه‌ای از تداوم این روند دیپلماتیک منجر شد.

الحربی همچنین بر تأکید مداوم ریاض بر ضرورت حل‌وفصل مسالمت‌آمیز بحران‌های منطقه‌ای، همراه با پایبندی به حقوق بین‌الملل و منشور سازمان ملل متحد، تأکید کرد. به گفته او، این رویکرد بازتاب‌دهنده نقش محوری و دیرینه پادشاهی عربی سعودی در تقویت ثبات منطقه و ترجیح دادن مسیر توسعه، همکاری و شراکت است.


معافیت متقابل سعودی و ترکیه برای دارندگان گذرنامه‌های دیپلماتیک و ویژه از ویزا

رئیس‌جمهور ترکیه هنگام استقبال از وزیر خارجه پادشاهی عربی سعودی، با حضور همتای ترک خود در آنکارا – دیروز (خبرگزاری رسمی پادشاهی عربی سعودی «واس»)
رئیس‌جمهور ترکیه هنگام استقبال از وزیر خارجه پادشاهی عربی سعودی، با حضور همتای ترک خود در آنکارا – دیروز (خبرگزاری رسمی پادشاهی عربی سعودی «واس»)
TT

معافیت متقابل سعودی و ترکیه برای دارندگان گذرنامه‌های دیپلماتیک و ویژه از ویزا

رئیس‌جمهور ترکیه هنگام استقبال از وزیر خارجه پادشاهی عربی سعودی، با حضور همتای ترک خود در آنکارا – دیروز (خبرگزاری رسمی پادشاهی عربی سعودی «واس»)
رئیس‌جمهور ترکیه هنگام استقبال از وزیر خارجه پادشاهی عربی سعودی، با حضور همتای ترک خود در آنکارا – دیروز (خبرگزاری رسمی پادشاهی عربی سعودی «واس»)

پادشاهی عربی سعودی و ترکیه توافق‌نامه‌ای درباره معافیت متقابل از الزامات ویزا برای دارندگان گذرنامه‌های دیپلماتیک و گذرنامه‌های ویژه امضا کردند.

پس از امضای این توافق، رجب طیب اردوغان، رئیس‌جمهور ترکیه، روز چهارشنبه در آنکارا از شاهزاده فیصل بن فرحان، وزیر خارجه پادشاهی عربی سعودی، استقبال و با او دیدار کرد.

به گزارش خبرگزاری رسمی پادشاهی عربی سعودی، دو طرف در این دیدار روابط دوجانبه را بررسی کرده و درباره راه‌های تقویت همکاری‌ها در راستای منافع مشترک و همچنین تقویت امنیت و ثبات در منطقه گفت‌وگو کردند.

این توافق مشترک که توسط وزیر خارجه پادشاهی عربی سعودی و همتای ترک او، هاکان فیدان، امضا شد، در پایان نشست سوم شورای هماهنگی ترکیه و پادشاهی عربی سعودی در آنکارا و در روز چهارشنبه به نتیجه رسید.

گفت‌وگوهای دوجانبه

هاکان فیدان و شاهزاده فیصل بن فرحان پیش از برگزاری نشست شورا، یک جلسه دوجانبه برگزار کردند که طی آن روابط میان ترکیه و پادشاهی عربی سعودی و راه‌های توسعه آن در تمامی حوزه‌ها مورد بررسی قرار گرفت.

در این گفت‌وگوها همچنین مجموعه‌ای از موضوعات بین‌المللی و تحولات منطقه‌ای از جمله وضعیت نوار غزه، حملات اسرائیل به لبنان، تلاش‌ها برای گسترش نفوذ در خاک سوریه، جنگ در ایران و پیامدهای آن بر منطقه، و نیز تلاش‌های دیپلماتیک جاری برای پایان دادن به این جنگ و دستیابی به توافق میان ایران و ایالات متحده آمریکا بررسی شد.

به گفته منابع دیپلماتیک که با «الشرق الأوسط» گفت‌وگو کرده‌اند، وزیران خارجه ترکیه و پادشاهی عربی سعودی بر ضرورت ادامه اجرای مرحله دوم توافق صلح و آغاز فوری روند بازسازی در غزه تأکید کردند.

همچنین دو طرف بر توقف اقدامات توسعه‌طلبانه اسرائیل در منطقه، از جمله از طریق حملات به لبنان و تلاش برای گسترش نفوذ در سوریه، تأکید داشتند.

این منابع افزودند که دو وزیر از ادامه تلاش‌ها برای پایان دادن به جنگ در ایران و دستیابی به توافق نهایی میان تهران و واشنگتن حمایت کردند و همچنین بر ضرورت جلوگیری از تبدیل تحولات مربوط به تنگه هرمز به عامل تنش و تحریک جدید در منطقه تأکید داشتند.

بر اساس این گزارش، دو طرف همچنین بر این اصل تأکید کردند که کشورهای منطقه باید خود مسئول حل‌وفصل بحران‌هایشان باشند و نباید اجازه مداخله خارجی داده شود؛ رویکردی که آن را مبتنی بر اصل «مالکیت منطقه‌ای» توصیف کردند.

در ادامه، وزیران خارجه پادشاهی عربی سعودی و ترکیه بر تداوم تلاش‌ها برای یافتن راه‌حل‌های دیپلماتیک در مسائل خاورمیانه و حل اختلافات از طریق گفت‌وگو تأکید کردند.

ادامه همکاری

شورای هماهنگی ترکیه و پادشاهی عربی سعودی که در سال ۲۰۱۶ تأسیس شد، به عنوان یک سازوکار رسمی برای همکاری و مشورت میان دو کشور فعالیت می‌کند و هدف آن توسعه و تعمیق روابط در تمامی ابعاد در چارچوبی نهادی است.

نخستین نشست این شورا در روزهای ۷ و ۸ فوریه ۲۰۱۷ در آنکارا برگزار شد و دومین نشست آن نیز در ۱۸ مه ۲۰۲۵ در ریاض تشکیل شد.

این شورا شامل پنج کمیته فرعی با مشارکت نهادهای ذی‌ربط دو کشور است: کمیته سیاسی و دیپلماتیک، کمیته نظامی و امنیتی، کمیته فرهنگ، ورزش، رسانه و گردشگری، کمیته توسعه اجتماعی، سلامت و آموزش و کمیته تجارت، صنعت، سرمایه‌گذاری، زیرساخت و انرژی.

جلسات این کمیته‌ها به‌طور منظم برگزار می‌شود. آخرین نشست، مربوط به کمیته سیاسی و دیپلماتیک بود که به‌صورت مجازی در ۲۸ آوریل گذشته برگزار شد و هدف آن آماده‌سازی برای نشست سوم شورا بود.


خروج نیروهای باقی‌مانده اماراتی از یمن

خروج نیروهای باقی‌مانده اماراتی از یمن
TT

خروج نیروهای باقی‌مانده اماراتی از یمن

خروج نیروهای باقی‌مانده اماراتی از یمن

وزارت دفاع امارات متحده عربی اعلام کرد که باقی‌مانده نیروهای تخصصی خود در حوزه مبارزه با تروریسم را از یمن خارج کرده است؛ اقدامی که با هماهنگی شرکای ذی‌ربط و در پی «تحولات اخیر» و پیامدهای احتمالی آن بر ایمنی و اثربخشی مأموریت‌های مبارزه با تروریسم انجام شده است.

این وزارتخانه در بیانیه‌ای اعلام کرد مشارکت امارات در ائتلاف عربی حمایت از مشروعیت از سال ۲۰۱۵ «در حمایت از مشروعیت در یمن» و در پشتیبانی از تلاش‌های بین‌المللی برای مقابله با گروه‌های تروریستی آغاز شد؛ با هدف تحقق امنیت و ثبات یمن. در این بیانیه همچنین آمده است که فرزندان امارات در این مسیر «فداکاری‌های بزرگی» انجام داده‌اند.

وزارت دفاع امارات توضیح داد که نیروهای مسلح این کشور پس از تکمیل مأموریت‌های تعیین‌شده در چارچوب‌های رسمی مورد توافق، در سال ۲۰۱۹ «به حضور نظامی خود» در یمن پایان دادند و آنچه پس از آن باقی ماند، صرفاً به تیم‌های تخصصی در چارچوب تلاش‌های مبارزه با تروریسم و با هماهنگی شرکای بین‌المللی محدود بود.

این وزارتخانه تأکید کرد تصمیم به پایان دادن به مأموریت تیم‌های باقی‌مانده، در چارچوب «ارزیابی جامع الزامات مرحله کنونی» اتخاذ شده و با تعهدات امارات متحده عربی و نقش آن در حمایت از امنیت و ثبات منطقه همخوانی دارد؛ اشاره‌ای به بیانیه‌ای که وزارت امور خارجه امارات در همان روز درباره تحولات جاری یمن و توضیح ماهیت حضور این کشور در آنجا صادر کرده بود.